KENDİ KÜÇÜK DERDİ BÜYÜK BİR HASTALIK: “ANAL FİSTÜL “ LASER YÖNETİMİ İLE KRONİK BİR HASTALIK OLMAKTAN ÇIKIYOR

Anal Fistül Nedir? Belirtileri ve Modern Tedavi Yaklaşımları

Anal fistül, bağırsak sistemimizin son bölümü olan anal kanal ile makat çevresindeki deri arasında oluşan kanal şeklindeki anormal bağlantıdır. Genellikle bu bölgede daha önce yaşanmış bir anal apse öyküsüyle ilişkilidir. Hastalar çoğunlukla makat çevresinde sivilce benzeri bir yara ve bu yaradan gelen kötü kokulu akıntı şikayetiyle uzmanlara başvurmaktadır. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Sultan Abdulhamid Han E.A.H Genel Cerrahi ve Cerrahi Onkoloji Uzmanı Prof. Dr. İlker Sücüllü, bireylerin yaşam kalitesini ciddi oranda düşüren bu hastalık hakkında kritik bilgiler paylaşıyor.

Anal Fistül Neden Oluşur?

Hastalığın başlangıç aşamasında, anüsün iç kısmında bulunan ve dışkılamayı kolaylaştıran sıvıları salgılayan küçük bezlerde tıkanma meydana gelir. Bu durum makatta kızarıklık, ağrı, hassasiyet, dolgunluk ve ateş ile kendini gösteren anal apse tablosuna yol açar. Anal apse, daha ciddi ve hayati risk taşıyan durumların önlenmesi için acilen boşaltılması gereken cerrahi bir durumdur. Kendi kendine boşalan veya cerrahi müdahale ile boşaltılan apselerin %50'den fazlasında süreç anal fistül oluşumuyla sonuçlanmaktadır.

Anal Fistülün Belirtileri ve Riskleri

Anal fistül, sadece fiziksel bir rahatsızlık değil, aynı zamanda hastanın sosyal yaşamını kısıtlayan bir sağlık sorunudur. Hastalığın en belirgin özellikleri ve riskleri şunlardır:

• Sürekli Kirlenme: İç çamaşırda devam eden akıntı ve kirlenme hissi.
• Tekrarlayan Apseler: Bölgede sık sık yeniden apse oluşumu.
• Ağrı ve Hassasiyet: Kronikleşen ağrı şikayetleri.
• Kanser Riski: Çok düşük bir ihtimal de olsa, uzun dönemde tedavi edilmeyen fistüller anal kanser gelişimi için risk faktörü oluşturabilir.

Tanı ve Teşhis Süreci Nasıl İşler?

Başarılı bir tedavi süreci için perianal fistülün tiplendirilmesi hayati önem taşır. Fistülün, makat etrafındaki büyük abdest tutmayı sağlayan kas yapısıyla olan ilişkisi belirlenmelidir. Tanı aşamasında sadece fiziksel muayene yeterli olmayıp, şu radyolojik yöntemlerden faydalanılmalıdır:

• EndoAnal Ultrasonografi
• Magnetik Rezonans (MR)

Ek olarak, perianal fistüller bazen Crohn Hastalığı veya Ülseratif Kolit gibi iltihabi bağırsak hastalıklarıyla birlikte görülebilir. Bu nedenle hastaların bu sistemik hastalıklar yönünden de değerlendirilmesi gerekmektedir.

Anal Fistül Tedavi Yöntemleri

Anal fistülün kesin tedavisi cerrahi yöntemlerle gerçekleştirilir. Tedavinin temel amacı, hastanın gaz ve gaita kontrolünü (büyük abdest tutma mekanizması) bozmadan kronik enfeksiyonu gidermek ve fistül kanalını ortadan kaldırmaktır. Cerrahi planlama yapılırken; fistülün tipi, muayene bulguları, hastanın geçirdiği eski ameliyatlar ve mevcut kas fonksiyonları mutlaka dikkate alınmalıdır.

Anal Fistül Tedavisinde Lazer Uygulaması (LAFT)

Güncel cerrahi teknolojiler arasında yer alan LAFT (Laser ablation of fistula tract), fistül kanalının lazer enerjisiyle kapatılması işlemidir. Bu yöntemde yüksek dereceli ısı, cerrah kontrolünde dokuya aktarılarak kansız ve düşük yan etkili bir müdahale imkanı sunar.

Prof. Dr. İlker Sücüllü, lazer yönteminin hemoroid ve pilonidal sinüs (kıl dönmesi) tedavisinde de kullanıldığını belirtmektedir. Ancak unutulmamalıdır ki; en gelişmiş teknoloji bile yanlış vakada kullanıldığında başarısızlıkla sonuçlanabilir. Bu nedenle doğru tanı ve uzman görüşü tedavinin en önemli basamağıdır.