Deri Tümörleri ve Kanserleri

Deri Hastalıklarında Artış ve Güneş Işınlarının Etkisi

Son yirmi yılda deriye ait cerrahi hastalıklar dünya genelinde önemli bir artış göstermiştir. Bu yükselişin temel nedeni, Güneş ışınlarının yeryüzü üzerindeki etkisinin her geçen gün daha fazla hissedilmesidir. Normal şartlarda atmosfer tarafından süzülen zararlı ışınlar, Ozon tabakasının incelmesi sonucunda artık daha yüksek oranlarda dünyaya ulaşmaktadır.

Atmosferdeki bu değişim, zararlı Ultraviyole (UV) ışınlarının insan derisi üzerinde geçmişe oranla çok daha ciddi hasarlar bırakmasına yol açar. Söz konusu hasarlar; derinin incelmesi, kırışması ve erken yaşlanmasıyla başlayıp, çeşitli deri hastalıklarına ve hatta deri kanserlerine kadar uzanabilmektedir. Bu risklerden korunmanın en etkili yolu, güneş altında geçirilen süreyi kısıtlamak ve koruyucu kremler ile losyonlar kullanmaktır.

Prekanseröz Hastalıklar ve Risk Faktörleri

Artış gösteren deri hastalıkları arasında, özellikle prekanseröz (kanser öncesi) oluşumlar ve deri kanserleri hayati önem taşır. Kanserleşme ihtimali bulunan bu hastalıklar arasında Senil, Aktinik ve Seboreik Keratozlar ilk sıralarda yer almaktadır. Bu lezyonların gelişmesinde ve doğrudan deri kanseri oluşumunda güneş ışınlarının etkisi bilimsel olarak kanıtlanmıştır.

Deri Kanseri Türleri ve Klinik Özellikleri

Deri kanserleri, biyolojik davranışlarına ve hücre yapılarına göre başlıca üç ana grup altında incelenmektedir. Bu hastalıklar özellikle çiftçiler gibi güneş altında çalışan meslek gruplarında ve açık ten rengine sahip bireylerde daha sık gözlemlenir.

Bazal Hücreli Kanser

Nispeten daha masum seyreden bu türün uzak organlara yayılım yapmadığı kabul edilir. Genellikle güneş alan bölgelerde, iyileşmeyen bir yara veya kabarıklık şeklinde kendini gösterir. Erken tanı ve tedavi edilmediğinde; göz, dudak, kaş ve çene kemiği kaybı gibi ciddi doku hasarlarına yol açabilir.

Epidermoid (Skuamöz) Hücreli Kanser

Bu kanser türü, lenf düğümlerine ve uzak organlara yayılma potansiyeline sahiptir. Hücresel özelliklerine bağlı olarak yayılım çok erken dönemde gerçekleşebileceği için cerrahi müdahalede vakit kaybedilmemelidir. Özellikle dudak bölgesinde görülen tipi sıklıkla sigara kullanımı ile ilişkilidir ve tedavisi dudağın kısmen veya tamamen alınmasını gerektirebilir.

Malign Melanom: En Agresif Tür

Vücudun en agresif kanser türlerinden biri olan Malign Melanom, mevcut bir ben (nevüs) üzerindeki değişimle veya yeni bir oluşumla ortaya çıkabilir. Çok erken evrelerde bile metastaz yapabildiği için uzman bir dermatolog veya plastik cerrah takibi hayati önemdedir. Aile öyküsü ve benlerdeki büyüme, renk değişikliği veya kenar düzensizliği şüpheli belirtiler olarak kabul edilmelidir.

Diğer Cerrahi Deri ve Deri Altı Hastalıkları

Deri hastalıkları sadece kanserlerle sınırlı değildir; cerrahi müdahale gerektiren pek çok selim (iyi huylu) oluşum da mevcuttur. Bu hastalıklar şu şekilde sıralanabilir:

• Deri benleri (Nevüsler) ve dev nevüsler
• Sebase kistler ve dermoid kistler
• Fibrom, Lipom ve Hemanjiomlar
• Lenfanjiomlar

Lipomlar (Yağ Kitleleri)

Deri altı yağ tabakasından köken alan bu kitleler, vücudun her yerinde görülebilir. Küçük boyutlardayken lokal anestezi ile kolayca alınabilen lipomlar, büyüdüklerinde veya derin yerleşimli olduklarında genel anestezi gerektirebilir. Nadiren kansere dönüşseler de ağrı ve uyuşukluk gibi şikayetlere neden olabilirler.

Hemanjiomlar (Damar Tümörleri)

Doğumdan kısa süre sonra ortaya çıkan bu damar tümörleri, hızla büyüyerek estetik ve işlevsel sorunlara yol açabilir. Birçok vakada kendiliğinden gerileme beklense de bu durumun garantisi yoktur ve bekleme süreci hastalığın büyümesine neden olabilir. Bu nedenle, hemanjiomların henüz küçükken cerrahi olarak alınması veya uygun vakalarda lazer uygulaması ile tedavi edilmesi en doğru yaklaşımdır.