Stres ölçeğinin betimsel ve istatiksel değerlendirmesi-2
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Stres Testleri: Stres’e Dayanıklılık ve Stres’e Eğilim Ölçekleri İstatistiksel Analizi
Psikolog ve Psikolojik Danışman Halil Türkmen tarafından geliştirilen Stres Testleri, bireylerin strese karşı tutumlarını ölçmek amacıyla bilimsel temellere dayandırılmıştır. 2006 ve 2012 yıllarında gerçekleştirilen uygulamalar, Stres’e Eğilim Ölçeği (SEÖ) ve Stres’e Dayanıklılık Ölçeği (SDÖ) araçlarının yüksek geçerlilik ve güvenilirliğe sahip olduğunu kanıtlamıştır.
Stres’e Eğilim Ölçeği (SEÖ) İstatistiksel Değerlendirme Sonuçları
Stres’e Eğilim Ölçeği üzerinde yapılan ilk ve son test çalışmaları, testin ayırt edicilik gücünün yüksek olduğunu göstermektedir. İstatistiksel veriler ışığında elde edilen temel bulgular şunlardır:
- İlk Test (X): Ortanca 23, aritmetik ortalama 24,67 ve standart sapma 10,81 olarak hesaplanmıştır. Ranj değeri 42 olup, 50 > 42 kriterine göre testin ayırt ediciliği tamdır.
- Son Test (Y): Ortanca 20, aritmetik ortalama 24,96 ve standart sapma 11,69 olarak belirlenmiştir. Ranj değeri 45'tir.
- Geçerlilik Katsayısı: Testin ranjı standart sapmaya bölündüğünde elde edilen 4 değeri, testin yüksek geçerliliğe sahip olduğunu (ideal aralık 4-6) doğrulamaktadır.
- Ortalama Güçlük: Her iki testin ortalama güçlüğü 0,5 olarak hesaplanmıştır. Bu durum, testin hem ayırt edici hem de güvenilir bir yapıya sahip olduğunu göstermektedir.
SEÖ Puan Tablosu ve Değerlendirme Kriterleri
Stres’e Eğilim Ölçeği'nden alınan toplam puanlar, bireyin strese yatkınlığını şu şekilde sınıflandırmaktadır:
| Puan Aralığı | Stres Eğilimi Durumu |
|---|---|
| 0 - 14 Puan | Stres eğilimi çok düşük (Strese çok dayanıklı) |
| 24 - 32 Puan | Strese eğilimli |
| 33 - 41 Puan | Strese çok eğilimli |
| 42 ve Üstü | Strese çok fazla eğilimli |
2006 ve 2012 Uygulama Sonuçlarının Karşılaştırılması
2006 yılındaki ilk baskıdan sonra, 2012 yılında yapılan ikinci baskı çalışmaları daha geniş bir örneklem grubuyla yürütülmüştür. Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon Yöntemi kullanılarak yapılan hesaplamalarda, korelasyon katsayısı (r) 0,91 ile 0,95 arasında bulunmuştur.
Bu sonuçlar, iki değişken arasında doğrusal ve aynı yönde yüksek bir ilişki olduğunu, testin zaman içerisinde tutarlılığını koruduğunu göstermektedir. Yapılan önem denetiminde (t=15,64; p<0,05), elde edilen korelasyonun tesadüfi olmadığı ve bilimsel bir gerçekliğe dayandığı saptanmıştır.
Alt Ölçeklerin Yapısı ve Kullanım Amacı
Başlangıçta tek bir ölçek (SDBÖ) olarak tasarlanan yapı, uygulayıcıların puanlama hatalarını önlemek amacıyla iki ayrı alt ölçeğe ayrılmıştır:
- Stres’e Eğilim Ölçeği (SEÖ): 30 olumsuz soru maddesinden oluşur. Puan arttıkça bireyin strese eğilimi artmaktadır.
- Stres’e Dayanıklılık Ölçeği (SDÖ): 25 olumlu soru maddesinden oluşur. Puan arttıkça bireyin strese karşı dayanıklılığı artmaktadır.
Bu iki ölçek birbirini denetleyici niteliktedir ve ters yönde yorumlandığında aynı bulgulara ulaşılmasını sağlayarak objektif veriler sunar. İç tutarlılığı ve içerik geçerliliği yüksek olan bu araçlar, standart testler olarak kullanılmaya uygundur.
Önemli Uyarı: Psikolog Halil Türkmen tarafından geliştirilen bu ölçekler ve ilgili makaleler, yazarın izni olmadan kişisel sitelerde kullanılamaz. Detaylı çalışmalar 'Psikolojik Destek ve Psikolojik Testler' kitabında yer almaktadır.
