Uykuda savaş

REM Uykusu Davranış Bozukluğu Nedir?

REM uykusu davranış bozukluğu, normal şartlarda rüya görürken vücudun sergilemesi gereken geçici felç halinin ortadan kalkmasıyla karakterize bir uyku bozukluğudur. Sağlıklı bir uykuda beyin oldukça aktif olsa da, fizyolojik uyku felci sayesinde kas hareketleri baskılanır ve rüyadaki eylemler fiziksel dünyaya yansımaz. Ancak bu sistem bozulduğunda, bireyler rüyalarında yaşadıkları olayları yatakta fiziksel olarak sergilemeye başlarlar.

Belirtiler ve Rüyaların Fiziksel Yansıması

Bu rahatsızlık genellikle uykuya daldıktan en az 2 saat sonra, sıklıkla da sabaha karşı görülmektedir. Hastaların gördüğü rüyalar genellikle kovalanma, kavga etme, yumruk atma veya uçurumdan düşme gibi korkutucu temalar içerse de nadiren eğlenceli içerikler de görülebilir.

Hastalar rüya sırasında şu fiziksel tepkileri verebilir:

• Konuşma veya bağırma
• Tekme atma veya yumruk savurma
• Yataktan düşme
• Mücadele etme hali

Bu hareketler bazen hem hastanın hem de eşinin yaralanmasına yol açacak kadar şiddetli olabilir. Kişi bu eylemler sırasında uyandırılırsa, gördüğü rüyayı genellikle net bir şekilde hatırlar.

Risk Faktörleri ve Parkinson Hastalığı İlişkisi

REM uykusu davranış bozukluğu, genellikle ileri yaşlardaki erkeklerde daha sık gözlemlenmektedir. Bu durumun en dikkat çekici yönü, bazı nörolojik hastalıklarla olan güçlü bağıdır. Özellikle Parkinson Hastalığı olan bireylerin çoğunda bu bozukluk görülmektedir. Hatta bazı vakalarda, Parkinson belirtileri ortaya çıkmadan yıllar önce bu uyku bozukluğu bir öncü belirti olarak kendini gösterebilir.

Bunun yanı sıra, bazı antidepresan ilaçların gece kullanımı da bu tabloyu tetikleyebilir. Bu nedenle, tedavi planlanmadan önce hastanın mevcut ilaç kullanımı uzman hekim tarafından titizlikle sorgulanmalıdır.

Tanı Süreci ve Güvenlik Önlemleri

Hastalığın teşhisinde klinik öykü kritik bir rol oynar. Ancak kesin tanı koyabilmek için video kaydı eşliğinde yapılan polisomnografi (uyku incelemesi) gereklidir. Önemli bir detay olarak; bu hastalar gündüz uyanıkken tamamen sakin ve şiddet eğilimi olmayan kişilerdir. Yaralanmaları önlemek adına yaşam alanında şu önlemler alınmalıdır:

• Yatağa yakın yerlerdeki kırılacak veya yaralanmaya neden olacak eşyalar uzaklaştırılmalıdır.
• Mobilyaların keskin köşe ve kenarları kapatılmalıdır.
• Yataktan düşme riskine karşı güvenlik önlemleri artırılmalıdır.

Tedavi Seçenekleri ve İlaç Kullanımı

REM uykusu davranış bozukluğunun tedavisinde temel amaç, uykudaki hareketleri baskılayarak uyku kalitesini artırmak ve yaralanmaların önüne geçmektir. Tedavide kullanılan başlıca yöntemler şunlardır:

Uygun tedavi protokolü ile hastanın uykudaki kontrolsüz hareketleri kontrol altına alınarak hem hastanın hem de çevresindekilerin güvenliği sağlanabilmektedir.