Orta kulak iltihapları (kronik)

Orta Kulak Anatomisi ve İşitme Mekanizması

Kulak zarı, dış kulak kanalının sonunda konumlanarak orta kulağı dış ortamdan ayıran kritik bir yapıdır. Dış kulak kanalı boyunca ilerleyen ses dalgaları kulak zarını titreştirir; bu titreşim sırasıyla çekiç, örs ve üzengi kemikçiklerine iletilerek sesin iç kulağa aktarımı sağlanır.

Orta kulağın sağlıklı işleyişi için diğer anatomik yapılar da büyük önem taşır. Östaki kanalı, orta kulağı geniz bölgesine bağlayarak iç ve dış basıncın dengelenmesini sağlar. Ayrıca kulak arkasındaki mastoid kemik içerisinde yer alan hava hücreleri, orta kulak ile bağlantılı bir sistem oluşturur.

Kronik Orta Kulak İltihabının Tipleri Nelerdir?

Kronik orta kulak iltihapları klinik olarak farklı tiplerde görülebilir. Pratikte en sık karşılaşılan iki temel tablo şu şekildedir:

1. Kulak Zarındaki Kalıcı Delikler

Akut orta kulak iltihapları, travmalar veya cerrahi müdahaleler sonucu oluşan ve kendiliğinden kapanmayan delikler en yaygın kronik hastalıklardır. Bu durumun özellikleri şunlardır:

• Enfeksiyon Riski: Kulak zarındaki delikten su kaçması veya üst solunum yollarından östaki kanalıyla gelen bakteriler iltihaplı akıntılara yol açar.
• İşitme Kaybı: Tekrarlayan enfeksiyonlar nedeniyle işitme seviyesi zamanla kötüleşebilir.
• Tedavi Başarısı: Bu grup, tedavisi nispeten daha kolay ve fonksiyonel sonuçları daha başarılı olan vakaları kapsar.

2. Kolesteatoma Oluşumu ve Riskleri

İkinci önemli tip, genellikle çocukluktan itibaren süregelen östaki kanalı fonksiyon bozukluğu nedeniyle gelişir. Süreç şu şekilde ilerler:

1. Negatif Basınç ve Çökme: Havalanma bozukluğu sonucu oluşan negatif basınç, kulak zarının içeri doğru çökmesine neden olur.
2. Keseleşme: Zardaki çökme derinleşerek bir kese oluşturur.
3. Kolesteatoma Gelişimi: Dış kulak yolu cildinin orta kulağa ve mastoid kemiğe ilerlemesiyle kolesteatoma adı verilen iltihaplı kitle oluşur.

Kolesteatoma, çevre kemiklerde erimeye yol açarak komşu organlara yayılabilir ve ciddi komplikasyonlara zemin hazırlayabilir.

Belirtiler ve Komplikasyonlar

Kronik orta kulak iltihabı olan hastalarda genellikle uzun süreli ve giderek kötüleşen işitme kaybı ile ara ara şiddetlenen kötü kokulu kulak akıntısı hikayesi mevcuttur. Hastalık ilerlediğinde şu ciddi komplikasyonlar görülebilir:

Kronik Orta Kulak İltihabı Tedavisi

Kolesteatomalı kronik orta kulak iltihaplarının cerrahi tedavisinde birincil amaç, hayati risk oluşturabilecek iltihabı tamamen temizlemektir. Bu hastalarda öncelik sağlığın korunması olduğu için, işitme fonksiyonunda elde edilen kazanımlar genellikle ilk gruptaki (sadece zarı delik olan) hastalar kadar yüksek olmayabilmektedir.