Hemoroid nedir ? neden oluşur ?
- Hemoroid, anal kanaldaki damarların genişleyip sarkmasıyla oluşan, kronik kabızlık ve aşırı ıkınma gibi basınç artıran faktörlerle tetiklenen bir rahatsızlıktır.
- Hastalığın en yaygın belirtileri arasında ağrısız parlak kırmızı kanama, makatta ele gelen kitle, kaşıntı ve dolgunluk hissi yer almaktadır.
- Tedavi yöntemleri hastalığın evresine göre değişmekte olup; başlangıç seviyelerinde ilaç ve lazer tercih edilirken, ileri evrelerde cerrahi müdahale kesin çözüm sunmaktadır.
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Hemoroid (Basur) Nedir?
Halk arasında basur veya mayasıl olarak da bilinen hemoroid, kalın bağırsağın son kısmı olan anal kanal üzerindeki damar yastıkçıklarının büyümesi, genişlemesi ve sarkması durumudur. Bu fizyolojik değişim, bacaklarda görülen toplardamar genişlemesi yani varis ile benzer bir yapısal bozukluktur.
Hemoroid Neden Oluşur?
Damar genişlemelerinin temelinde anal bölgedeki basınç artışı yatmaktadır. Hemoroid oluşumunu tetikleyen başlıca faktörler şunlardır:
- Kronik Kabızlık: Altı aydan uzun süren kabızlık vakaları en sık görülen nedendir.
- Aşırı Ikınma: Dışkılama esnasında yapılan aşırı zorlamalar damar yapısını bozar.
- Tuvalet Alışkanlıkları: Tuvalette uzun süre vakit geçirmek ve bu süreçte sürekli ıkınmak risk faktörüdür.
Hemoroid Belirtileri Nelerdir?
Hemoroid hastaları, hastalığın evresine ve tipine göre farklı şikayetlerle uzman hekime başvururlar. En yaygın görülen semptomlar şunlardır:
- Ağrısız Kanama: Büyük abdestten sonra görülen parlak kırmızı renkli kanamalar en tipik belirtidir. Bazen kanama miktarı kişide baygınlık hissi (defeyans) yaratacak kadar yoğun olabilir.
- Ele Gelen Kitle: Damar içindeki kanın pıhtılaşması (tromboze hemoroid) durumunda, makat bölgesinde ağrılı ve sert bilye tarzında kitleler hissedilir.
- Kaşıntı ve Islaklık Hissi: Dışarı sarkan hemoroid pakesinin anüste yarattığı ıslaklık, cildin tahriş olmasına ve şiddetli kaşıntıya yol açar.
- Dolgunluk Hissi: İleri evrelerde dışarı sarkan memeler, makatta yabancı cisim varmış gibi bir rahatsızlık hissi uyandırır.
Not: Eğer hemoroid ile birlikte anal fissür (makat çatlağı) mevcutsa, kanamaya şiddetli ağrı da eşlik eder.
Hemoroid Çeşitleri ve Evreleri
Hemoroidler, anal kanaldaki dişli çizgi baz alınarak iki ana kategoriye ayrılır. Bu çizginin dışında kalanlar dış hemoroid, içinde kalanlar ise iç hemoroid olarak tanımlanır.
İç Hemoroid Evreleri
İç hemoroidler, hastalığın ilerleme durumuna göre dört farklı evrede incelenir:
| Evre | Klinik Durum |
|---|---|
| 1. Derece | Genişlemiş damarlar sadece muayene ile hissedilir, dışarı sarkma yoktur. |
| 2. Derece | Ikınma ile dışarı çıkar, işlem sonrası kendiliğinden içeri girer. |
| 3. Derece | Ikınma ile dışarı çıkar, ancak sadece el yardımıyla içeri itilebilir. |
| 4. Derece | Hemoroid pakesi tamamen dışarıdadır ve elle içeri gönderilemez. |
Hemoroid Tedavi Yöntemleri
Tedavi yaklaşımı, hemoroidin tipine ve evresine göre kişiye özel olarak planlanır. Güncel tedavi yöntemleri şunlardır:
Dış (Eksternal) Hemoroid Tedavisi
Dış hemoroidler genellikle ilaçla tedavi edilmez; bu vakalarda temel çözüm cerrahi müdahaledir.
Tromboze Hemoroid Tedavisi
Pıhtılaşmış kan birikimi olan durumlarda iki yöntem izlenir:
- Hemoroidektomi: Pake çok genişse, pıhtılaşmış kanla birlikte pakenin tamamen çıkarılması.
- Trombektomi: Pake küçükse lokal anestezi altında sadece pıhtının boşaltılması.
İç Hemoroid Tedavisi
- 1. ve 2. Derece: Damar düzenleyici ve bağırsak hareketlerini normalize eden ilaç tedavileri uygulanır. Ayrıca 2. derece vakalarda lazer tedavisi, band ligasyon (boğma tedavisi) ve infraruj (kızılötesi ışın) yöntemleri tercih edilebilir.
- 3. ve 4. Derece: Bu evrelerde kesin çözüm cerrahidir. Klasik cerrahi yöntemlerin yanı sıra, hasta konforunun en üst düzeyde olduğu Longo Yöntemi (Hemoroidepeksi) başarıyla uygulanmaktadır.
