Doku-n-a-ma-ma-k
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Psikolojik Dokunma: İletişimin Temel İhtiyacı
İnsanların neden iletişime geçtiği sorusunun cevabı, en temel ihtiyaçlarımızdan biri olan dokunma ve dokunulma arzusunda gizlidir. Bu noktada asıl mesele, fiziksel temasın ötesine geçerek ruhsal bir bağ kurabilmektir. Bu içerikte ele alınan dokunmak kavramı, fiziksel bir eylemden ziyade tamamen psikolojik bir temas olarak tanımlanmaktadır.
Psikolojik dokunma, bir kişinin karşısındakine var olduğunu hissettirdiği her türlü davranışı kapsar. Bu tanım oldukça geniştir; aynı ortamda bulunduğunuz bir kişiyle göz teması kurmak bir dokunma olduğu gibi, onun varlığını bilerek göz teması kurmamak da bir tür psikolojik dokunmadır.
Pozitif ve Negatif Dokunma Biçimleri
Dokunmalar doğuştan gelen bir niteliğe sahip değildir; onları bizler anlamlandırırız. İletişim dilimizde kullandığımız ifadeler, bu temasın yönünü belirler. Psikolojik dokunma türlerine şu örnekler verilebilir:
- Pozitif Dokunma: "Seni seviyorum" gibi yapıcı ve besleyici ifadeler.
- Negatif Dokunma: "Allah belanı versin" gibi yıkıcı ve olumsuz ifadeler.
Dokunulmak o kadar yaşamsal bir öneme sahiptir ki, uzmanlar "dokunmazsanız veya dokundurtmazsanız omuriliğiniz kurur" diyerek bu ihtiyacın hayatiyetini vurgularlar. Psikolojik temas, insanın ruhsal varlığını sürdürebilmesi için gereken temel yakıttır.
Dokunulmayı Reddetmek ve Toplumsal Öğretiler
Çoğu zaman toplumsal baskılar ve yanlış öğretiler nedeniyle dokunulmaya izin vermeyiz. Birisi bizi takdir ettiğinde veya iltifat ettiğinde, bu durumun altında bir art niyet arar ve nezaketi reddederiz.
| Durum | Reddetme Biçimi | Sağlıklı Yaklaşım |
|---|---|---|
| Saçınızın beğenilmesi | "Ama şu tarafı kısa oldu" | "Teşekkür ederim" |
| Kıyafetinizin beğenilmesi | "Pazardan aldım, ucuzdu" | "Teşekkür ederim" |
"İnsanlara güvenme", "Mütevazılık iltifatı reddetmektir" gibi kalıplaşmış sözler, dokunuşları kabul etmemize engel olur. Oysa dokunuşa müsaade etmek bizi iyi hissettirir. Dokunulmaya izin vermediğimizde, başkalarına dokunma becerimiz de zamanla körelir.
Olumluyu Görme Körlüğü ve Talep Etme
Toplum olarak genellikle "iyi şeyleri söyleme şımarır" veya "kaçan kovalanır" gibi düşüncelerle pozitif dokunmaktan kaçınırız. Bu durum, zamanla olumsuzu görme becerimizi geliştirirken, olumluyu görme konusunda bir tür öğrenilmiş körlük yaratır.
İnsanlar doğaları gereği yaptıkları güzel işlerin görülmesini ve takdir edilmesini beklerler. Ancak öğretilerimiz nedeniyle bunu talep etmeyiz. Oysa dokunulmak beslenmemizi sağlar. Bu yüzden çekinmeden sormalıyız: "Neyi güzel yaptım?"
Zararlı Dokunuşları Ayırt Etmek
Her dokunma besleyici değildir; bazıları tıpkı GDO'lu gıdalar gibi zarar verir. Aşağıdaki gibi negatif etiketleri reddetmek gerekir:
- "Tembelsin"
- "Yaramazsın"
- "Dağınıksın"
Bu tür yıkıcı eleştiriler omzunuzun üstünden geçip gitmelidir. Eğer bu negatif temasları reddetmezseniz, ruhsal dengeniz zarar görür ve omuriliğiniz kurur.
Kendi Kendine Dokunmanın Gücü
Bazen çevrenizden beklediğiniz pozitif dokunuşları alamayabilir veya negatif yaklaşımlarla karşılaşabilirsiniz. Böyle anlarda dışarıdan onay beklemek yerine kendi kendinize dokunmayı öğrenmelisiniz. Aynanın karşısına geçin ve şunları kendinize hatırlatın:
- Ne kadar değerli ve güzel olduğunuzu söyleyin.
- Sahip olduğunuz yetenekleri ve başarıları takdir edin.
- Kendinize olan sevginizi dile getirin.
Öğretiler kendi kendine konuşana "deli" dese de, siz inadına kendinize dokunun, başkalarının dokunmasına izin verin ve ihtiyaç duyduğunuzda bunu isteyin. Unutmayın; pozitif temas yaşatır, negatif temas ise reddedilmelidir.
