DİSMORFOFOBİ

Beden Dismorfik Bozukluğu Nedir?

Beden dismorfik bozukluğu, kişinin dış görünümünde gerçekte var olmayan veya objektif olarak hafif düzeyde olan bir fiziksel kusurla zihinsel olarak aşırı derecede meşgul olması durumudur. Bu rahatsızlıkta birey, görünüşü normal veya kabul edilebilir sınırlar içerisinde olsa dahi, kendisini dikkat çekecek kadar çirkin ya da bedensel olarak kusurlu algılar.

Bu durum, kişinin günlük yaşamını ve sosyal ilişkilerini olumsuz etkileyen ciddi bir algılama bozukluğudur. Hastalığın temelinde, bireyin kendi bedeniyle ilgili geliştirdiği yoğun ve engelleyemediği düşünceler yer almaktadır.

Beden Dismorfik Bozukluğu Belirtileri ve Eşlik Eden Durumlar

Beden dismorfik bozukluğu yaşayan kişilerde, obsesif (takıntı) duygularına benzer bir yapı gözlemlenir. Bu zihinsel uğraşılara genellikle aşağıdaki psikolojik durumlar eşlik eder:

• Kaygı bozuklukları ve yoğun endişe hali,
• Depresif düşünceler ve mutsuzluk,
• Sosyal ortamlarda hissedilen yoğun utanma duygusu,
• Algılanan kusurları kapatmak için gösterilen yoğun çaba.

Bu rahatsızlığı klasik takıntı hastalıklarından ayıran en önemli fark, hastaların geliştirdiği kamuflaj çabalarıdır. Kişinin kusurunu gizlemeye yönelik bu davranışları, yaşadığı sıkıntıyı kısmen ve geçici de olsa azaltabilmektedir.

Tedavi Süreci ve Psikoterapi Yaklaşımları

Beden dismorfik bozukluğunun tedavisinde en etkili yöntemlerden biri Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) yaklaşımıdır. Tedavi süreci, hastanın işlevselliğini artırmaya ve hatalı algıları düzeltmeye odaklanır.

Tedavinin Temel Hedefleri

1. Bilişsel Yeniden Yapılandırma: Hastaların dış görünüşleri ile ilgili gerçek dışı inançlarının düzeltilmesi hedeflenir.
2. Kompulsif Eylemlerin Azaltılması: Tekrarlayıcı ve zorlayıcı davranışların kontrol altına alınması sağlanır.
3. Güvenlik Sağlayıcı Davranışlar: Kişinin kusurunu gizlemek için başvurduğu kaçınma davranışlarının azaltılması amaçlanır.

Tedavi Planlaması

Tedavi süreci, hastalığın şiddetine ve kişinin ihtiyacına göre uzman tarafından kişiselleştirilerek uygulanır.