STRESLE BAŞA ÇIKMA TARZINIZI ÖĞRENMEYE NE DERSİNİZ?
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Stresle Başa Çıkma Tarzınızı Keşfedin
Günlük yaşamın getirdiği zorluklar karşısında sergilediğiniz tutumlar, psikolojik dayanıklılığınızın en önemli göstergesidir. Aşağıdaki stresle başa çıkma testi, sıkıntı anlarında benimsediğiniz davranış biçimlerini analiz etmenize yardımcı olacaktır. Soruları yanıtladıktan sonra, puanlama anahtarını kullanarak kendi tarzınızın ne kadar etkili olduğunu profesyonel bir bakış açısıyla değerlendirebilirsiniz.
Stresle Başa Çıkma Davranışları Envanteri
Aşağıdaki ifadeler, zor zamanlarda verdiğiniz tepkileri içermektedir. Her bir maddeyi dikkatlice okuyun ve sizi ne kadar tanımladığına karar vererek ilgili sütunu işaretleyin.
| No | Bir sıkıntım olduğunda... | %0 | %30 | %70 | %100 |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Kimsenin bilmesini istemem. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 2 | İyimser olmaya çalışırım. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 3 | Bir mucize olmasını beklerim. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 4 | Olayı / olayları büyütmeyip, üzerinde durmamaya çalışırım. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 5 | Başa gelen çekilir diye düşünürüm. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 6 | Sakin kafayla düşünmeye, öfkelenmemeye çalışırım. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 7 | Kendimi kapana sıkışmış gibi hissederim. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 8 | Olayın değerlendirmesini yaparak en iyi kararı vermeye çalışırım. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 9 | İçinde bulunduğum kötü durumu kimsenin bilmesini istemem. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 10 | Ne olursa olsun direnme ve mücadele etme gücünü kendimde bulurum. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 11 | Olanları kafama takıp, sürekli düşünmekten kendimi alamam. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 12 | Kendime karşı hoşgörülü olmaya çalışırım. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 13 | İş olacağına varır diye düşünürüm. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 14 | Mutlaka bir yol bulabileceğime inanır, bunun için uğraşırım. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 15 | Problemin çözümü için adak adarım. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 16 | Her şeye yeniden başlayacak gücü kendimde bulurum. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 17 | Elimden hiçbir şeyin gelmeyeceğine inanırım. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 18 | Olaydan / olaylardan olumlu bir şey çıkarmaya çalışırım. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 19 | Her şeyin istediğim gibi olamayacağına inanırım. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 20 | Problemi / problemleri adım adım çözmeye çalışırım. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 21 | Mücadeleden vazgeçerim. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 22 | Sorunun benden kaynaklandığını düşünürüm. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 23 | Hakkımı savunabileceğime inanırım. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 24 | Olanlar karşısında ‘kaderim buymuş’ derim. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 25 | ‘Keşke daha güçlü bir insan olsaydım’ diye düşünürüm. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 26 | Bir kişi olarak iyi yönde değiştiğimi ve olgunlaştığımı hissederim. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 27 | ‘Benim suçum ne?’ diye düşünürüm. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 28 | Hep ‘benim yüzümden oldu’ diye düşünürüm. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 29 | Sorunun gerçek nedenini anlayabilmek için başkalarına danışırım. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
| 30 | Bana destek olabilecek kişilerin varlığını bilmek beni rahatlatır. | ( ) | ( ) | ( ) | ( ) |
Testin Puanlanması ve Değerlendirilmesi
Stresle başa çıkma tarzları, probleme yönelik (aktif/pasif) ve duygulara yönelik (aktif/pasif) olmak üzere iki temel boyutta incelenmektedir. Test sonucunda beş farklı yaklaşım türü ortaya çıkmaktadır: Kendine Güvenli, İyimser, Kendine Güvensiz, Boyun Eğici ve Sosyal Desteğe Başvurma.
Puanlama Sistemi
Testteki her madde 0 ile 3 arasında puanlanır:
- %0 = 0 Puan
- %30 = 1 Puan
- %70 = 2 Puan
- %100 = 3 Puan
Önemli Not: 1. ve 9. maddeler ters puanlanarak hesaplanmalıdır. Her alt kategori için puanlar ayrı ayrı toplanır; genel bir toplam puan kullanılmaz. Bir kategoriden alınan yüksek puan, o başa çıkma tarzının daha yoğun kullanıldığını gösterir.
Stresle Başa Çıkma Yaklaşımlarının Analizi
1. Kendine Güvenli Yaklaşım
Bu yaklaşım, problemin önemini kavrayarak çözüm seçeneklerini planlı ve dikkatli bir şekilde değerlendirmeyi içerir. Karşılaşılan sorunu değiştirmeye yönelik bilinçli, mantıklı ve aktif bir çaba sergilenir.
- İlgili Maddeler: 8, 10, 14, 16, 20, 23 ve 26.
2. Kendine Güvensiz Yaklaşım
Sorunu çözmek yerine bireyin kendini suçladığı, güçsüz hissettiği ve kendisini problemin ana kaynağı olarak gördüğü pasif bir tarzdır.
- İlgili Maddeler: 3, 7, 11, 19, 22, 25, 27 ve 28.
3. İyimser Yaklaşım
Problemlere karşı daha sakin, hoşgörülü ve mantıklı bir tavır takınmayı ifade eder. Sorun karşısında sakin ve mantıklı bir değerlendirme yapılması esastır.
- İlgili Maddeler: 2, 4, 6, 12 ve 18.
4. Boyun Eğici / Çaresiz Yaklaşım
Bireyin kendini tamamen çaresiz hissettiği, olaylara gerçek dışı yaklaştığı ve çözümü doğaüstü güçlerde aradığı bir tutumdur.
- İlgili Maddeler: 5, 13, 15, 17, 21 ve 24.
5. Sosyal Destek Arama Yaklaşımı
Yaşanılan sorunları diğer insanlarla paylaşma ve çözüm sürecinde çevreden yardım alma stratejisidir.
- İlgili Maddeler: 1, 9, 29 ve 30.
