Katarakt Cerrahisi

Katarakt Ameliyatı Öncesi Hazırlık Süreci

Hasta, operasyondan yaklaşık 1-2 saat önce ameliyatın gerçekleştirileceği sağlık kuruluşuna gelir. Bu aşamada hastanın genel sağlık durumuna göre gerekli tetkikler yapılır veya daha önceden yapılmış olan sonuçlar incelenir. Ameliyat öncesi hazırlık kapsamında göze özel damlalar damlatılarak hasta ameliyathaneye alınır.

Günümüzün modern katarakt cerrahisinde, özel durumlar haricinde genel veya lokal anesteziye ihtiyaç duyulmamaktadır. Hasta, sadece gözü uyuşturan damlalar kullanılarak operasyona hazırlanır. Yaklaşık 4-5 kez uygulanan bu damlalardan sonra cerrah ameliyata başlayabilir. Bu yönteme tıp dilinde topikal anestezi (damla anestezisi) adı verilir.

Katarakt Cerrahisinde İlk Kesinin Yapılması

Katarakt ameliyatında ilk müdahale, gözün şeffaf tabakası olan kornea ile beyaz bölümü oluşturan sklera tabakasının birleştiği bölgeden yapılır. Yaklaşık 3 mm’lik özel bir kesi ile gözün iç kısmına ulaşılır. Bu kesi yerinden gözün içine, dokuları koruma özelliğine sahip özel jöle kıvamında bir madde enjekte edilir.

Enjekte edilen bu özel madde, cerraha göz içerisinde çok daha rahat ve emniyetli bir çalışma alanı sağlar. Bu sayede operasyonun hassas aşamaları güvenle gerçekleştirilir.

Kataraktın Temizlenmesi ve Fako Yöntemi

Gözün renkli kısmı olan irisin arkasında bulunan mercek (lens), kesifleştiğinde katarakt olarak adlandırılır. Katarakt bir zar içerisinde yer alır. Kistotom adı verilen özel bir alet yardımıyla bu zarın ön yüzünde yuvarlak bir pencere açılır. Ardından, sıvı kullanılarak kataraktın çekirdeği (nükleus) ve kabuğu (korteks) zardan ayrıştırılır. Bu işlemle katarakt, kendi zarının içinde serbest hale gelir.

Kataraktın temizlenmesi aşamasında fakoemülsifikatör (fako) cihazı kullanılır. Bu cihazın çalışma prensibi ve görevleri şunlardır:

• Ultrasonik güç (ses dalgası) kullanarak kataraktı parçalar.
• Parçalanan katarakt dokularını emerek dışarı çıkarır.
• Boşalan bölgeyi doğala yakın bir sıvı ile doldurur.
• Sert kataraktlarda ikinci bir aletle çekirdek kırma işlemi yaparak temizliği kolaylaştırır.

Suni Göz İçi Lens Yerleşimi

Kataraktın çekirdek ve korteks bölümleri tamamen temizlendikten sonra, doğal zar boş ve temiz bir torba haline gelir. Gözün içi tekrar özel jöle madde ile doldurularak suni lens yerleşimi için hazırlanır. Çıkarılan doğal lensin yerine, suni göz içi lensi yerleştirilir.

Bu suni lenslerin özellikleri şunlardır:

1. Özel bir maddeden yapıldığı için yumuşaktır ve katlanabilir yapıdadır.
2. Özel sistemlerle katlanarak 3 mm'lik kesiden içeri sokulur.
3. Doğal lens zarının (kapsül) içine hassas bir şekilde yerleştirilir.
4. Gözde reaksiyon oluşturmadığı 50 yılı aşkın süredir bilinen güvenli maddelerden üretilmiştir.

Ameliyat Sonrası İyileşme Dönemi

Operasyon süreci tamamlandığında, açılan kesi yeri çok küçük olduğu için herhangi bir dikiş koymaya gerek kalmaz. Hasta, ameliyat masasından kendi başına kalkabilir. Müdahaleden yaklaşık 1 saat sonra gözünü açabilir ve aynı gün içerisinde evine dönebilir.