ÇOCUKLARDA GRİP AŞISI
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Çocuklarda Grip ve Bağışıklama Süreci
Grip aşısı, çocukluk çağında özellikle kış aylarında sıkça görülen influenza (grip) hastalığına karşı koruma sağlayan kritik bir bağışıklama uygulamasıdır. Çocuk polikliniklerinde en sık karşılaşılan enfeksiyonlardan biri olan grip, influenza virüs grubundan kaynaklanır. Bu hastalık viral bir enfeksiyon olduğu için tedavisinde antibiyotiklerin herhangi bir faydası bulunmamaktadır; çünkü antibiyotikler yalnızca bakteriyel enfeksiyonlara karşı etkilidir.
Özellikle 2 yaş altı çocuklarda gribal enfeksiyonlar ciddi sağlık riskleri oluşturabilmektedir. Toplumda bazen basit bir soğuk algınlığı ile karıştırılsa da grip, aslında çok daha ağır seyreden bir hastalıktır. Zamanında müdahale edilmeyen vakalar; orta kulak enfeksiyonu, sinüzit veya zatürre gibi ikincil komplikasyonlara yol açabilir.
Gripten Korunma Yöntemleri ve Hijyen Kuralları
Grip, damlacık yoluyla bulaşan bir enfeksiyon olduğu için korunmada en temel yöntem etkin el yıkama alışkanlığıdır. Çocuklara yemeklerden önce ve sonra, ayrıca tuvalet kullanımının ardından ellerini yıkama alışkanlığı kazandırılması hayati önem taşır. Ev içerisinde grip vakası varsa, bulaş riskini azaltmak için şu önlemler alınmalıdır:
- Hem hastanın hem de diğer aile fertlerinin ellerini sık sık yıkaması,
- Tek kullanımlık mendil tercih edilmesi,
- Yaşam alanlarının düzenli olarak havalandırılması.
Grip Aşısı Ne Zaman Yapılmalıdır?
Grip vakaları genellikle ekim ayında başlayarak mart sonuna, bazen de mayıs ayına kadar devam edebilir. Bu nedenle aşılama işleminin grip mevsimi başlamadan tamamlanması önerilir. Grip aşısının koruyuculuğu, uygulama yapıldıktan yaklaşık 2-3 hafta sonra başlamaktadır.
En ideal uygulama zamanı, yeni sezon aşılarının piyasaya çıktığı eylül ve ekim aylarıdır. Ancak geç kalınan durumlarda, çocuk henüz grip geçirmemişse aralık ayı sonuna kadar, hatta bazı bilimsel kaynaklara göre mart ayı başına kadar aşılama yapılabilmektedir.
Grip Tedavisi ve Dikkat Edilmesi Gerekenler
Grip olan çocukların tedavisinde en önemli unsurlar istirahat ve bol sıvı tüketimidir. C vitamini açısından zengin gıdalar, hastalığın şiddetini ve süresini azaltmada yardımcı olur. Ateş ve ağrı yönetimi için doktor kontrolünde parasetamol veya ibuprufen grubu ilaçlar kullanılabilir. Burun tıkanıklığı için ise serum fizyolojik damlalar oldukça faydalıdır.
Risk grubundaki hastalarda, hastalığın ilk 1-2 gününde başlanan antiviral ilaçlar semptomların hafifletilmesini sağlar. Eğer hastalık orta kulak iltihabı veya zatürre gibi komplikasyonlara dönüşürse, bu aşamada doktor önerisiyle antibiyotik tedavisi uygulanır.
Grip Aşısı Hakkında Bilinmesi Gerekenler
Grip virüsü her yıl yapısal değişikliğe uğradığı için aşılar, bir önceki yıl en çok görülen suşlar dikkate alınarak her yıl yeniden hazırlanır. Bu nedenle grip aşısı her yıl tekrarlanmalıdır. Güncel aşılar genellikle şu üç tip virüse karşı koruma sağlar:
- İnfluenza A (H1N1)
- İnfluenza A (H3N2)
- İnfluenza B virüsü
Aşının Koruyuculuğu ve Etkisi
Grip aşısı, influenza virüsüne bağlı enfeksiyonları önlemede %60-70 oranında koruyucudur. Aşılanan çocuklarda yine de üst solunum yolu enfeksiyonları görülebilir; çünkü bu enfeksiyonlara çok sayıda farklı virüs ve bakteri neden olmaktadır. Aşı, bağışıklık sistemini sadece spesifik influenza mikroplarına karşı güçlendirir.
Kimler Grip Aşısı Olmalıdır? (Risk Grupları)
Dünya Sağlık Örgütü, özellikle aşağıdaki kronik rahatsızlıklara sahip olan riskli gruptaki çocukların her yıl aşılanmasını şiddetle önermektedir:
| Hastalık Grubu | Risk Altındaki Durumlar |
|---|---|
| Solunum Sistemi | Astım, Kistik Fibrozis, KOAH |
| Sinir Sistemi | Epilepsi, Serebral Palsi, Kas Hastalıkları, Gelişimsel Gerilik |
| Kalp ve Damar | Doğumsal Kalp Hastalıkları, Kalp Yetmezliği |
| Metabolik/Endokrin | Diyabet (Şeker Hastalığı), Metabolik Hastalıklar |
| Diğer | Böbrek ve Karaciğer Hastalıkları, Bağışıklık Sistemi Zayıf Olanlar |
Not: Risk grubunda olup olmadığınızı belirlemek için mutlaka doktorunuza danışınız.
Grip Aşısı Kimlere Yapılmamalıdır?
Bazı durumlarda grip aşısının uygulanması tıbbi olarak uygun değildir:
- 6 aydan küçük bebekler,
- Şiddetli yumurta alerjisi olanlar,
- Geçmişte grip aşısına karşı ciddi alerjik reaksiyon gösterenler.
Yaş Gruplarına Göre Aşılama Şeması
6 ay ile 8 yaş arasındaki çocuklarda aşılama protokolü, çocuğun daha önceki aşılama geçmişine göre değişiklik gösterir:
- İlk Kez Aşılanacaklar (6 Ay - 8 Yaş): En az 28 gün ara ile iki doz uygulanmalıdır. İlk doz bağışıklığı uyarırken, ikinci doz koruma sağlar.
- 3 Yaş Altı: Yarım doz (0,25 ml) uygulanır.
- 3 - 8 Yaş Arası: Daha önce iki doz aşılanmışsa tek doz; hiç aşılanmamışsa 4 hafta ara ile iki adet 0,5 ml doz uygulanır.
- 9 Yaş ve Üzeri: Tek doz ve tam doz (0,5 ml) uygulama yeterlidir.
Grip Aşılarında Cıva (Tiomersal) İçeriği
Günümüzde kullanılan tek dozluk grip aşıları cıva içermemektedir. Sadece çoklu doz içeren flakonlarda mikrobik bulaşmayı önlemek amacıyla cıva kullanılabilir. Şu an piyasadaki tek kullanımlık formların büyük çoğunluğu (örneğin eser miktarda cıva içerebilen Fluvirin hariç) bu maddeden arındırılmıştır.
