SERVIKAL DISK HASTALIĞI(BOYUN FITIĞI HASTALIĞI)
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Boyun Fıtığı (Servikal Disk Hastalığı) Nedir?
Genel popülasyonda her üç kişiden ikisinin hayatının bir döneminde mutlaka şikayetçi olduğu rahatsızlıkların başında boyun ağrıları gelmektedir. Bu ağrıların en sık nedenlerinden biri, tıp literatüründe Servikal Disk Hastalığı olarak bilinen boyun fıtığıdır. Erişkin bireylerin %5'i, şiddetli boyun ağrıları nedeniyle yaklaşık 6 aylık bir süre boyunca iş göremez hale gelmektedir.
Boyun fıtıkları, aslında omurgada meydana gelen ilerleyici ve kronik bir yaşlanma ile aşınma sürecinin klinik sonuçlarını yansıtmaktadır. Bu durum, yaşam kalitesini doğrudan etkileyen ciddi bir sağlık sorunudur.
Boyun Fıtığı Nedenleri Nelerdir?
Boyun fıtığı genellikle 20-40 yaş aralığında, vücudunu aktif ve yoğun kullanan kişilerde ortaya çıkar. Rahatsızlığın temel nedeni, boyun bölgesini zedeleyecek düzeyde ağır yüklere maruz kalmaktır. Başlıca risk faktörleri şunlardır:
- Ani ve ters hareketler yapmak,
- Ağır spor dallarıyla uğraşmak,
- Yanlış yatış pozisyonları ve ergonomik olmayan çalışma koşulları,
- Sürekli telefon ve bilgisayar kullanımı,
- Uzun süre aynı pozisyonda oturmak,
- Boyun disklerine zarar veren mesleklerin icrası,
- Kazalar sonucu boyun bölgesine alınan darbeler.
Boyun Fıtığı Belirtileri ve Klinik Tablo
Boyun fıtığının en belirgin semptomu boyun ağrısıdır. Ancak her boyun ağrısı fıtık anlamına gelmez; bu ağrıların büyük bir kısmı kas kökenlidir. Fıtığa bağlı gelişen ağrılar genellikle zorlama ve ağır kaldırma sonrası tetiklenir.
Boyun fıtığının yaygın belirtileri şunlardır:
- Sırta, kürek kemiğine ve omuza yayılan ağrılar,
- Başın arka tarafına ve el parmak uçlarına kadar inen sızılar,
- İleri derece fıtıklarda sinir sıkışmasına bağlı kollarda ve parmaklarda uyuşukluk,
- Karıncalanma hissi ve belirgin güç kaybı.
Tanı Yöntemleri: Nasıl Teşhis Edilir?
Doğru tanı için en kritik veri, hastanın şikayetleri ile birlikte uzman hekim tarafından yapılan fiziksel muayenedir. Muayene sırasında ağrının yeri, kuvvet kaybı, duyu kaybı ve refleksler titizlikle kontrol edilir. Kesin teşhis için aşağıdaki görüntüleme yöntemlerinden faydalanılır:
| Yöntem | Kullanım Amacı |
|---|---|
| Röntgen | Kemik yapısını ve genel dizilimi incelemek için kullanılır. |
| MR (Emar) | Fıtığın omurilik ve sinirlere yaptığı basıyı en net gösteren yöntemdir. |
| BT (Tomografi) | Kemik detaylarını ve yapısal bozuklukları incelemek için tercih edilir. |
| EMG | Sinir kalitesini ve hasarın kaynağını belirlemek için kullanılır. |
Boyun Fıtığı Tedavi Yöntemleri
Boyun fıtığı tanısı alan hastaların büyük bir çoğunluğu, herhangi bir cerrahi müdahaleye gerek kalmadan sadece istirahat ve medikal tedavi ile iyileşebilir. Tedavi süreci hastanın durumuna göre şu seçenekleri kapsar:
- Konservatif Tedavi: Dinlenme, boyunluk kullanımı ve ağrı kontrolü.
- İlaç Tedavisi: Sinir yangısını azaltan anti-inflamatuar ilaçlar ve ağrı kesiciler.
- Fizik Tedavi ve Egzersiz: Bölgesel kasları güçlendirmeye yönelik uygulamalar.
- Enjeksiyonlar: Bölgesel kortizonlu enjeksiyonlar ile ağrı yönetimi.
Cerrahi Tedavi (Boyun Ameliyatı)
Ameliyat dışı yöntemlerden fayda görmeyen ve nörolojik kayıpları artan hastalar için cerrahi müdahale gerekli olabilir. Ameliyatın temel amacı, sinire baskı yapan disk bölümünün çıkarılmasıdır. Bu işleme diskektomi adı verilir.
Günümüzde bu operasyonlar mikrocerrahi yöntemi ile gerçekleştirilmelidir. Cerrah, fıtığın konumuna göre boynun ön veya arka kısmından müdahale edebilir. Özellikle önden yaklaşımlarda disk dokusu tamamen çıkarıldığı için füzyon işlemi de sürece dahil edilebilir. Tedavi yöntemine dair en sağlıklı kararı uzman doktorunuz verecektir.
Op. Dr. Eser Berkyürek
Beyin-Omurilik ve Sinir Cerrahisi Uzmanı
Özel Erciyes Hastanesi
