PSİKOLOJİK DANIŞMAN ADAYLARININ DEPRESYON DÜZEYLERİNİN ÇEŞİTLİ DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlikte Ruh Sağlığının Önemi
Psikolojik danışmanlık ve rehberlik (PDR) hizmetleri, öğrencilerin kişisel, eğitsel ve mesleki gelişimlerini destekleyen kritik bir süreçtir. Bu hizmetlerin en temel bileşeni olan psikolojik danışma süreci; profesyonel terapötik beceriler kullanılarak bireylerin ruhsal sorunlarıyla başa çıkmalarına yardımcı olur. Özellikle geleceğin uzmanları olacak psikolojik danışman adaylarının kendi ruh sağlıkları, mesleki yetkinlikleri açısından büyük önem taşımaktadır.
Depresyonun Tarihsel Gelişimi ve Tanımı
İnsanlık tarihi kadar eski bir rahatsızlık olan depresyon, antik çağlardan günümüze kadar farklı şekillerde tanımlanmıştır. Hipokrat döneminde "Kara Safra" (melankoli) olarak adlandırılan bu durum, günümüzde moleküler biyoloji ve beyin görüntüleme teknikleriyle açıklanmaktadır. Sözlük anlamıyla çökkünlük olarak ifade edilen depresyon; keder, elem ve yaşamsal aktivitelerde azalma ile karakterize olan duygusal bir yaşantıdır.
Depresyonun Sınıflandırılması ve Türleri
Dünya genelinde kabul gören DSM-IV (Amerikan Psikiyatri Birliği) kriterlerine göre depresyon, tek bir hastalık değil, çeşitli alt gruplardan oluşan bir kümedir. Bu alt gruplar şunlardır:
- Majör (Yeğin) Depresyon Bozukluğu
- Süregiden Depresyon Bozukluğu (Distimi)
- Aybaşı Öncesi (Premenstrüel) Disfori Bozukluğu
- Madde veya İlacın Yol Açtığı Depresyon Bozukluğu
- Başka Bir Sağlık Durumuna Bağlı Depresyon
- Tanımlanmış ve Tanımlanmamış Diğer Depresyon Bozuklukları
Üniversite Öğrencilerinde Depresyon Riski ve Akademik Başarı
Üniversite dönemi, ergenlikten yetişkinliğe geçişin yaşandığı kritik bir gelişim evresidir. Evden uzaklaşma, akademik kaygılar ve gelecek beklentileri, öğrencilerde depresyon riskini tetikleyebilir. Araştırmalar; benlik saygısı, koşulsuz kendini kabul ve özduyarlılık düzeyleri yüksek olan bireylerin depresyona karşı daha dirençli olduğunu göstermektedir. Ayrıca; depresyon, kaygı ve tükenmişlik düzeyleri arttıkça öğrencilerin akademik başarılarının düştüğü saptanmıştır.
Araştırmanın Metodolojisi ve Amacı
Bu çalışma, Atatürk Üniversitesi Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık bölümü öğrencilerinin depresyon düzeylerini; cinsiyet ve sınıf düzeyi değişkenleri açısından incelemeyi amaçlamaktadır.
| Araştırma Bileşeni | Detaylar |
|---|---|
| Araştırma Modeli | Nicel Araştırma / Genel Tarama Modeli |
| Örneklem | 90 Öğrenci (51 Kadın, 39 Erkek) |
| Veri Toplama Aracı | Beck Depresyon Ölçeği ve Kişisel Bilgi Formu |
| Evren | 540 PDR Bölümü Öğrencisi |
Araştırma Bulguları ve İstatistiksel Analiz
Yapılan analizler sonucunda, psikolojik danışman adaylarının depresyon puanlarının çeşitli değişkenlere göre dağılımı şu şekildedir:
Sınıf Düzeyine Göre Depresyon Puanları
| Sınıf Düzeyi | Öğrenci Sayısı (f) | Ortalama (x̄) | Standart Sapma (SS) |
|---|---|---|---|
| 1. Sınıf | 14 | 14,78 | 10,48 |
| 2. Sınıf | 28 | 15,71 | 8,91 |
| 3. Sınıf | 25 | 14,40 | 8,92 |
| 4. Sınıf | 23 | 18,30 | 11,75 |
| Toplam | 90 | 15,86 | 9,90 |
Varyans Analizi (ANOVA) sonuçlarına göre, öğrencilerin depresyon puanları arasında sınıf düzeyine bağlı anlamlı bir fark bulunamamıştır (p>0,05).
Cinsiyet Değişkenine Göre Analiz
T-Testi sonuçları incelendiğinde; kadın öğrencilerin ortalaması 15,19, erkek öğrencilerin ise 16,74 olarak belirlenmiştir. İstatistiksel olarak cinsiyet ile depresyon düzeyi arasında anlamlı bir fark saptanmamıştır (p>0,05).
Sonuç ve Değerlendirme
Araştırma sonucunda, PDR bölümü öğrencilerinin genel depresyon düzeylerinin düşük olduğu görülmüştür. Bu durumun muhtemel nedenleri şunlardır:
- Yüksek Özgüven: Bölüme yüksek başarı sıralamalarıyla girmiş olmanın getirdiği olumlu benlik algısı.
- Öz Farkındalık: Alınan temel psikoloji eğitiminin içe bakış yeteneğini artırması.
- Mesleki Motivasyon: Bölümün isteyerek seçilmesi ve eğitimin kişisel hayata uygulanması.
Literatürde genellikle kadınlarda daha yüksek görülen depresyon oranlarının bu çalışmada farklılık göstermemesi, üniversite ortamının özgürlükçü ve cinsiyet eşitliğine dayalı yapısıyla açıklanabilir.
Kaynakça
- Türkçapar, H. (2018). Depresyon Klinik Uygulamada Bilişsel- Davranışçı Terapi.
- Helvacı, F. ve Hocaoğlu Ç. (2016). Major Depresif Bozukluk Tanımı ve Etyolojisi.
- Şahin, C. (2016). Psikolojik Danışma ve Rehberlik.
- Ateş B. (2016). Üniversite Öğrencilerinde Akademik Başarının Yordayıcıları.
