Kronik karın ağrısı nedir?

Çocuklarda Karın Ağrısı ve Sınıflandırılması

Çocuklarda karın ağrısı, süresine ve gelişim özelliklerine göre temel olarak iki farklı kategoride tanımlanmaktadır. Üç aydan daha kısa süren ağrılar akut karın ağrısı olarak adlandırılırken, üç ayı aşan şikayetler kronik karın ağrısı sınıfına girmektedir. Kronik vakalar bazen basit bir kabızlık probleminden kaynaklanabileceği gibi, bazen de altta yatan ciddi tıbbi nedenlere dayanabilmektedir.

Kronik Karın Ağrısı Nedir?

Kronik karın ağrısı, karın veya mide bölgesinde üç aydan uzun süren, kalıcı veya tekrarlayan ağrı dönemleri olarak tanımlanır. Bu durum, Crohn hastalığı gibi spesifik ve organik bir hastalıktan kaynaklanabileceği gibi, fonksiyonel bir rahatsızlığa da bağlı gelişebilir.

Fonksiyonel bozukluklar, yapılan tıbbi değerlendirmelerde yapısal veya biyokimyasal bir anormalliğin saptanmadığı durumlardır. Bu gruptaki çocukların muayene, laboratuvar ve görüntüleme sonuçları genellikle normal çıkmaktadır. İrritabl bağırsak sendromu (İBS), bu tür fonksiyonel bozuklukların en yaygın örneklerinden biridir.

Kronik Karın Ağrısına Ne Sebep Olur?

Çocukların az bir kısmında kronik ağrılar, tanımlanabilir organik bir hastalıktan (örneğin Crohn hastalığı) kaynaklanır. Ancak çoğu çocukta ağrının açıklanabilir fiziksel bir nedeni bulunmamaktadır. Bu durum ağrının gerçek olmadığı anlamına gelmez; aksine ağrı mekanizması daha karmaşıktır.

Kesin neden tam olarak bilinmemekle birlikte, bağırsak veya beyin tarafından salgılanan sinir sinyalleri ve kimyasalların, normalde ağrı yaratmayan tetikleyicilere karşı aşırı hassasiyet geliştirdiği düşünülmektedir. Gaz şişmesi, gerilme veya stres gibi faktörler bu hassasiyet nedeniyle şiddetli ağrı olarak algılanabilir. Bağırsak fonksiyonundaki bu değişimler nedeniyle bu tablo “fonksiyonel karın ağrısı” olarak adlandırılmaktadır.

Çocuklarda Karın Ağrısının Görüldüğü Yaş Dönemleri

Tekrarlayan karın ağrısı şikayetleri tipik olarak ergenlik öncesi dönemde ortaya çıkmaktadır. Bu rahatsızlığın sıklıkla zirve yaptığı iki ana dönem bulunmaktadır:

Özellikle ikinci zirve dönemindeki çocuklarda, aile öyküsünde irritabl bağırsak sendromu gibi fonksiyonel bağırsak hastalıklarına rastlanma oranı yüksektir.

Kronik Karın Ağrısının Belirti ve Semptomları

Kronik karın ağrısı genellikle göbek deliği çevresinde hissedilen, belirsiz bir ağrı şeklinde kendini gösterir. Ağrının şiddeti aniden artabileceği gibi zamanla yavaşça da yoğunlaşabilir. Bazı çocuklarda ağrı sabit kalırken, bazılarında dalgalı bir seyir izler.

Kronik karın ağrısına eşlik edebilecek diğer semptomlar şunlardır:

• Yemekten hemen sonra hissedilen dispepsi (hazımsızlık),
• Mide bulantısı ve kusma,
• Erken doyma ve dolgunluk hissi,
• Ciltte solukluk ve baş dönmesi,
• Baş ağrısı, yorgunluk ve iştahsızlık.

Çocuklarda Karın Ağrısı Tedavi Yöntemleri

Tedavi süreci, uzman doktor tarafından yapılan ayrıntılı değerlendirme ve konulan tanıya göre şekillendirilir. Özellikle fonksiyonel karın ağrısı tedavisinde temel amaç; eğitim ve tıbbi müdahalelerle çocuğun yaşam kalitesini artırmaktır.

Tıbbi Müdahaleler ve İlaç Tedavisi

Günlük rutini önemli ölçüde kısıtlanan çocuklarda doktor kontrolünde şu ilaç gruplarından faydalanılabilir:

• Anti-spazmodik ilaçlar,
• Kas gevşetici maddeler,
• Nöropatik ajanlar,
• Düşük dozda trisiklik antidepresanlar (ağrı sinyallerini düzenlemek amacıyla).

Psikolojik Destek ve Alternatif Yöntemler

Stres faktörleriyle başa çıkmak ve ağrı yönetimini sağlamak amacıyla çeşitli psikolojik tedaviler de sürece dahil edilebilir. Bu kapsamda davranış terapisi, rahatlama egzersizleri ve hipnoz yöntemi etkili sonuçlar verebilmektedir.