Obezim Nasıl Bir Yol İzlemeliyim?
- Vücut Kitle İndeksi 30'un üzerinde olan bireylerin profesyonel yardım alması ve kilo artışına neden olabilecek hipotiroidi gibi endokrinolojik sorunların araştırılması gerekir.
- Obeziteyle mücadelede psikolojik destek ve davranış değişikliği yöntemleri kullanılarak yeme alışkanlıklarının duygusal tetikleyicileri kontrol altına alınmalıdır.
- Diyet ve egzersizle sonuç alınamayan morbid obezite vakalarında, uzman denetiminde ilaç tedavisi veya cerrahi seçenekler değerlendirilmelidir.
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Obezite ile Mücadelede Bilinçli Adımlar ve Tedavi Yöntemleri
Fazla kiloların bir kader olmadığını, bu durumdan kurtulmanın hem mümkün hem de sağlık açısından gerekli olduğunu bilmek, tedavi sürecinin ilk ve en önemli adımıdır. Eğer Vücut Kitle İndeksiniz (VKİ) 30kg/m² üzerinde ise mutlaka profesyonel bir tıbbi yardım almanız gerekmektedir. Obezitenin yol açtığı tıbbi komplikasyonların bilincinde olarak, yüksek bir motivasyonla doğru tedavi basamaklarını takip etmelisiniz.
1. Endokrinolojik Araştırma ve Tıbbi Değerlendirme
Obezite ile mücadelede ilk aşama, bu konuya özelleşmiş bir merkeze başvurmaktır. Tüm obezite vakalarının %1’inden azında görülse de, kilo artışına neden olabilecek endokrinolojik sebepler mutlaka araştırılmalıdır. Bu kapsamda en yaygın karşılaşılan durumlar şunlardır:
- Hipotiroidi: Tiroid hormonlarının yetersiz çalışması durumudur. Basit bir kan tahlili ile TSH hormonu yüksekliği üzerinden teşhis edilebilir.
- Cushing Hastalığı: Böbrek üstü bezlerinin aşırı kortizol üretmesi sonucu gelişen ve santral obeziteye yol açan bir rahatsızlıktır. Teşhis için gece alınan düşük doz kortizol hapı sonrası sabah saat 08.00’de kandaki kortizol düzeyi ölçülür.
2. Psikolojik Destek ve Davranış Değişikliği
Özellikle kısa sürede hızlı kilo alan bireylerde, majör depresyon başta olmak üzere çeşitli psikolojik faktörler obezitenin temel nedeni olabilmektedir. Bu durumlarda yemek yeme eylemi, duygusal durumun bir dışa vurumu ve bir psikolojik savunma mekanizması haline gelir. Bu süreç uzun ve zahmetli olsa da profesyonel destekle tedavi edilebilir.
Psikolojik destek tedavisinin temel basamakları şunlardır:
- Kendi Kendini Gözlemleme: Yeme alışkanlıklarının düzenli olarak not edilmesi.
- Uyaran Belirleme: Hangi sosyal veya duygusal durumların yeme ihtiyacı doğurduğunun tespiti.
- Uyaran Kontrolü: Belirlenen tetikleyici durumların kontrol altına alınması.
- Alternatif Davranış Geliştirme: Yeme dürtüsü oluştuğunda kitap okumak veya bir arkadaşı aramak gibi sevilen aktivitelere yönelmek.
- Kendini Ödüllendirme: Yeme dürtüsü kontrol edildiğinde yemek dışı ödüllerle (yeni bir kıyafet veya ayakkabı gibi) motivasyonu artırmak.
- Yeni Hayat Düzenine Alışma: Sürdürülebilir bir yaşam tarzı benimsemek.
- Çevre Desteği: Sosyal çevrenin sürece dahil edilmesi.
3. Diyetisyen Kontrolü, Egzersiz ve İlaç Tedavisi
Endokrinolojik bir sorunu bulunmayan hastalar için ilk basamak, uzman bir diyetisyen kontrolünde yeme alışkanlıklarını değiştirmektir. Kontrollü bir diyet programı ve düzenli egzersiz, kilo verme sürecinin vazgeçilmez unsurlarıdır.
Bazı durumlarda yağ metabolizmasına etki eden ilaçlar süreci destekleyebilir. Ancak ilaç kullanımı, mutlaka bir endokrinoloji uzmanı hekim tarafından onaylanmalı ve denetlenmelidir.
4. Obezite Cerrahisi Adaylığı
Kilo verme çabalarına rağmen sonuç alınamayan durumlarda cerrahi seçenekler değerlendirilebilir. Aşağıdaki kriterleri karşılayan bireyler obezite cerrahisi için uygun aday kabul edilir:
| Kriter | Açıklama |
|---|---|
| Diyet Geçmişi | En az 2 farklı diyet programının başarısız olması |
| Süreç | 6 aylık profesyonel diyet desteğine rağmen kilo verilememesi |
| Geri Kazanım | Kilo verdikten sonra eski kilolara tekrar dönülmesi |
| Durum | Morbid obezite tanısının konulmuş olması |
Unutulmamalıdır ki obezite cerrahisi, diğer yöntemlerden sonuç alınamadığında başvurulan etkili bir tedavi yöntemidir.
