Postür (vücut duruşu) ağrıya neden olur mu?

Postür (Vücut Duruşu) Nedir ve Nasıl Kontrol Edilir?

Günümüzde gerek tıp dünyasında gerekse medikal ve sportif reklam alanlarında postür bozukluklarına büyük bir vurgu yapılmaktadır. Birçok kişi "Duruşumu nasıl düzeltebilirim?" veya "Kambur durduğum için ağrım mı oluyor?" gibi sorularla çözüm aramaktadır. Postür, en temel tanımıyla vücudumuzun uzay boşluğundaki duruş pozisyonudur.

Vücut duruşunun kontrolü, tek bir merkeze bağlı olmayıp karmaşık bir mekanizmanın ürünüdür. Bu süreçte aşağıdaki sistemler ve anatomik yapılar eş güdümlü olarak çalışır:

• Kas iskelet sistemi
• Sinir sistemi
• Görme duyusu
• Vestibüler sistem (denge sistemi)

İdeal Postür ve Bozuk Postür Kavramları

İdeal postür, baş, omurga, kollar ve bacakların düz bir eksenden sapmadan, belirli bir dizilimde olması durumudur. Buna karşın, başın öne eğik olması, sırtın kambur durması veya belin aşırı çukurluğu gibi durumlar kötü veya bozuk postür olarak tanımlanır. Genellikle kas iskelet sistemi problemleri ve ağrılar, doğrudan bu dizilim bozukluklarıyla ilişkilendirilmektedir.

Birçok hasta, bel, boyun veya omuz ağrısı şikayetiyle uzmana başvurduğunda, ağrılarının temel nedeni olarak ideal postürden sapmalar gösterilir. Ancak bilimsel veriler, bu yaygın kanının her zaman gerçeği yansıtmadığını ortaya koymaktadır.

Postür Değişiklikleri ve Ağrı Arasındaki Bilimsel İlişki

Postürdeki asimetrilerin ve değişikliklerin ağrının ana kaynağı olup olmadığı üzerine yapılan kapsamlı araştırmalar şaşırtıcı sonuçlar vermektedir. Yapılan 44 farklı çalışma, postür değişikliklerinin ağrı ile doğrudan ilişkili olmadığını kanıtlamıştır. Hatta bel ağrısı oluşumunda; egzersiz alışkanlıkları, iş memnuniyeti, eğitim seviyesi, stres ve sigara kullanımı gibi faktörlerin duruş bozukluğundan çok daha etkili olduğu saptanmıştır.

Postür Neden Kişiye Özgüdür?

Her birey; genetiği, beslenme alışkanlıkları, psikososyal yaşantısı ve günlük rutinleri çerçevesinde kendine özgü bir yapıya sahiptir. Kadavra incelemeleri, her insanın kemik şekli ve biçiminin farklı olduğunu net bir şekilde göstermektedir. Bu anatomik farklılıklar bir araya gelerek zamanla kişiye özgü bir postür oluşturur.

Kişiye özgü bu duruş, teorik "ideal postür" tanımına uymasa bile doğrudan bir ağrı nedeni olarak görülemez. Ağrı komplekstir ve her zaman bir doku hasarına veya yapısal bozukluğa bağlı olarak gelişmez. Bu nedenle, sadece duruşu düzeltmeye odaklanarak endişe duymak çoğu zaman yersizdir.

Hareket Esnasında Vücut Diziliminin Önemi

Günlük aktiviteler sırasında, otururken veya ayakta dururken oluşan mekanik streslere karşı dokularımız zamanla adaptasyon sağlar. Ancak şiddetli egzersizler veya ağır yük kaldırma gibi durumlarda dokular üzerindeki stres artar. Bu aşamada vücut parçalarının dizilimini doğru ayarlamak büyük önem taşır.

Fiziksel aktivitelerde yüklenmeler dereceli olarak artırılmalı ve dokuların bu yeni yüklenme miktarına uyum sağlamasına izin verilmelidir. Sonuç olarak, statik duruş pozisyonundan ziyade, hareketliliğin kaliteli, rahat ve devamlı olması sağlığımız için asıl belirleyici faktördür.

Unutulmamalıdır ki; "İdeal postür, herkesin kendine özgü olanıdır."

Çetin DEMİRCAN
Fizyoterapist / Osteopat

Kaynakça:

• https://doi.org/10.1016/j.math.2016.07.008
• http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19028253
• https://doi.org/10.23750/abm.v88i1.5309
• Melzack, Katz (2012) Pain. Wiley Interdisciplinary Reviews: Cognitive Science Volume 4, Issue 1, pages 1–15