COVID-19 Sonrası Retinal Vasküler Değişimler: Damar Çapı Üzerine Karşılaştırmalı Bir Analiz

Retinal vascular findings in patients with COVID-19.

Purpose: The purpose of this study was to compare the retinal vascular caliber of COVID-19 patients with that of healthy subjects. Methods: This was a prospective case–control study. Forty-six patients who had COVID-19 were successfully treated, and 38 age- and gender-matched healthy subjects were enrolled in this study. Fundus photography was taken using fundus fluorescein angiography (FA; Visucam 500; Carl Zeiss Meditec, Jena, Germany). Retinal vascular caliber was analyzed with IVAN, a semi-automated retinal vascular analyzer (Nicole J. Ferrier, College of Engineering, Fundus Photography Reading Center, University of Wisconsin, Madison, WI, USA). Central retinal artery equivalent (CRAE), central retinal vein equivalent (CRVE), and artery–vein ratio (AVR) were compared between groups. Results: The mean age was 37.8 ± 9.5 years in the COVID-19 group (n = 46) and 40 ± 8 years in the control group (n = 38) (p = 0.45). The mean CRAE was 181.56 ± 6.40 in the COVID-19 group and 171.29 ± 15.06 in the control group (p = 0.006). The mean CRVE was 226.34 ± 23.83 in the COVID-19 group and 210.94 ± 22.22 in the control group (p = 0.044). AVR was 0.81 ± 0.09 in the COVID-19 group and 0.82 ± 0.13 in the control group (p = 0.712). Conclusion: Patients who had COVID-19 have vasodilation in the retinal vascular structure after recovery. As they may be at risk of retinal vascular disease, COVID-19 patients must be followed after recovery. Keywords: COVID-19, retinal vascular caliber, retinal vasodilation

Yapay Zeka ile geliştirilmiş versiyon

İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir

COVID-19 ve Retinal Vasküler Yapı Arasındaki İlişki

Bu çalışma, COVID-19 tanısı almış ve tedavi süreci tamamlanmış hastaların retinal vasküler çaplarını, sağlıklı bireylerden oluşan kontrol grubu ile karşılaştırmak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Koronavirüs enfeksiyonunun göz sağlığı ve damar yapısı üzerindeki potansiyel etkilerini anlamak, iyileşme sonrası takip süreçleri için kritik önem taşımaktadır.

Araştırma Metodolojisi ve Örneklem Grubu

Prospektif vaka-kontrol çalışması olarak tasarlanan bu araştırmaya, COVID-19 tedavisi başarıyla tamamlanmış 46 hasta ve yaş-cinsiyet açısından benzer özelliklere sahip 38 sağlıklı gönüllü dahil edilmiştir. Retinal analizler için şu teknik yöntemler kullanılmıştır:

Görüntüleme: Fundus floresein anjiyografi (FA; Visucam 500; Carl Zeiss Meditec) cihazı ile fundus fotoğrafları çekilmiştir.
Analiz Yazılımı: Retinal vasküler çaplar, yarı otomatik bir analizör olan IVAN (University of Wisconsin) ile incelenmiştir.
Ölçüm Parametreleri: Merkezi retinal arter eşdeğeri (CRAE), merkezi retinal ven eşdeğeri (CRVE) ve arter-ven oranı (AVR) gruplar arasında kıyaslanmıştır.

Bulgular ve İstatistiksel Veriler

Çalışma sonucunda elde edilen veriler, COVID-19 geçiren bireylerin retinal damar yapılarında belirgin farklılıklar olduğunu ortaya koymuştur. Gruplar arasındaki demografik ve vasküler ölçüm sonuçları aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Parametre	COVID-19 Grubu (n=46)	Kontrol Grubu (n=38)	P Değeri
Ortalama Yaş	37.8 ± 9.5	40 ± 8	0.45
CRAE (Arter Eşdeğeri)	181.56 ± 6.40	171.29 ± 15.06	0.006
CRVE (Ven Eşdeğeri)	226.34 ± 23.83	210.94 ± 22.22	0.044
AVR (Arter-Ven Oranı)	0.81 ± 0.09	0.82 ± 0.13	0.712

Sonuç: İyileşme Sonrası Retinal Takibin Önemi

Araştırma sonuçları, COVID-19 enfeksiyonunu atlatan hastaların retinal vasküler yapılarında vazodilatasyon (damar genişlemesi) meydana geldiğini göstermektedir. Özellikle CRAE ve CRVE değerlerindeki artış istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur.

Bu bulgular ışığında, COVID-19 geçirmiş bireylerin retinal vasküler hastalık riski altında olabileceği değerlendirilmektedir. Bu nedenle, hastaların iyileşme süreci tamamlandıktan sonra da retinal sağlık açısından düzenli olarak takip edilmeleri büyük önem arz etmektedir.

Yazar Hakkında

Doç. Dr. Yasin Şakir Göker

Göz Hastalıkları

Ankara’da dünyaya geldim ve İlkokulu Ankara’da tamamladım. Orta öğrenimimi Ankara Atatürk Lisesi’nde, Lise öğrenimimi Kuleli Askeri Lisesi’nde tamamladım. Tıp Fakültesinin ilk 5 yılını 2003-2008 yılları arasında Gülhane Askeri Tıp Akademisi Tıp Fakültesi’nde tamamladım. Tıp Fakültesinin 6. yılı olan internlük dönemini Trakya Üniversitesi Tıp fakültesinde tamamlayarak 2009 yılında Tıp Fakültesinden mezun oldum. Ankara Gölbaşı Ertuğrul Gazi Sağlık Ocağı’nda mecburi hizmet görevimi sürdürürken Tıpta uzmanlık sınavında derece ile Türkiye 37. olarak Türkiye’de sadece göz hastalarının muayene olduğu iki göz hastanesinden biri olan SB. Beyoğlu Göz Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde göz hastalıkları ihtisasıma başladım.

Devamı...