Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) Nedir?
Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB), bireyin gelişim düzeyine uygun olmayan dikkatsizlik, aşırı hareketlilik ve dürtüsellik belirtileriyle kendini gösteren bir durumdur. Çocuğunuzda bu belirtilerin gözlemlenmesi durumunda, doğru bir değerlendirme için mutlaka bir uzmana başvurulmalıdır. Özellikle belirtilerin en az 6 ay süreyle, uyumsuzluk doğurucu ve gelişim düzeyine aykırı bir derecede sürmesi tanı süreci için kritik bir kriterdir.
Dikkatsizlik Belirtileri Nelerdir?
Aşağıdaki dikkatsizlik belirtilerinden altı veya daha fazlasının çocukta görülmesi, bir uzman görüşü alınmasını gerektirir:
- Ayrıntılara dikkat edemez, okul ödevlerinde veya diğer etkinliklerde dikkatsizce hatalar yapar.
- Üzerine aldığı görevlerde veya oyun etkinliklerinde dikkatini sürdürmekte zorlanır.
- Doğrudan kendisiyle konuşulduğunda dinlemiyormuş gibi görünür.
- Yönergeleri izlemez; okul ödevlerini, ufak tefek işleri veya sorumluluklarını tamamlayamaz.
- Görev ve etkinlikleri düzenlemekte (organizasyon yapmakta) güçlük çeker.
- Zihinsel çaba gerektiren görevlerden kaçınır, bunları sevmez veya bunlara karşı isteksizdir.
- Etkinlikler için gerekli olan araç-gereçleri (oyuncak, kalem, kitap vb.) sıklıkla kaybeder.
- Dış uyaranlar tarafından dikkati kolaylıkla dağılır.
- Günlük etkinliklerde sıklıkla unutkandır.
Hiperaktivite ve Dürtüsellik Belirtileri
Hiperaktivite ve dürtüsellik kategorisinde yer alan aşağıdaki maddelerden en az altısının, en az 6 ay boyunca süreklilik göstermesi durumunda profesyonel destek alınmalıdır.
Hiperaktivite (Aşırı Hareketlilik)
- Elleri ve ayakları kıpır kıpırdır, oturduğu yerde kıpırdanıp durur.
- Sınıfta veya oturması beklenen diğer durumlarda yerinden kalkar.
- Uygunsuz olan durumlarda sağa sola koşturur veya tırmanır.
- Sakin bir biçimde boş zaman geçirme etkinliklerine katılmakta zorluk çeker.
- Sürekli hareket halindedir, adeta bir motor takılmış gibi davranır.
- Çoğu zaman çok konuşur.
Dürtüsellik
- Sorulan soru tamamlanmadan önce cevabını yapıştırır.
- Sırasını beklemekte güçlük çeker.
- Başkalarının sözünü keser veya yaptıklarının arasına girer; oyunlara ve konuşmalara müdahale eder.
DEHB Tanısı İçin Gereken Temel Şartlar
Bir çocuğa DEHB tanısı konulabilmesi için sadece belirtilerin varlığı yeterli değildir; aşağıdaki klinik şartların da karşılanması gerekmektedir:
| Kriter | Açıklama |
|---|---|
| Başlangıç Yaşı | Hiperaktivite, dürtüsellik ve dikkatsizlik belirtileri 7 yaşından önce başlamış olmalıdır. |
| Ortam Çeşitliliği | Belirtiler ev ve okul gibi en az iki farklı ortamda işlevsel bozulmaya yol açmalıdır. |
| İşlevsellik Kaybı | Toplumsal, akademik veya evdeki işlevsellikte klinik açıdan belirgin bir bozulma kanıtı bulunmalıdır. |
Bu belirtiler çocuğunuzun günlük yaşam kalitesini ve akademik başarısını doğrudan etkiliyorsa, profesyonel bir değerlendirme süreci başlatılmalıdır.
Psikolog Gülnihal Dursun
İletişim: 05335118574
Adres: 4. Levent
