ANTİKOR TESTLERİ
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Antikor Nedir ve Vücutta Ne İşe Yarar?
İnsan vücudunun doku ve organları, tüm yabancı organizma ve toksinlere karşı direnme eğilimindedir. Bazı mikroplara karşı ömür boyu süren bu yenilmezlik kabiliyetine bağışıklık (immünite) denir. Latince "muaf olan" anlamına gelen immunis kelimesinden türetilen bu süreçte organizma, kendine yabancı olanı tanır ve ona karşı bir cevap geliştirir. Bağışıklık sistemini uyaran bu yabancı maddelere antijen adı verilir.
Antijenlere karşı vücudu korumak amacıyla üretilen proteinlere ise antikor (immünglobulin) denir. İmmünglobulinler, kendilerine ait antijenleri hızla tanıyarak yok etme özelliğine sahiptir. Vücut yabancı bir organizma tespit ettiğinde, çeşitli hücre ve molekülleriyle birlikte bu faktörü elimine etmek veya nötralize etmek üzere harekete geçer. Bu savunma mekanizması, immünitenin temel taşını oluşturur.
COVID-19 Pandemisinde Antikor Tespitinin Önemi
Geçmiş viral enfeksiyonların saptanması amacıyla enfekte kişilerin ürettiği antikorların aranması, COVID-19 ile mücadelede kritik bir rol oynar. Günümüzde seroloji testleri, COVID-19 tanısında tamamlayıcı bir teşhis aracı olarak kabul edilmektedir.
Antikorların tespit edilme süreleri şu şekildedir:
- IgM Antikorları: Semptom başlangıcından sonraki 7. gün kadar erken bir sürede görülebilir. Genellikle 7. ve 21. günler arasında tespit edilir.
- IgG Antikorları: Hastalığın orta ve sonraki aşamalarında, genellikle 14. ve 35. günler arasında saptanır.
Antikor Testi Hangi Amaçlarla Yapılır?
Antikor testleri, hem bireysel hem de toplumsal sağlığı korumak adına çeşitli stratejik amaçlarla kullanılmaktadır:
- Bağışıklık Durumu: Sağlık çalışanlarının taramalarını desteklemek ve bağışık olan kişileri belirlemek.
- Seroprevalans Çalışmaları: Toplumun virüse maruz kalma oranını saptamak ve plazma tedavisi için yüksek reaktifli donörleri belirlemek.
- Tanı Doğruluğu: PCR testi negatif çıkmasına rağmen virüsle enfekte olmuş kişileri tespit ederek gerçek vaka sayılarına ulaşmak.
Kimler Antikor Testi Yaptırmalıdır?
Antikor testi, özellikle COVID-19 geçirdiği kanıtlanmış kişilerde bağışıklık oluşup oluşmadığını gözlemlemek için faydalıdır. Bunun yanı sıra şu gruplar için de önerilmektedir:
- Sağlık hizmetlerinde görev alan profesyoneller.
- Bulaşma riski yüksek olan meslek gruplarında çalışanlar.
- Olası temaslı kişileri geriye dönük olarak tanımlamak isteyen bireyler.
Antikor Kinetiği ve Bağışıklık Süresi
FDA onaylı antikor testlerinin ortalama duyarlılığı %84.9, özgüllüğü ise %98.6 seviyesindedir. Koronavirüslere karşı gelişen serolojik yanıtların geçici olabileceği unutulmamalıdır. Mevsimsel koronavirüs antikorları birkaç ay içinde kaybolabilmektedir.
SARS-CoV-2 antikor profilinin SARS-CoV ile benzerlik gösterdiği ve ortalama 4-6 ay koruyuculuk sağladığı düşünülmektedir. Bu durum, hastalığı geçirenlerin bir süre sonra tekrar enfekte olabileceği ihtimalini doğurur.
| Antikor Türü | Tespit Süresi (Ortalama) | Zirve Noktası |
|---|---|---|
| IgM | 5 - 15. Gün | 18. Gün |
| IgG | 14 - 19. Gün | 30 - 60. Gün |
| IgA | 5. Gün | - |
Önemli Araştırma Bulguları
- Hız: Bazı vakalarda IgG antikoru, IgM'den daha hızlı ortaya çıkabilmektedir.
- Tespit Oranı: Semptomların başlangıcından 19 gün sonra, hastaların %100'ünde antiviral IgG pozitifliği saptanmıştır.
- Asemptomatik Vakalar: Araştırmalar, hastalığı belirtisiz geçiren bireylerin çoğunlukla antikor geliştirmediğini göstermektedir. Beş asemptomatik vakadan sadece birinde antikor tepkisi gözlemlenmiştir.
- İstisnalar: İmmün yetmezliği olan bireylerde antikor tepkisinin daha düşük olması beklenmektedir.
Antikor testleri sadece epidemiyolojik bir veri kaynağı değil, aynı zamanda klinik tanıda yardımcı bir unsurdur. Bağışıklık süreleri ve antikor titrelerinin koruyuculuğu üzerindeki çalışmalar devam etmektedir.
