Cinsel uyarılma bozukluğu - vajinada kuruluk
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Kadın Cinsel Uyarılma Bozukluğu Nedir?
Cinsel uyarılma, temelinde psikolojik bir süreç olsa da vücutta karmaşık fizyolojik değişimlerin meydana geldiği bir olaylar zinciridir. Kadınlarda bu süreç; pelvik bölgeye kan akımının artması, vajinal ıslanma, vajinanın genişlemesi ve dış genital organların şişmesi ile karakterizedir. Mekanizması tam olarak çözülememiş olsa da uyarılma süreci doğrudan otonom sinir sisteminin aktivasyonu ile ilişkilidir.
Kadın Cinsel Uyarılma Bozukluğu (KCUB), cinsel yanıta eşlik eden uyarılma belirtilerinin kısmen veya tamamen ortadan kalkması durumudur. Bu bozukluğa sahip kadınlarda vajinal kayganlaşma veya genişleme gerçekleşmediği gibi, erotik duyumlar da hissedilmez. Bazı durumlarda fiziksel temas tiksindirici gelebilirken, bazen de temas belirli bir noktaya kadar zevk verebilir. Uyarılma sorunu, doğası gereği orgazm problemlerini de beraberinde getirmektedir.
KCUB Türleri ve Yaygınlığı
KCUB, her kadında farklı şekillerde ve zaman dilimlerinde ortaya çıkabilir. Yapılan araştırmalar, mutlu bir evliliği olan kadınların dahi %33'ünün cinsel uyarılmayı sürdürmede zorluk yaşadığını göstermektedir. Bu işlev bozukluğu şu iki ana kategoride incelenebilir:
- Yaşam Boyu veya Edinilmiş: Kişide en başından beri uyarılma yanıtı olmayabilir ya da daha önce sağlıklı olan süreç yaşamın belirli bir döneminde bozulabilir.
- Durumsal veya Genelleşmiş: Sorun sadece belirli partnerlerle veya durumlarda ortaya çıkabileceği gibi, her koşulda da yaşanabilir.
Cinsel Uyarılma Bozukluğunun Temel Nedenleri
Cinsel uyarılma problemlerinin arkasında yatan en yaygın sebepler; mevcut psikiyatrik hastalıklar, belirli ilaçların kullanımı ve fiziksel rahatsızlıklardır. Aşağıdaki faktörler uyarılma sürecini olumsuz etkileyen temel unsurlardır:
- Tıbbi Durumlar: Diyabet (şeker hastalığı), sinir hasarı, cinsel yolla bulaşan hastalıklar ve atrofik vajinit.
- Hormonal Değişimler: Menopoz döneminde östrojenin azalması, emzirme dönemi, testosteron, prolaktin ve tiroid hormonu düzensizlikleri.
- Yaşam Tarzı ve Tedaviler: Sigara kullanımı ve genital bölgeye yönelik uygulanan ışın tedavileri (radyoterapi).
- İlaç Yan Etkileri: Antidepresanlar (özellikle eski nesil), antihipertansifler (tansiyon ilaçları), antihistaminikler (alerji ilaçları) ve bazı grip ilaçları.
Belirtiler ve Karşılaşılan Sorunlar
KCUB yaşayan kadınların en sık bildirdiği şikayetlerin başında vajinal kuruluk ve salgı azlığı gelmektedir. Fizyolojik uyarılmanın gerçekleşmemesi, beraberinde şu sorunları getirir:
| Belirti | Olası Sonuçlar |
|---|---|
| Vajinal Islanma Azlığı | Ağrılı cinsel ilişki (disparoni) |
| Kanlanma ve Dolgunluk Eksikliği | Cinsel haz ve zevk alamama |
| Erotik Duyum Kaybı | Orgazm olamama ve cinsel isteksizlik |
| Fizyolojik Yetersizlik | İlişkiden kaçınma ve evlilik sorunları |
Tedavi Yöntemleri ve Yaklaşımlar
Sağlıklı bir cinsel yaşam için uyarılma bozukluğu ve vajinal kuruluk mutlaka tedavi edilmelidir. Tedavi sürecinde ilk seçenek, doğrudan uyarılmayı artırmaya yönelik yaklaşımlardır. Güncel tedavi ve araştırma yöntemleri şunlardır:
- Lokal Uygulamalar: Genital bölgedeki kan akışını artırmayı veya ıslanmayı kolaylaştırmayı hedefleyen damar genişletici kremler (halen araştırma aşamasındadır).
- Oral İlaç Tedavileri: Kan akımını düzenleyen veya sinir sistemini uyaran sildenafil, yohimbin ve efedrin gibi maddelerin kullanımı üzerine çalışmalar sınırlı da olsa mevcuttur.
- Hormonal Düzenlemeler: Hormon seviyelerindeki dengesizliklerin giderilmesi.
Önemli Not: Bu tür ilaçların yan etkileri kullanım alanlarını kısıtlayabilmektedir. Herhangi bir tedavi yöntemine mutlaka bir uzman doktora danışılarak karar verilmelidir.
