Diş Taşı Temizliği Dişe Zarar Verir mi? Nasıl ve Ne Sıklıkla Yapılır?
- Diş yüzeyinde biriken bakteri plaklarının temizlenmemesi sonucu oluşan diş taşları, evde fırçalama ile giderilemez ve profesyonel diş hekimi müdahalesi gerektirir.
- Tedavi edilmeyen diş taşları; diş eti iltihabı, ağız kokusu, kemik erimesi ve ileri aşamalarda diş kayıpları gibi ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir.
- Diş taşı temizliği diş minesine zarar vermeyen güvenli bir işlemdir ve ağız sağlığının korunması için genellikle altı ayda bir düzenli olarak yapılması önerilir.
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Diş Taşı Nedir ve Neden Oluşur?
Dişlerin üzerinde her gün düzenli olarak bakteri plağı adı verilen yumuşak bir tabaka birikir. Diş fırçası ve diş ipi yardımıyla uzaklaştırılmayan bu plaklar, tükürükteki minerallerle birleşerek zamanla sertleşir ve diş taşına (tartar) dönüşür. Diş taşı oluşumu en sık alt ön dişlerin iç yüzeylerinde ve üst azı dişlerinin yanak tarafında gözlemlenir.
Diş taşı bir kez oluştuktan sonra evde fırçalama yoluyla temizlenmesi mümkün değildir; bu birikintiler yalnızca bir diş hekimi tarafından profesyonel yöntemlerle uzaklaştırılabilir.
Diş Taşı Temizlenmezse Ne Olur?
Diş taşının pürüzlü yapısı, yüzeyde daha fazla bakterinin tutunmasına zemin hazırlar. Tedavi edilmeyen diş taşları şu sağlık sorunlarına yol açabilir:
- Diş eti iltihabı: Diş etlerinde kızarıklık, şişlik ve fırçalama sırasında kanama meydana gelir.
- Ağız kokusu: Bakteri birikimi kronik ağız kokusuna neden olur.
- Kemik erimesi ve diş eti çekilmesi: İltihap ilerledikçe dişi çevreleyen kemik dokusu erir ve diş etleri geri çekilir.
- Diş kaybı: İleri aşamalarda destek dokusunu kaybeden dişler sallanmaya başlar ve kaybedilebilir.
Erken dönemdeki diş eti iltihabı, profesyonel temizlik ve iyi bir ağız bakımıyla tamamen iyileştirilebilir. Ancak kemik kaybı başladıktan sonra kaybedilen dokunun kendiliğinden geri gelmeyeceği unutulmamalıdır.
Diş Taşı Temizliği Nasıl Yapılır?
Profesyonel diş taşı temizliği, titreşimle çalışan ultrasonik aletler ve gerekli durumlarda özel el aletleri kullanılarak gerçekleştirilir. İşlem sırasında aletin ucu diş taşını diş yüzeyinden ayırırken, su spreyi bölgeyi yıkayarak temizler.
Temizlik işleminin aşamaları şöyledir:
- Taşların Uzaklaştırılması: Ultrasonik cihazlarla sertleşmiş tabakalar temizlenir.
- Polisaj (Cilalama): Diş yüzeyleri özel fırça ve patlar yardımıyla cilalanır. Pürüzsüz hale gelen yüzeyde plak tutunması zorlaşır.
- Seans Süresi: İşlem genellikle tek seansta tamamlanır ve anestezi gerektirmez. Ancak taşlar diş etinin altına ilerlemişse, lokal anestezi altında birkaç seanslık bir tedavi gerekebilir.
Diş Taşı Temizliği Dişe Zarar Verir mi?
Diş taşı temizliği hakkında toplumda yaygın olan "dişe zarar verir" düşüncesi tamamen yanlıştır. Kullanılan profesyonel aletler doğrudan diş taşını hedef alır; diş minesini aşındırmaz veya dişi inceltmez. Temizlik sonrası hissedilen değişimlerin nedenleri şunlardır:
| Belirti | Nedeni |
|---|---|
| Boşluk Hissi | Diş taşının doldurduğu alanlar temizlenince gerçek boşluklar ortaya çıkar. |
| Hassasiyet | Taşların örttüğü yüzeyler açığa çıktığı için birkaç gün sıcak-soğuk hassasiyeti olabilir. |
| Sallanma Hissi | Yoğun taşlar sallanan dişleri birbirine bağlar; temizlik var olan sorunu görünür kılar. |
Diş Taşı Temizliği Ne Sıklıkla Yapılmalı?
Genel diş sağlığı için altı ayda bir kontrol ve gerekiyorsa temizlik yapılması önerilir. Ancak temizlik sıklığı kişisel ihtiyaçlara göre değişebilir. Özellikle şu gruplarda daha sık kontrol gerekebilir:
- Sigara kullananlar
- Diş eti hastalığı geçmişi olanlar
- Ortodontik tedavi (tel tedavisi) görenler
- Diyabet (şeker) hastaları
Sıkça Sorulan Sorular
Diş taşı temizliği dişleri beyazlatır mı?
Temizlik işlemi; diş taşlarını ve çay, kahve, sigara gibi dış etkenli yüzey lekelerini uzaklaştırarak dişlerin daha parlak görünmesini sağlar. Ancak bu işlem dişin doğal rengini açmaz. Renk açılması hedefleniyorsa temizlik sonrası diş beyazlatma (bleaching) planlanmalıdır.
Hamilelikte diş taşı temizliği yapılır mı?
Evet, yapılabilir. Hamilelik dönemindeki hormonal değişimler diş eti kanamalarını artırabilir, bu nedenle ağız bakımı kritiktir. İşlem için genellikle hamileliğin ikinci üç aylık dönemi tercih edilir.
Temizlik Sonrası Dikkat Edilmesi Gerekenler
- İlk 1-2 gün aşırı sıcak ve soğuk gıdalardan kaçınılmalıdır.
- İşlem günü sigara içilmemeli ve renkli içecek tüketimi sınırlandırılmalıdır.
- Yumuşak kıllı fırça, diş ipi veya arayüz fırçası kullanımı aksatılmamalıdır.
- Diş eti kanaması bir haftadan uzun sürerse mutlaka hekime başvurulmalıdır.
Diş Taşı Oluşumu Nasıl Azaltılır?
Diş taşını evde temizlemeye çalışmak (sivri aletler veya karbonat gibi aşındırıcılarla kazımak) mineye ve diş etine ciddi zararlar verir. Oluşumu yavaşlatmak için:
- Günde iki kez, en az iki dakika fırçalama yapılmalı,
- Her gün diş ipi veya arayüz fırçası kullanılmalı,
- Düzenli diş hekimi kontrolleri ihmal edilmemelidir.
Dt. Semih Demirci, Çankaya’da Mahall Ankara’daki kliniğinde diş taşı temizliğini detaylı ağız muayenesi ile birlikte gerçekleştirmekte ve hastalarına özel kontrol takvimini belirlemektedir.
