Meme kanseri görülme yaşı 20’ye indi

Küresel Bir Halk Sağlığı Sorunu: Kanser ve Toplumsal Etkileri

Günümüzde kanser vakaları, önemli bir halk sağlığı sorunu olarak gündemdeki yerini korumaya devam etmektedir. Prof. Dr. Gürhan Sakman, kanserin sadece bir sağlık problemi değil, aynı zamanda sosyal ve ekonomik bir kriz olduğunu vurgulamaktadır. Sebebi bilinen ölümler sıralamasında ilk sırada yer alan bu hastalık; organ kaybı, sakatlık ve yaşam kalitesinde ciddi bozulmalara yol açarken, yüksek tedavi maliyetleri nedeniyle ülke ekonomisine de büyük yük getirmektedir.

Kadınlarda En Sık Görülen Tür: Meme Kanseri

Dünya genelinde olduğu gibi Türkiye'de de kadınlar arasında en yaygın görülen kanser türü meme kanseridir. 2000’li yıllardan itibaren ülkemizdeki kadın kanserlerinin yaklaşık %20-25’ini meme kanseri oluşturmaktadır. İstatistiksel verilere göre her 8 kadından birinde görülen bu hastalığın görülme sıklığının gelecekte daha da artacağı öngörülmektedir.

Türkiye'de her yıl yaklaşık 15.000 ile 30.000 arasında kadın meme kanserinden etkilenmektedir. Bu rakamlar, neredeyse her bireyin ailesinde veya yakın çevresinde bu hastalıkla mücadele eden birinin bulunduğunu göstermektedir. Hastalığın yaygınlığı, toplumsal farkındalığın artırılmasını zorunlu kılmaktadır.

Meme Kanseri Risk Faktörleri ve Korunma Yolları

Meme kanserinin gelişiminde birçok faktör rol oynamaktadır. Ancak dikkat çekici olan nokta, hastaların yaklaşık %80’inde bu risk faktörlerinin tespit edilememesidir. Bilinen başlıca risk unsurları şunlardır:

• Genetik yatkınlık ve ailede meme kanseri öyküsü,
• İleri yaş ve östrojen hormonuna uzun süre maruz kalmak,
• Erken yaşta adet görme (erken menarş) ve geç menopoz,
• Uzun süreli ve kontrolsüz hormon tedavileri,
• Çocuk emzirmeme ve obezite.

Riski minimize etmek adına; dengeli beslenerek obeziteden korunmak, düzenli egzersiz yapmak ve tıbbi zorunluluk dışında hormon kullanımından kaçınmak gibi yaşam tarzı değişiklikleri büyük önem taşımaktadır.

Erken Tanının Gücü: Mamografi ve KETEM Taramaları

Meme kanserine bağlı can kayıplarını önlemede en etkili silah erken tanıdır. Günümüzde tarama yöntemleri arasında altın standart olan mamografi, bilimsel verilere göre yaşam süresine en az %20 katkı sağlamaktadır. Türkiye'de 2013 yılından bu yana KETEM (Kanser Erken Teşhis, Tarama ve Eğitim Merkezi) bünyesinde kapsamlı tarama programları yürütülmektedir.

20 Yaşından İtibaren Farkındalık Şart

Meme kanseri görülme yaşı günümüzde 20’li yaşlara kadar düşmüş durumdadır. Bu nedenle, 20 yaşından itibaren her kadının kendi kendini muayene yöntemini öğrenmesi ve her ay düzenli olarak uygulaması hayati önem taşır. Herhangi bir şüphe durumunda vakit kaybetmeden bir genel cerrahi uzmanına başvurulmalıdır. Hiçbir şikayet olmasa dahi, 2 veya 3 yılda bir uzman muayenesi yaptırılması önerilmektedir.

Erken Evrede %100 Başarı Oranı

Prof. Dr. Gürhan Sakman, erken evrede teşhis edilen meme kanserinde tedavi başarısının %100’e yakın olduğunu belirtmektedir. Erken teşhis sayesinde hastalar memesini kaybetmeden sağlığına kavuşabilmektedir. Buna karşın, Türkiye'deki hastaların yarısından fazlası ne yazık ki ileri evrede hekime başvurmaktadır.

Gelişmiş toplumlarda erken evre yakalama oranı %85’in üzerindeyken, ülkemizde bu bilincin artırılması hedeflenmektedir. Unutulmamalıdır ki; erken teşhis ve meme koruyucu cerrahiler, hastaları yaşama çok daha sıkı bağlamaktadır.