Yüzeyel Mesane Kanseri Nedir?
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Yüzeyel Mesane Kanseri Nedir?
Yüzeyel mesane kanseri, tıbbi literatürde kasa invaze olmamış mesane kanseri olarak tanımlanır. Bu hastalık, kanser hücrelerinin mesane duvarının derin kas tabakalarına henüz yayılmadığı, mesane iç yüzeyiyle sınırlı kaldığı durumu ifade eder. Erken teşhis ve doğru evreleme, tedavi sürecinin başarısı için kritik öneme sahiptir.
Yüzeyel Mesane Kanserinin Evreleri
Yüzeyel mesane kanseri, tümörün yayılma derinliğine göre üç ana evreye ayrılmaktadır:
- Ta Evresi: Tümörler yalnızca mesanenin en içteki astar tabakasıyla sınırlıdır.
- T1 Evresi: Kanser, iç tabakanın altındaki bağ dokusuna yayılmıştır ancak henüz kas tabakasına ulaşmamıştır.
- Tis (Karsinoma İn Situ - CIS): Mesane astarında sınırlı, düz ve kadifemsi görünümlü lezyonlardır. Derin tabakalara yayılma potansiyeli nedeniyle yüksek riskli kabul edilirler.
Ta ve T1 evresindeki tümörler genellikle mesane boşluğuna doğru büyüyen, papiller (üzüm salkımı veya karnabahar benzeri) yapılardır. Bu oluşumlar cerrahi yöntemlerle temizlenmeye uygundur.
Transüretral Mesane Kanseri Rezeksiyonu (TUR-MT)
TUR-MT, yüzeyel mesane kanserinin hem tanısında hem de tedavisinde kullanılan temel endoskopik cerrahi yöntemdir. Genel veya spinal anestezi altında, rezektoskop adı verilen cihazla idrar kanalından (üretra) girilerek tümörlü dokular kazınır.
TUR-MT İşleminin Detayları ve Riskleri
İşlem sırasında görülebilen tüm tümörler ve biyopsi için gerekli ek dokular çıkarılır; kanama alanları koter ile yakılır. Genellikle bir saatten kısa süren bu operasyon sonrası hastalar birkaç gün sonda ile takip edilir. Nadir de olsa işlem sonrası şu komplikasyonlar görülebilir:
- Ameliyat sonrası kanama ve enfeksiyon.
- Mesane delinmesi (Genellikle sonda ile iyileşir, nadiren açık cerrahi gerektirir).
- Üretra veya mesane hasarına bağlı skar dokusu ve darlık oluşumu.
Tekrar TUR-MT (Re-TUR-MT) Gereken Durumlar
Bazı vakalarda, ilk cerrahiden 2-4 hafta sonra işlemin tekrarlanması gerekebilir. Re-TUR-MT şu durumlarda zorunludur:
- İlk işlemin yetersiz veya eksik yapılması.
- Patoloji örneğinde yeterli kas dokusu bulunmaması.
- Tüm T1 evreli tümörler.
- Primer CIS hariç tüm yüksek dereceli tümörler.
Fotodinamik Tanı (FDT) Uygulaması
Bazı merkezlerde TUR-MT sırasında kullanılan Fotodinamik Tanı (FDT), kanser hücrelerinin mor ışık altında floresan parlamasını sağlar. Ameliyat öncesi mesaneye verilen özel çözelti sayesinde tümörler daha net saptanır, bu da tekrarlama riskini azaltır. FDT'nin bilinen bir yan etkisi bulunmamaktadır.
Mesane İçi İlaç Tedavileri (İnstilasyon)
Yüzeyel tümörler cerrahiyle temizlense de tekrarlama ve ilerleme riski taşırlar. Bu riski azaltmak için mesane yıkama (instilasyon) tedavileri uygulanır.
Tek Doz Erken Kemoterapi
Eğer tümör tam olarak çıkarılmışsa ve delinme riski yoksa, ameliyattan sonraki ilk birkaç saat içinde tek doz intravezikal kemoterapi uygulanmalıdır. Bu işlem, cerrahi sırasında serbest kalan veya gözden kaçan hücreleri yok etmeyi amaçlar. En sık görülen yan etkisi mesanede geçici yanma hissidir.
BCG İmmüno-İnstilasyon (Bağışıklık Tedavisi)
BCG (Bacillus Calmette-Guérin), tüberküloz mikrobunun zayıflatılmış halidir ve bağışıklık sistemini kanser hücrelerine karşı aktive eder.
| Özellik | BCG Tedavisi Detayları |
|---|---|
| Başlangıç | TUR-MT'den 2-4 hafta sonra |
| Periyot | 6 hafta boyunca, haftada bir kez |
| İdame Süresi | Risk durumuna göre 12-36 aya kadar |
| Uygulama | Sonda ile mesaneye verilir, 2 saat tutulur |
BCG Yan Etkileri: İntravezikal kemoterapiye göre daha ağır seyredebilir. Grip benzeri belirtiler, ateş ve halsizlik görülebilir. Nadiren ciddi enfeksiyon (sepsis) gelişirse anti-tüberküloz ilaç tedavisi gerekebilir.
Kontrol ve Takip Süreci
Mesane kanseri nüks etme eğiliminde olduğu için düzenli sistoskopi kontrolleri hayati önem taşır. Standart takip takvimi şu şekildedir:
- 1. Yıl: 3 ayda bir rutin kontrol.
- 2. Yıl: 6 ayda bir rutin kontrol.
- Sonraki Yıllar: Yılda bir kez rutin kontrol.
