Çağımızın hastalığı : depresyon

Ruh Sağlığı Algısında Geçmişten Günümüze Değişim

Geçmiş yıllarda bireyler, kendileri veya çevreleri için ruh sağlığının bozuk olduğunu ifade etmekten kaçınırdı. O dönemlerde ruh sağlığına dair olumsuz bir imada bulunmak, toplum nezdinde doğrudan delilikle ilişkilendirilmekteydi. Ancak günümüzde bu durum değişmiş; iş, ilişkiler veya genel yaşam koşulları üzerinden ruh sağlığının bozulduğuna dair ifadeler günlük dilin bir parçası haline gelmiştir.

Özellikle depresyon kelimesi, artık 7’den 70’e herkesin her an kullanabildiği harcıalem bir tanıma dönüşmüştür. Bir arkadaşınızın yaşadığı küçük bir tartışma, kredi kartı limitleri nedeniyle alışveriş yapamaması veya tuttuğu takımın maç kaybetmesi gibi durumlar, kolaylıkla "depresyona girdim" şeklinde tanımlanabilmektedir. Peki, depresyon gerçekten bu kadar basit nedenlerle oluşan ve kendiliğinden geçmesi beklenen bir durum mudur?

Ruh Sağlığı Nedir?

Ruh sağlığı, bireyin sadece hastalıklardan ari olması değil; kendisiyle, çevresindeki kişilerle ve toplumla barış içinde olmasıdır. Bu kavram, bireyin sürekli bir denge, düzen ve uyum sağlayabilmek adına gerekli çabayı sürdürebilme kapasitesini ifade eder. Ruh sağlığımız, genel sağlığımızın ayrılmaz ve tamamlayıcı bir parçasıdır.

Bedenimizdeki her türlü fizyolojik değişiklik beynimizi ve ruhumuzu doğrudan etkiler. Aynı şekilde, ruhsal dünyamızdaki değişimler de fizyolojimiz üzerinde belirgin etkiler yaratır. Yaşamın temel amacı olan mutluluğa ulaşmak, yaratıcı ve üretken bir birey olmayı; bu da bedensel sağlığın ötesinde ruhsal bir iyilik halini gerektirir.

Ruh Sağlığının Bozulduğunu Gösteren Belirtiler

Her insan zaman zaman duygu, düşünce ve davranışlarında tutarsızlıklar veya yetersizlikler yaşayabilir. Ancak bir durumun ruh sağlığı bozukluğu olarak tanımlanabilmesi için belirli kriterler mevcuttur. Aşağıdaki durumlar söz konusu olduğunda profesyonel bir değerlendirme gereklidir:

• Belirtilerin sürekli ve şiddetli olması,
• Durumun düzenli olarak tekrar etmesi,
• Verimli çalışmayı ve performansı olumsuz etkilemesi,
• Kişiler arası ilişkilerin ciddi biçimde bozulmasına yol açması.

Toplumsal Algı ve İstatistiksel Veriler

Dünya Sağlık Örgütü ve Sağlık Bakanlığı'nın verilerine göre, dünyada yaklaşık 400 milyon insan ruhsal sorunlarla mücadele etmektedir. Ülkemizde ise her dört kişiden biri ruhsal bir bozukluk ya da sorun yaşamaktadır. Günümüz yaşam şartlarının getirdiği zorluklar, bu sayıların her geçen gün artmasına neden olmaktadır.

Fizyolojik rahatsızlıklar somut ve bilimsel temellere dayandırılarak kolayca teşhis edilebilirken, ruhsal sorunlar hala soyut ve belirsiz kavramlar olarak algılanmaktadır. Bu durum, toplumda teşhis ve tedavi süreçlerinin yeterince önemsenmemesine yol açmaktadır.

Ruhsal Sorunlar Tedavi Edilebilir Rahatsızlıklardır

Fiziksel bir belirtide hemen doktora başvurulurken, ruhsal sorun yaşayan pek çok kişi bunu bir rahatsızlık olarak görmemektedir. Yaşam kalitesi düşen, performansı azalan ve mutsuzluk yaşayan bireyler, bu durumun tedavi edilebilir olduğunu çoğu zaman fark etmezler. Oysa ruhsal sorunların birçoğu; tıpkı kalp, şeker ve hipertansiyon gibi tanımı, nedenleri, süreci ve tedavi yöntemleri net olan tıbbi durumlardır.