AKCİĞER KANSERİNİN GÖRÜLME SIKLIĞI GİTTİKÇE ARTIYOR. BELİRTİLERİNİ HAFİFE ALMAYIN!

Akciğer Kanseri: Küresel Boyut ve Risk Faktörleri

Dünya genelinde 2018 yılı verilerine göre akciğer kanseri tanısı alan hasta sayısı 3 milyona yaklaşırken, aynı yıl içinde 1 milyon 76 bin kişi bu hastalık nedeniyle yaşamını yitirmiştir. Türkiye özelinde bakıldığında, bu kanser türü en çok erkeklerde görülmekle birlikte, kadınlar arasında da görülme sıklığı hızla artış göstermektedir. Hastalığın ortaya çıkmasındaki en temel nedenler arasında aktif sigara içiciliği kadar pasif sigara içiciliği de kritik bir rol oynamaktadır.

Günümüzde sadece tütün kullanımı değil, çevresel ve mesleki etkenler ile hava kirliliği de önemli risk faktörleri arasında yer almaktadır. Akciğer kanseri, akciğer dokusundaki hücrelerin kontrolsüz bir şekilde çoğalmasıyla meydana gelir. Bu hastalık biyolojik özelliklerine göre iki ana gruba ayrılmaktadır:

• Küçük hücreli akciğer kanseri
• Küçük hücreli olmayan akciğer kanseri

Akciğer Kanserinin Sinsi İlerleyişi ve Belirtileri

Akciğer kanseri, dünya genelinde kansere bağlı ölümlerin başında gelmektedir. Hastalığın en tehlikeli yönü, sinsice ilerlemesi ve ne yazık ki ileri evreye ulaşana kadar belirgin bir şikayete yol açmamasıdır. Hastaların yaklaşık dörtte birinde kanser hiçbir belirti vermeden gelişebilir; birçok kişi hastalığını başka nedenlerle çekilen akciğer röntgeni sayesinde tesadüfen öğrenmektedir.

Üç Haftadan Uzun Süren Öksürüğe Dikkat!

Akciğer kanserinin en yaygın belirtisi inatçı ve geçmeyen öksürüktür. Genellikle sigara kullanımına bağlanarak hafife alınan bu durum, aslında ciddi bir uyarıcı olabilir. Eğer öksürük 3 haftadan uzun sürüyorsa, şeklinde bir değişiklik meydana geldiyse veya öksürükle birlikte kanlı balgam geliyorsa, vakit kaybetmeden bir uzmana başvurulmalıdır.

Diğer önemli belirtiler ise şu şekilde sıralanabilir:

• Nefes darlığı ve hırıltılı solunum
• İştah kaybı ve hızlı kilo kaybı
• Ses kısıklığı ve yutma güçlüğü
• Göğüs, omuz, kol ve sırt ağrısı
• Yüz ve boyunda şişme
• Baş ve kemik ağrısı
• Sürekli yorgunluk ve halsizlik

Erken Tanı ve Rutin Kontrollerin Önemi

Akciğer kanseri; kemik, karaciğer, beyin ve böbrek üstü bezlerine hızlı yayılım (metastaz) gösterebildiği için erken tanı hayati önem taşır. Belirtilerin oluşumu bazen birkaç yıl sürebilir. Bu nedenle, ailesinde kanser öyküsü olsun ya da olmasın, sigara kullanmayan ve şikayeti bulunmayan 50 yaş üstü bireylerin yılda bir kez rutin kontrolden geçmesi önerilmektedir.

Akciğer Kanserinde Tanı ve Güncel Tedavi Yöntemleri

Tanı sürecinde hastanın şikayetleri ve sağlık öyküsü detaylıca incelenir. Ardından röntgen, tomografi, MR ve PET Tomografi gibi görüntüleme yöntemlerine başvurulur. Şüphe durumunda kesin tanı için doku biyopsisi veya basit ama yararlı bir test olan balgam tetkiki (balgam sitolojisi) uygulanır.

Tedavi planı; hastanın genel sağlık durumu, kanserin tipi ve evresine göre kişiye özel olarak belirlenir. 1. Evre akciğer kanseri, erken teşhis edilen grup olup tedavi başarı oranı oldukça yüksektir. Bu evrede hastalık henüz lenflere sıçramadığı için cerrahi müdahale en uygun seçenektir. Cerrahiye uygun olmayan hastalarda ise kemoterapi ve radyoterapi gibi yöntemler tek başına veya kombine şekilde uygulanır.

Güncel tıpta, tümörün genetik yapısına göre akıllı ilaçlar ve hedefe yönelik uygulamalar da devreye girmiştir. Ayrıca, medikal tedaviden fayda gören ileri evre hastalarda aşı uygulamaları da kullanılmaktadır. Hastalıktan korunmak için sigaradan uzak durmak, sağlıklı beslenmek, bol su içmek ve düzenli spor yapmak en etkili adımlardır.