KATARAKT NEDİR ? BELİRTİLERİ NELERDİR ?
- Katarakt, göz merceğinin saydamlığını yitirmesiyle oluşan ve görme kalitesini kademeli olarak düşüren, sadece cerrahi yöntemlerle tedavi edilebilen bir göz hastalığıdır.
- Hastalığın tedavisinde modern mikrocerrahi yöntemleri olan FAKO ve Femtosaniye Lazer teknolojileri kullanılarak ağrısız ve dikişsiz operasyonlar gerçekleştirilmektedir.
- Ameliyat başarısında cerrahın tecrübesi ile göze yerleştirilen merceğin kalitesi en kritik faktörler olup, bebeklerde görülen doğumsal kataraktlarda göz tembelliği riskine karşı erken teşhis hayati önem taşır.
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Katarakt Nedir? Görüş Kalitesini Etkileyen Temel Faktörler
Katarakt, göz bebeğinin hemen arkasında konumlanan ve net görmeyi sağlayan doğal göz merceğinin saydamlığını yitirerek matlaşmasıdır. Bu durum, kişinin görüşünün sanki buğulanmış bir camın arkasından bakıyormuşçasına bozulmasına neden olur. Görme kalitesini doğrudan düşüren bu rahatsızlık, tedavi edilmediği sürece ilerleme eğilimi gösterir.
Katarakt genellikle orta yaş üstü bireylerde görülen bir göz hastalığı olarak bilinse de farklı gruplarda da ortaya çıkabilir. Bu hastalığın görülebileceği diğer gruplar şunlardır:
- Yenidoğan bebekler (doğumsal katarakt),
- Şeker hastaları (diyabetik katarakt),
- Göze fiziksel darbe alan kişiler,
- Uzun süreli kortizonlu ilaç kullananlar.
Katarakt Belirtileri Nelerdir?
Katarakt oluşumu genellikle sinsi bir şekilde ilerler ve belirtiler zamanla belirginleşir. Hastaların en sık karşılaştığı katarakt belirtileri şu şekilde sıralanmaktadır:
- Görmede kademeli olarak azalma,
- Işığa karşı aşırı hassasiyet ve göz kamaşması,
- Çift görme şikayeti,
- Okuma güçlüğü çekilmesi,
- Gece görüşünde belirgin bozulma,
- Renklerin soluklaşması veya sararmış gibi görünmesi,
- Gözlük numaralarının normalden sık değişmesi.
Katarakt Tedavisi ve Ameliyat Süreci
Katarakt, ilaçla veya gözlük kullanımıyla tedavi edilebilen bir rahatsızlık değildir. Günümüzde kataraktın ilerlemesini durdurabilecek tıbbi bir yöntem bulunmamaktadır; oluşan kataraktın tek tedavisi ameliyattır. Modern tıp teknolojileri sayesinde katarakt ameliyatları artık iğnesiz, narkozsuz ve ağrısız bir şekilde gerçekleştirilmekte, hastalar operasyonun yapıldığı gün evlerine dönebilmektedir.
Ameliyatın başarısını etkileyen en kritik unsurlar hekimin tecrübesi ve göz içine yerleştirilen merceğin kalitesidir. Düşük kaliteli mercek kullanımı, gözde farklı sorunların gelişmesine ve hastanın kısa sürede ikinci kez katarakt riskiyle karşılaşmasına neden olabilir. Bu durum hem ek bir cerrahi risk hem de maddi yük oluşturur.
Doğumsal (Konjenital) Katarakt
Doğumsal katarakt, bebeğin doğumundan itibaren lensin tek veya çift taraflı olarak saydamlığını kaybetmesidir. Bu durum annenin gebelikte geçirdiği enfeksiyonlara veya kullandığı ilaçlara bağlı olabileceği gibi, bazen hiçbir nedene bağlı olmadan da gelişebilir. Bebeklerde bir göz bebeğinin diğerinden farklı renkte (beyaz) olması veya gözde kayma (şaşılık) görülmesi durumunda vakit kaybetmeden bir uzmana başvurulmalıdır.
Doğumsal katarakt tedavisinde en büyük risk göz tembelliğidir. Eğer katarakt görmeyi engelliyorsa, özellikle tek taraflı vakalarda tanı konulur konulmaz ameliyat planlanmalıdır. Ameliyat zamanlamasına, detaylı muayene sonrası göz uzmanı karar verir.
Modern Katarakt Cerrahisi Yöntemleri
Günümüzde katarakt cerrahisi, yüksek teknoloji ve mikrocerrahi yöntemleri ile gerçekleştirilmektedir. Uygulanan temel yöntemler şunlardır:
| Yöntem | Özellikleri |
|---|---|
| Femtosaniye Lazer | Bıçaksız teknoloji, bilgisayar kontrollü, düşük komplikasyon riski. |
| FAKO Yöntemi | 2.2 mm'lik küçük kesi, ultrasonik ses dalgaları, dikişsiz işlem. |
Femtosaniye Lazer (Bıçaksız Katarakt Ameliyatı)
Femtosaniye Lazer teknolojisi, ameliyatın en kritik aşamalarının bıçak kullanılmadan, bilgisayar kontrolünde yapılmasını sağlar. Bu yöntem, yapay göz içi merceğinin yerleşeceği yuvanın kusursuz hazırlanmasına olanak tanır. Yaklaşık 15 dakika süren bu operasyonla miyop, hipermetrop ve astigmat gibi kırma kusurları da giderilerek hastanın gözlük bağımlılığı azaltılabilir.
FAKO Tekniği ve Uygulanışı
FAKO yöntemi ile göz içine çok küçük bir kesiden girilir. Ameliyat sırasında göz dokularını korumak amacıyla Viscoelastik jel adı verilen özel bir sıvı kullanılır. Saydamlığını yitiren mercek, ultrasonik dalgalarla parçalanarak emilir ve yerine katlanabilir yapay mercek yerleştirilir. Enfeksiyon riskine karşı iki gözün ameliyatı aynı gün yapılmaz; arada en az 2 gün olması önerilir.
Katarakt ameliyatının başarısı; cerrahın deneyimi, ameliyathane sterilizasyonu ve kullanılan malzemenin kalitesiyle doğrudan ilişkilidir.
