AKALAZYA HASTALIĞI VE ENDOSKOPİK OLARAK “POEM YÖNTEMİ” İLE TEDAVİSİ

İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Akalazya Hastalığı Nedir?
Akalazya hastalığı, yemek borusunun alt kısmındaki kasların (alt özofagus sfinkteri) gevşeyememesi sonucunda yiyecek ve sıvıların mideye geçişinin zorlaştığı, nadir görülen kronik bir motilite bozukluğudur. Normal sindirim sürecinde yemek borusu kasları yutkunma ile gevşeyerek gıdaların mideye geçişine izin verirken, akalazyada bu mekanizma bozulur ve yemek borusunda fonksiyonel bir tıkanıklık meydana gelir.
Akalazya Hastalığının Belirtileri Nelerdir?
Akalazya belirtileri başlangıçta belirsiz seyredebilir ve bu durum tanının konulmasını geciktirebilir. En yaygın görülen semptomlar şunlardır:
- Yutma güçlüğü (disfaji): Hastaların en temel başvuru şikayetidir.
- Regürjitasyon: Mideye geçemeyen gıdaların ağza geri gelmesi.
- Kilo kaybı: Beslenme yetersizliğine bağlı olarak gelişir.
- Göğüs ağrısı: Yutkunma sırasında göğüste rahatsızlık veya ağrı hissi.
Akalazyanın Sebebi ve Oluşum Mekanizması
Akalazyanın kesin nedeni tam olarak bilinmemekle birlikte; genetik yatkınlık, çevresel faktörler ve bağışıklık sistemiyle ilgili süreçlerin rol oynadığı düşünülmektedir. Hastalığın temelinde, yemek borusunun alt ucundaki sinir hücrelerinin hasar görmesi yatar.
Bu sinir hasarı iki ana soruna yol açar:
- Alt özofagus sfinkterinin yutkunma sırasında gevşememesi.
- Yemek borusunun üst kısmındaki peristaltik hareketlerin (dalgalı kasılmalar) kaybolması.
Akalazya Tanısı Nasıl Konulur?
Akalazya şüphesi olan hastalarda tanı süreci multidisipliner bir yaklaşımla yönetilir. Tanı aşamasında kullanılan yöntemler şunlardır:
| Yöntem | Tanıdaki Rolü |
|---|---|
| Üst Endoskopi | Yemek borusu içini incelemek ve kanser gibi diğer hastalıkları dışlamak için yapılır. |
| Özofagus Pasaj Grafisi | Baryum içilerek çekilen röntgende yemek borusundaki genişleme ve alt uçtaki daralma gözlemlenir. |
| Özofagus Manometrisi | Kesin tanı yöntemidir; kasların kasılma ve gevşeme basınçlarını ölçer. |
Akalazya Hastalığında Tedavi Seçenekleri
Tedavide temel amaç, yemek borusu alt ucundaki basıncı düşürerek gıda geçişini sağlamaktır. Uygulanan yöntemler şunlardır:
- Medikal Tedavi: Nitratlar ve kalsiyum kanal blokerleri kullanılır. Etkileri sınırlıdır ve semptomları tamamen ortadan kaldırmaz.
- Botulinum Toksin Enjeksiyonu: Endoskopik olarak kaslara enjekte edilir. Etkisi yaklaşık 6 ay sürer; cerrahi riski yüksek veya yaşlı hastalarda geçici çözüm olarak tercih edilir.
- Balon Dilatasyonu: Endoskopik olarak sfinkterin balonla genişletilmesidir. Tekrar uygulama gerektirebilir ve perforasyon (delinme) riski taşır.
- Cerrahi Miyotomi (Heller Miyotomi): Kasların cerrahi olarak kesilmesidir. Genellikle reflüyü önlemek için fundoplikasyon ile birlikte uygulanır.
- POEM Yöntemi: Güncel ve minimal invaziv bir endoskopik tedavi seçeneğidir.
POEM Yöntemi (Peroral Endoskopik Miyotomi) Nedir?
POEM, 2010'lu yıllardan itibaren yaygınlaşan, cerrahi kesi olmaksızın tamamen endoskopik yöntemlerle gerçekleştirilen yenilikçi bir tedavi şeklidir. Özellikle cerrahi risk taşıyan veya geleneksel yöntemlere dirençli hastalarda yüksek başarı oranına sahiptir.
POEM İşleminin Avantajları
- Minimal İnvaziv: Karın veya göğüs bölgesinde hiçbir cerrahi kesi yapılmaz.
- Hızlı İyileşme: Hastanede kalış süresi cerrahiye göre çok daha kısadır.
- Yüksek Başarı: Yutma güçlüğünü büyük oranda ortadan kaldırır.
- Tekrarlanabilirlik: İhtiyaç duyulması halinde işlem yeniden uygulanabilir.
POEM İşlemi Nasıl Uygulanır?
- Hasta genel anestezi altındayken endoskopla ağızdan girilir.
- Yemek borusu iç tabakasında (mukoza) submukozal bir tünel oluşturulur.
- Tünel içindeki alt özofagus sfinkter kas lifleri dikkatlice kesilir.
- Giriş yeri özel tıbbi klipslerle kapatılarak işlem sonlandırılır.
İşlem Sonrası Süreç ve Riskler
POEM sonrası hastalar genellikle 1-2 gün içinde taburcu edilir. İşlem sonrası ağrı cerrahiye oranla oldukça azdır. Nadir durumlarda yemek borusu delinmesi, enfeksiyon veya işlem sonrası reflü görülebilir; bu durumlar ilaç tedavisi veya uygun müdahalelerle kontrol altına alınabilir.
POEM İşlemi Kimlere Uygulanmaz?
POEM yöntemi oldukça güvenli olsa da aşağıdaki durumlarda uygulanması önerilmez:
- Aktif Enfeksiyon: Yemek borusu veya üst sindirim sisteminde iltihabi durumlar.
- Pıhtılaşma Sorunları: Kontrol altına alınamayan kanama bozuklukları.
- Ciddi Anatomik Deformasyon: Büyük divertiküller veya kanserli lezyonlar.
- İleri Derece Skarlaşma: Uzun süre tedavi edilmemiş, aşırı kalınlaşmış dokular.
- Genel Sağlık Durumu: Anestezi alamayacak kadar ağır kronik hastalıklar.
- Gebelik: Acil durumlar dışında doğum sonrası yapılması tercih edilir.




