İÇE DÖNÜK ÇOCUKLAR
‘’Anne babalar için çocuğun çevresini ona göre ayarlamak basit bir düzenlemedir. Ama
çocuk için bu, kendini ifade etme sıkıntısı çekmek ile kim olduğunu kabullenmek ve gerçek
kimliğini ortaya çıkarmak arasındaki fark kadar büyüktür.’’
Marti Olsen Laney
İçe dönüklük, çocuğun genetik yatkınlığına bağlı olarak doğuştan sahip olduğu mizaçla
ilişkilidir. İçe dönük çocuklar sosyal ilişkiler kurmada akranlarına kıyasla daha geç kendilerini
açarlar. İçe dönük bir çocuğun en temel duygusal ihtiyacı; ebeveynleri tarafından olduğu gibi
kabul edilerek, sosyal ortamlarda çocuktan aşırı beklenti halinde olunmamasıdır. Bu
bağlamda, kendi hızlarında ilerleyerek kendilerini gerçekleştirebilmeleri için fırsat
verilmelidir. Olduklarından farklı yönde beklentilerle eğilimli oldukları kişilikten başka bir
kişilik empoze etmeye çalışmak, dışa dönmeye ilişkin sonuç vermemekle birlikte çocuğun
kendisini daha da sıkışmış hissetmesine neden olur.
İçe dönük çocuklar, zaman içerisinde sosyal etkileşimlerdeki eksikliklerine ilişkin
farkındalık geliştirmeye başlarlar. Başkalarına kolay gelen durumların onlar için zorlayıcı
olmasından utanç duyabilirler. Bu nedenle, doğalarının anlaşılarak güçlü yönlerinin
desteklenmesi oldukça önemlidir. Ebeveynleri tarafından gerçekten dinlenilip
anlaşıldıklarında, kendi iç düşünceleri ve dış dünya arasında hareket etmeleri kolaylaşır.
İçe dönüklük Nedir/Ne Değildir ?
Her içe dönük çocuk biricik olmakla birlikte, içe dönük çocuklar pek çok ortak özelliğe
sahiptirler. İçe dönüklük çoğu zaman özgüven eksikliğiyle ilişkilendirilir. Oysa ki içe dönük
olmak, kendine güveni olmamak demek değildir. İçe dönük çocuklar, ebeveynlerinden
görecekleri koşulsuz sevgi ve kabul ile kendilerine inanır ve güçlü bir özgüven
geliştirebilirler. Yetişkin yaşamına geldiklerinde çoğu zaman; anlam, derinlik ve yaratıcılık
dolu yetişkinler olurlar.
İçe dönüklük, kalabalık bir ortamda köşelere saklanmak anlamına gelmediği gibi dışa
dönüklük de ortamdaki sohbetlerin merkezi olmak demek değildir. Çoğu kişi hem içe dönük
hem dışa dönük eğilimlere sahiptir. Bu durum, yatay bir çizgi üzerindeki konumlara
benzetilebilir. İçe dönük eğilimleri fazla olan çocukların yanlış yetişkin müdahalelerine maruz
kalmaları, çizginin içe dönük ucuna doğru çekilmelerine neden olur.
İçe dönük çocuklar kendi iç ritimleriyle gayet uyumlu olmakla birlikte, hareketli dış
dünyada sosyal ilişkiler kurmak onlar için yorucu ve bunaltıcı olabilir. İçe dönük ve dışa
dönük çocuklar, enerjiyi nasıl sağladıkları, harcadıkları ve sakladıkları arasındaki farkla
belirlenirler. Dışa dönük çocuklar enerjiyi çevrelerinden alır ve beslenirken, içe dönük
çocuklar enerjiyi kendi içlerinden alırlar. İçe dönük çocukların zengin bir iç dünyaları vardır.
Karşı tarafı dinleme eğilimleri ve odaklanma becerileri daha güçlüdür. İyi birer gözlemcidirler
ve insanları daha iyi tanımaya yatkındırlar.
İçe dönüklüğün sık sık utangaçlıkla karıştırılmasının önemli bir nedeni, mizaç özelliğinin
yalnızca sosyalleşme bağlamında değerlendirilmesidir. Utangaç bireyler daha sosyal olmayı
ister fakat sosyal durumlarda kendilerini rahatsız hissederler. Başkaları tarafından fark
edilmek, sevilmek ve kabul görme ihtiyaçları daha yoğundur. İçe dönük çocuklar ise güçlü
ilişkiler kurabilmek için gerekli sosyal becerilere sahiplerdir. Sadece zaman zaman kendilerini
şarj etmek ve dengeye gelmek için mahremiyete ihtiyaç duyarak kendi içlerine dönerler.
Her birey gibi, içe dönük çocuklar da, özgüven sahibi olma ve kendini gerçekleştirmeye
ilişkin ebeveynleri tarafından koşulsuz kabul, anlayış ve sevgiye ihtiyaç duyarlar. Eksik
yönlerine ilişkin telafi girişimlerinden kaçınarak, var olan kaynaklarının doğru yönde
desteklenmesi, sağlıklı sosyal-duygusal gelişimleri için büyük önem taşır.
