Psikiyatri Hakkında Doğrular Yanlışlar

Psikiyatriste Gitmek Bir Zayıflık Göstergesi midir?

İçinde bulunduğumuz ruhsal durum, yaşadığımız olayları ve dünyayı algılama biçimimizi doğrudan etkileyebilir. Korku, panik, endişe, üzüntü ve öfke gibi yoğun duyguların etkisi altındayken verdiğimiz tepkiler veya aldığımız kararlar, bizi bazen daha zor durumlara sürükleyebilir. Hayatın getirdiği ağır yükler altında bazen ne yapacağımızı bilemez, kararsızlık ve pişmanlık korkusuyla donup kalabiliriz.

Yaşanan acılar, kayıplar, maddi zorluklar veya terk edilme gibi travmatik olaylar, bireyin yaşama sevincini yitirmesine neden olabilir. Bu gibi durumlarda "düşenin dostu olmaz" ya da "derdini söyleme, düşmanını sevindirme" gibi toplumsal baskılarla sorunlarımızı içimize atmaya meyilli oluruz. Ancak unutulmamalıdır ki; insanız ve duygularımız pek çok dış etkenden etkilenmeye açıktır.

Psikiyatrik Yardım Almanın Önemi

Bizi rahatsız eden duygu ve düşünceleri daha sağlıklı bir zeminde ele almak için bir psikiyatristten yardım almak asla bir zayıflık değildir. Her an güçlü görünmek gibi bir zorunluluğumuz yoktur. Zayıf yönlerimizin farkına varmak ve bunları iyileştirmek için adım atmak, aslında benliğimizi güçlendirme yolunda atılmış en büyük adımdır.

İnsanlar fiziksel rahatsızlıkları için doktora gitmekten çekinmezken, konu ruh sağlığı olduğunda neden bu kadar tereddüt etmektedir? İşte psikiyatrik tedaviler hakkında en sık karşılaşılan sorular ve gerçekler:

Psikiyatrik İlaçlar Hakkında Doğru Bilinen Yanlışlar

Psikiyatrik hastalıklar da tıbbın diğer branşlarındaki hastalıklar gibi tedavi edilebilir niteliktedir. İlaç kullanımı konusunda toplumda yerleşmiş bazı yanlış algılar şunlardır:

• Bağımlılık Riski: Psikiyatrist kontrolünde düzenlenen çoğu ilacın bağımlılık yapma potansiyeli yoktur. Bağımlılık riski olan özel ilaçlar ise sıkı denetimle ve kontrollü kullanıldığında risk oranı oldukça düşüktür.
• Uyuşma ve Uyku Hali: Psikiyatri ilaçları uyuşturucu değildir. Bazı ilaçlar uyku yapabilirken, bazıları enerji artırıcı etki gösterebilir. Uzman bir hekim tarafından düzenlenen tedavi, hastanın günlük aktivitelerini olumsuz etkilemez.
• Yapay Mutluluk: İlaçlar yapay bir mutluluk vermez; aksine beyinde bozulan kimyasal dengeyi düzelterek hastalığı tedavi eder.
• Kilo Alımı: Her ilaç kilo aldırmaz. Kilo artışına neden olan ilaçlarda ise bu durum iştah artışı yoluyla olur ve uygun bir diyet programı ile kontrol altına alınabilir.
• Yan Etkiler: Psikiyatrik ilaçların yan etkileri, diğer tıbbi branşlarda kullanılan ilaçlardan daha fazla değildir. Uzun süreli kullanımlarda dahi bu ilaçlar oldukça güvenilirdir.

Bitkisel Ürünler ve Psikoterapi

Toplumsal Önyargılar: "Deli" Damgası

Psikiyatride "delilik" diye bir hastalık tanımı bulunmamaktadır. Bu kavram, maalesef önyargılı toplumların farklı olanı dışlamak için kullandığı bir etikettir. Birçok hasta, bu damgayı yeme korkusuyla tedaviye geç başvurmakta, bu da hastalığın şiddetini artırmaktadır. Oysa profesyonel yardım alan bireyler, yaşadıklarının bir hastalık olduğunu gördüklerinde büyük bir rahatlama yaşamaktadırlar.

Kendi Sorunlarımı Çözemez miyim?

Sağlıklı bireyler günlük sorunlarla baş edebilir; ancak travmalar, kriz durumları, depresyon veya anksiyete bozukluğu gibi durumlar bireyin sağlıklı değerlendirme yapma yetisini bozar. Bu durum sizi güçsüz yapmaz; sadece çıkış yolunu bulabilmek için profesyonel bir rehberliğe ihtiyaç duyduğunuzu gösterir.

Psikiyatrist Dr. Necati ÇOBANOĞLU