Erken boşalma nedir,tanı nasıl konur ve tedavi süreçleri
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Erken Boşalma (Prematür Ejakülasyon) Nedir?
Erken boşalma (prematür ejakülasyon), cinsel uyarılma sonrasında henüz cinsel birleşme gerçekleşmeden ya da birleşmeden hemen sonra boşalma durumunun süreklilik kazanması ve yinelenmesidir. Bu durum, erkeklerde en sık karşılaşılan cinsel işlev bozukluğu olarak tanımlanmaktadır. Yapılan bilimsel çalışmalar, yurt dışında bu oranın %16-32 arasında olduğunu gösterirken, tedavi için başvuranların oranı yalnızca %9 seviyesindedir. Ülkemizde ise her 3-4 erkekten birinin erken boşalma sorunuyla karşı karşıya olduğu bilinmektedir.
Erken boşalma tanısı konulabilmesi için cinsel birlikteliğin gerçekleşmesi şarttır. Gençlerin ilk cinsel tecrübelerinde kontrolsüzlük yaşaması doğal bir süreçtir; ancak tanıda belirleyici olan durumun süreklilik kazanmış olmasıdır. Dönemsel kaygılar da bu duruma yol açabilmektedir. Bu bozukluk, kişinin cinsel hayatının başlangıcından itibaren varsa birincil, sonradan gelişmişse ikincil (edinsel) olarak sınıflandırılır.
Erken Boşalmanın Sınıflandırılması ve Dereceleri
Erken boşalma, nedenlerine ve ortaya çıkış biçimlerine göre farklı kategorilere ayrılmaktadır. Eğer belirli bir uyarım olmaksızın her durumda yaşanıyorsa yaygın (genel), sadece belirli durumlarda ortaya çıkıyorsa durumsal olarak kabul edilir. Tedavi planlamasında bu ayrımların yapılması esastır.
Boşalma süresine göre yapılan derecelendirme ise şu şekildedir:
| Derece | Boşalma Süresi (Vajinal Giriş Sonrası) |
|---|---|
| Ağır Olmayan | 30 saniye ile 1 dakika arası |
| Orta Derece | 15 saniye ile 30 saniye arası |
| Ağır | 15 saniyeden az veya cinsel etkinlik öncesi/başında |
Erken Boşalma Tanısı Nasıl Konur?
Bir kişiye erken boşalma tanısı konulabilmesi için belirli klinik kriterlerin karşılanması gerekmektedir. Bu kriterler şunlardır:
- Vajinaya girdikten sonra yaklaşık bir dakika içinde ve kişinin isteğinden önce boşalmanın sürekli ve yineleyici hale gelmesi.
- Bu durumun yaklaşık 6 aydır süregelmesi ve neredeyse her cinsel etkinlikte tekrarlanması.
- Yaşanan durumun kişide belirleyici bir sıkıntı ve stres yaratması.
- Sorunun herhangi bir fiziksel-tıbbi problemden, ağır ilişki sorunlarından veya madde/ilaç kullanımından kaynaklanmaması.
Erken Boşalmanın Nedenleri Nelerdir?
Erken boşalmanın nedenleri, sorunun tipine göre psikolojik ve fiziksel faktörler çerçevesinde incelenmektedir.
Birincil Tip Erken Boşalmanın Nedenleri
- Psikolojik Baskılar: Ergenlik döneminde cinselliğin suç veya ayıp olarak görülmesi nedeniyle mastürbasyonun yakalanma korkusuyla acele yapılması.
- Travmalar: Çocukluk döneminde yaşanan taciz, tecavüz olayları veya ilk cinsel ilişkinin travmatik olması.
- Bilgi Eksikliği: Cinsellikle ilgili yanlış bilgiler, hurafeler ve toplumda yerleşmiş "cinsel mitler".
- Kaygı: Kulaktan dolma bilgilerin yarattığı yüksek kaygı düzeyi.
İkincil Tip (Edinsel) Erken Boşalmanın Nedenleri
- Fiziksel Sorunlar: Diyabet, kalp hastalıkları ve kronik alkolizm gibi tıbbi durumlar.
- İlaç Kullanımı: Bazı ilaçların yan etkileri.
- Psikososyal Faktörler: Partnerle yaşanan çatışmalar, yoğun stres, uykusuzluk ve kötü beslenme.
- Özgüven Sorunları: Erkeğin kendisini değersiz veya yetersiz hissetmesi.
Erken Boşalmanın Tedavisi Mümkün müdür?
Uzmanlar, bu bozukluğun temelinde boşalma denetiminin öğrenilmemesi yattığı konusunda hemfikirdir. Erken boşalmada kesin çözüm cinsel terapi ile sağlanmaktadır. Tedavi süreci genellikle çiftin birlikte katılımını gerektirir. Süreç kişiden kişiye değişse de ortalama 2-3 ay içerisinde ve 7 seansla kalıcı sonuçlar alınabilmektedir.
Cinsel terapide temel amaç, erkeğe boşalma denetimini kazandırmaktır. Bu doğrultuda Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) ilkeleri uygulanır. Tedavide en sık başvurulan teknikler şunlardır:
- Sıkma tekniği
- Dur-başla tekniği
Bu yöntemler, bireyin heyecanının orta noktasını tanımasını sağlayarak boşalma süresini uzatır. Cinsel eğitimle desteklenen bu süreç, kişinin özgüvenini geri kazanmasını sağlar.
Tedavide Yanlış ve Gereksiz Yöntemler
İnternet üzerinden pazarlanan lokal anestezik etkili kremler, spreyler ve jeller penis hassasiyetini geçici olarak azaltsa da sorunu kökten çözmez. Bu durumun psikolojik temelli olduğu ve otonom sinir sistemini ilgilendirdiği unutulmamalıdır. Ayrıca bu maddeler vajina duvarından emilerek kadınlarda orgazm sorunlarına yol açabilmektedir.
Erken boşalma bir hastalık değil, bir öğrenme sorunudur. Bu nedenle muska yazdırmak gibi bilim dışı yöntemler maddi ve manevi kayıptan başka bir sonuç vermez.
Erken Boşalma Tedaviden Sonra Tekrarlar mı?
Bilişsel ve davranışçı yöntemlerle, uzman eşliğinde gerçekleştirilen tedavi sonrasında erken boşalma durumu kesin olarak çözüme kavuşur. Kişi boşalma kontrolünü bir kez öğrendikten sonra, bu sorunun tekrar etmesi beklenen bir durum değildir.
