GÖRMENİZ ARADA BULANIKLAŞIYORSA DİKKAT! GÖZLERDE DİYABET KAYNAKLI BÜYÜK RİSK: KÖRLÜK

Diyabetin Görünmeyen Tehlikesi: Göz Sağlığı ve Diyabetik Retinopati

Günümüzde her yaştan bireyi etkileyen diyabet (şeker hastalığı), her yıl bir milyondan fazla kişinin hayatını kaybetmesine neden olan ciddi bir sağlık sorunudur. Hastalığın taşıdığı risklere rağmen, birçok kişi diyabet hastası olduğunun farkında olmadan yaşamını sürdürmektedir. Diyabetle mücadelede en kritik adım yaşam tarzı değişikliği iken, 14 Kasım Dünya Diyabet Günü bu konuda farkındalık oluşturmayı amaçlamaktadır.

Dünya Genelinde Diyabet Verileri ve Riskler

Dünya Sağlık Örgütü (WHO) verilerine göre, diyabetin yayılımı ve yarattığı tahribat her geçen gün artmaktadır. Kontrol altına alınmayan şeker hastalığı; kalp krizi, inme, böbrek yetmezliği ve körlük gibi hayati komplikasyonlara yol açabilmektedir.

Diyabetin Göz Üzerindeki Olumsuz Etkileri

Göz Hastalıkları ve Retina Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Nur Acar Göçgil, diyabetin gözlerde birden fazla hastalığa zemin hazırladığını belirtmektedir. Şeker hastalığının tetiklediği başlıca göz sorunları şunlardır:

• Katarakt ve bulanık görme
• Retina tabakasında kalıcı hasar
• Glokom (Göz tansiyonu)
• Görme siniri etkilenmesi
• Göz kaslarında felç ve çift görme

Diyabetik Retinopati Nedir? Neden Olur?

Diyabetik retinopati, kontrolsüz seyreden şeker hastalığına bağlı olarak gelişen ve kalıcı körlük riski taşıyan bir hastalıktır. Prof. Dr. Nur Acar Göçgil, bu süreci şu şekilde açıklamaktadır: "Retina, beyin gibi hızlı çalışan hassas bir dokudur. Uzun süreli diyabette kan dolaşımı bozulur; damarlardan sıvı kaçağı başlar ve sarı noktada ödem gelişir. Beslenmesi bozulan retina, yeni ve dayanıksız damarlar oluşturur. Bu damarların kanaması ise retinada hasar, çekinti ve kalıcı görme kayıplarına neden olur."

Diyabetik Retinopati Belirtileri Nelerdir?

Hastalık genellikle her iki gözü de etkiler. Aşağıdaki belirtilerden birini fark eden hastaların vakit kaybetmeden bir uzmana başvurması gerekir:

• Bulanık görme ve bulanıklığın giderek artması
• Görüşte yaşanan dalgalanmalar
• Görüntüde lekeler, çizgiler ve uçuşmalar
• Anlık görme kayıpları
• Eğri görme ve renklerin bozuk algılanması

Erken Teşhis ve Rutin Göz Muayenesinin Önemi

Avrupa bölgesinde önlenebilir körlük nedenlerinin başında gelen diyabetik retinopati, ancak detaylı bir göz muayenesi ile teşhis edilebilir. Diyabet tanısı konulan her birey, vakit kaybetmeden detaylı bir retina incelemesi yaptırmalıdır. Hastalığın geçmişi tanıdan öncesine dayanabileceği için, rutin muayeneler bazen diyabetin ilk kez fark edilmesini de sağlar. Diyabet hastalarının yılda en az bir defa kapsamlı göz muayenesi yaptırması hayati önem taşır.

Diyabetik Retinopati Tedavi Yöntemleri

Tedavi süreci, hastalığın evresine ve şiddetine göre kişiye özel olarak planlanır. Erken evrede kan şekerinin düzenlenmesi hastalığı geriletebilirken, ileri evrelerde cerrahi müdahale gerekebilir.

1. Erken Evre Tedavisi

Hastalık hafif veya orta dereceli seyrediyorsa, düzenli takip esastır. Sarı nokta tutulumu yoksa görme seviyesi korunabilir. Gerekli durumlarda göz içi ilaç enjeksiyonları veya lazer tedavileri uygulanarak ödem daldırılır.

2. İleri ve Proliferatif Evre Tedavisi

Bu aşamada Argon lazer tedavileri ve göz içi enjeksiyonlar birlikte kullanılabilir. Kan şekeri ve hipertansiyonun kontrolü bu süreçte vazgeçilmezdir.

3. Vitrektomi Cerrahisi

Göz içinde yoğun kanama, retinada çekinti veya ayrılma (kopma) meydana gelmişse vitrektomi ameliyatı uygulanır. Bu hassas mikrocerrahi yöntemiyle şunlar hedeflenir:

• Göz içindeki kanamaların temizlenmesi
• Retinaya çekinti yapan zarların alınması
• Ayrılan retinanın yerine yerleştirilmesi
• Ameliyat sırasında içeriden lazer ve ilaç uygulamaları

Sonuç olarak, görme duyusu yaşam kalitesini belirleyen en önemli unsurdur. Teknolojik gelişmelerle birlikte vitrektomi cerrahisinde başarı oranı artmış olsa da, erken teşhis ve zamanında müdahale görme yetisinin korunması için en kritik faktördür.