Atopik dermatit klinik bulgular
- Atopik dermatit, bebeklik döneminde başlayan, yoğun kaşıntı ve deri kuruluğu ile karakterize, çeşitli alerjenler ve irritan maddelerle tetiklenen kronik bir cilt hastalığıdır.
- Hastalığın belirtileri yaş gruplarına göre değişiklik göstererek bebeklerde yüz ve saçlı deride, çocuk ve yetişkinlerde ise eklem katlanma bölgelerinde yoğunlaşan deri kalınlaşmalarıyla seyreder.
- Tanı esas olarak klinik gözlemlere dayanmakla birlikte, kanda eozinofil yüksekliği, serum IgE düzeyleri ve spesifik alerji testleri tanıyı destekleyici laboratuvar bulguları olarak kullanılır.
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Atopik Dermatit (AD) Nedir ve Nasıl Başlar?
Atopik Dermatit (AD), tipik olarak bebeklik döneminde ortaya çıkan, yoğun kaşıntı ve deri hiperreaktivitesi ile karakterize kronik bir cilt hastalığıdır. Hastalığın en belirgin bulgusu olan yoğun kaşıntı, genellikle geceleri şiddetini artırır. Kaşıntı sonucu oluşan sıyrık ve soyulmalar, egzematöz cilt bulgularının kalıcı hale gelmesine yol açar.
Kaşıntı ve çizik oluşumunu tetikleyen başlıca faktörler şunlardır:
- Besinler ve inhalan alerjenler
- Bakteriyel enfeksiyonlar
- Nem oranının azalması ve aşırı terleme
- Yün, akrilik, sabun ve deterjan gibi irritan maddeler
Atopik Dermatit Klinik Evreleri
Kronik Atopik Dermatit olgularında, hastalığın farklı evrelerine ait belirtiler aynı anda görülebilir. Deri kuruluğu genellikle yaşamın ilk günlerinden itibaren fark edilir. Hastalığın seyri üç ana fazda incelenir:
| Evre | Belirgin Özellikler |
|---|---|
| Akut Faz | Şiddetli kaşıntılı eritematöz papüller, ödem, küçük veziküller, erozyonlar, sızıntı ve kabuklaşma. Deri ıslak ve nemlidir. |
| Subakut Faz | Hafif pullanma, deride kalınlaşma (likenifikasyon) ve ekskoriasyonlar (çizikler). |
| Kronik Faz | Minimal eritem (kızarıklık) ve belirgin likenifikasyon. |
Yaş Gruplarına Göre Atopik Dermatit Bulguları
Atopik dermatit belirtileri, hastanın yaşına ve hastalığın aktivite derecesine göre farklı bölgelerde yoğunlaşır:
1. Süt Çocukluğu Dönemi (0-2 Yaş)
Bu dönemde bulgular daha akut seyirlidir. Genellikle yüz, saçlı deri ve ekstremitelerin dış yüzeylerinde simetrik yerleşim gösterir. Yanaklar ve çenede sınırlı kuruluk, fissür (çatlak) ve veziküller tipiktir. Özellikle periauriküler fissürler (kulak çevresi çatlakları) tanı koydurucu önemli bir bulgudur. Genellikle inek sütü, buğday ve yumurta gibi besinlerin diyete eklenmesiyle gelişir. Bu olguların yarısı 2 yaşına kadar iyileşirken, diğer yarısı çocukluk dönemine geçer.
2. Çocukluk Dönemi (2-12 Yaş)
Döküntüler daha çok dirsek içi (antekübital), diz arkası (popliteal), boyun ve bilek kıvrımlarında yoğunlaşır. Bu bölgelerde likenifikasyon ve bazen hiperpigmentasyon görülür. El tutulumu ve tırnak değişiklikleri bu yaş grubunda sıktır.
3. Adölesan ve Erişkin Dönemi (12-18 Yaş ve Üzeri)
Kaşıntı ve deri kalınlaşması (likenifikasyon) ön plandadır. Lezyonlar çocukluk dönemine benzer şekilde dağılım gösterse de boyun, yüz ve gövdenin üst kısmında daha yaygındır. Terlemenin yoğun olduğu bölgelerde kaşıntı şiddetlenir.
Laboratuvar Bulguları ve Tanı Yöntemleri
Atopik Dermatit tanısında doğrudan kullanılan spesifik bir laboratuvar testi bulunmamaktadır; tanı genellikle klinik bulgularla konur. Ancak destekleyici tetkikler şunlardır:
- Eozinofil Sayısı: Olguların çoğunda periferik kanda eozinofil oranı (%5-20) yüksektir.
- Serum Total IgE: Hastaların %80'inde yüksek düzeyde saptanır.
- Spesifik IgE Testleri: Hastanın duyarlı olduğu alerjenlerin belirlenmesini sağlar.
- Besin Alerjisi Testleri: Şüphe durumunda deri testi, spesifik IgE testi ve besin eliminasyonunu takiben besin yükleme testleri uygulanabilir.
