PARABEN ÜZERİNE

Paraben Nedir ve Neden Kullanılır?

Parabenler, ilaçlarda ve kozmetik ürünlerde antimikrobik etkileri nedeniyle 1924 yılından beri dünya genelinde yaygın olarak kullanılan koruyucu maddelerdir. Formülasyonlarda oldukça düşük dozlarda yardımcı madde olarak tercih edilen bu bileşenler, ürünlerin raf ömrünü uzatmak ve mikroorganizma oluşumunu engellemek amacıyla kullanılır. Kimyasal yapılarına göre farklılık gösteren parabenlerin en yaygın türevleri şunlardır:

• Metil paraben
• Propil paraben
• Bütil paraben

Parabenlerin Sağlık Üzerindeki Etkileri ve Bilimsel Veriler

Günümüzde paraben içermeyen ilaç, demir damlası ve vitamin gibi ürünlerin yüksek fiyatlarla sunulması, temini zor bir piyasa oluşmasına neden olmaktadır. Organik beslenme ve katkı maddesi içermeyen ürün kullanımı kuşkusuz önemlidir; ancak paraben içermeyen bir ilacın eşdeğerinden on kat daha pahalı olması, erişilebilirlik açısından ciddi bir engel teşkil etmektedir. Sağlıklı yaşam için gıda ve yaşam tarzına dikkat etmek kritik olsa da, baz istasyonu gücünde radyasyon yayan cep telefonları veya sigara kullanımı gibi diğer risk faktörleri göz ardı edilmemelidir.

Östrojenik Etki ve Vücuttan Atılım Süreci

Parabenlerin insan vücudunda östrojen hormonuna benzer etkiler gösterdiği bilinmektedir. Ancak yapılan bilimsel araştırmalar, bu etkinin doğal östrojenin binde biri ile 10 milyonda biri arasında değiştiğini kanıtlamıştır. Özellikle ilaç ve kozmetikte en sık kullanılan metil parabenin etkinliği, östrojenin yalnızca 2 milyon 500 binde biri kadardır. Bu veriler ışığında, parabenlerin mevcut kullanım dozlarıyla kanserojenik veya endokrin bozucu bir etki göstermesi beklenmemektedir.

Parabenlerin vücuttaki metabolik süreci şu şekilde işlemektedir:

1. İlaç veya kozmetik yoluyla alındığında vücutta hızla parçalanır.
2. İdrar yoluyla süratle vücuttan uzaklaştırılır.
3. Ağız yoluyla alındığında, mide asidi nedeniyle yüksek oranda parçalanarak kana karışma oranı yok denecek seviyeye iner.

Bilimsel Bulgular ve Güvenlik Standartları

Parabenlerin vücutta toksik etki yaratacak düzeyde biriktiğine veya doğrudan kansere yol açtığına dair kanıtlanmış bilimsel bir veri bulunmamaktadır. Konu, bilim dünyası tarafından yakından takip edilmekte ve çalışmalar devam etmektedir. Ülkemizde klinik kullanıma sunulan ilaç ve kozmetiklerdeki paraben miktarları, insan sağlığına zarar vermeyecek sınırlar içerisinde yer almaktadır.

Sonuç olarak, mevcut veriler ışığında parabenlerin bilimsel bir risk yaratmadığı kabul edilmektedir. Bununla birlikte, özellikle bebeklik dönemindeki çocukların korunması amacıyla, kozmetik ürünlerin bir hekim veya eczacı danışmanlığında kullanılması tavsiye edilmektedir.