Hpv aşıları hakkında bilinmesi gerekenler
- HPV, cinsel temasla bulaşan ve çoğu zaman belirti göstermeyen bir virüs olup, özellikle Tip 16 ve 18 rahim ağzı kanserinin başlıca nedenidir.
- Gardasil ve Cervarix aşıları kansere karşı koruma sağlarken; Gardasil ek olarak erkeklerde de kullanılabilmekte ve genital siğillere karşı korumaktadır.
- Aşıların en yüksek verimi sağlaması için cinsel aktivite başlamadan önce, ideal olarak 11-12 yaşlarında uygulanması önerilmektedir.

İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
HPV Nedir ve Nasıl Bulaşır?
Human Papilloma Virüs (HPV), cinsel temas yoluyla bulaşan oldukça yaygın bir virüstür. HPV enfeksiyonlarının büyük bir çoğunluğu herhangi bir belirti göstermez; bu durum, bireylerin virüsü taşıdıklarının farkında olmadan yaşamlarına devam etmelerine neden olur. Ancak virüsün sessiz seyretmesi, bulaşıcılığını ve potansiyel risklerini azaltmamaktadır.
HPV Tipleri ve Kanser Riski
HPV'nin yaklaşık 30-40 adet onkolojik tipi bulunmaktadır. Bu tipler arasında özellikle Tip 16 ve Tip 18, kadınlarda serviks kanseri (rahim ağzı kanseri) vakalarının başlıca sorumlusudur. Ayrıca bu virüs tipleri, hem erkeklerde hem de kadınlarda çeşitli kanser türlerinin gelişimine sebebiyet verebilmektedir.
HPV Aşıları: Gardasil ve Cervarix Karşılaştırması
Günümüzde servikal kansere en sık neden olan Tip 16 ve 18 ile genital siğillere karşı koruma sağlayan iki temel aşı türü bulunmaktadır. Bu aşıların özellikleri ve koruyuculuk kapsamları şu şekildedir:
| Özellik | Gardasil (Dörtlü Aşı) | Cervarix (İkili Aşı) |
|---|---|---|
| Üretici Firma | Merck | GlaxoSmithKline |
| Hedeflenen Tipler | Tip 6, 11, 16, 18 | Tip 16, 18 |
| Kanser Koruması | Serviks, Vulva, Vajina, Anüs | Serviks |
| Genital Siğil Koruması | Var | Yok |
| Onaylı Kullanıcılar | Kadınlar ve Erkekler | Sadece Kadınlar |
HPV'nin Neden Olduğu Hastalıkların Görülme Sıklığı
Serviks kanseri, dünya genelinde meme kanserinden sonra kadınlarda en sık görülen ikinci kanser türüdür. Her yıl yaklaşık 500.000 kadın bu hastalığa yakalanmaktadır. Türkiye verilerine bakıldığında ise her 100 bin kadından 4-5'inde bu kanser türüne rastlanmaktadır. Genital siğiller konusunda Türkiye'de net istatistikler bulunmasa da, ABD'de aktif cinsel yaşantısı olan her 100 kadından 1'inde bu sorun gözlemlenmektedir.
HPV Aşısı Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
HPV Aşısı Neden Gereklidir?
HPV aşıları, servikal kanser ve virüsün neden olduğu diğer ciddi sağlık sorunlarını önlemek adına kritik bir öneme sahiptir. Virüsün cinsel temasla kolayca bulaşabilmesi ve taşıyıcıların bunu fark etmemesi, aşılamayı en güvenli korunma yöntemi haline getirir. Aşılar, hem kadınları hem de erkekleri HPV kaynaklı hastalıklara karşı korur.
Aşıların Benzer ve Farklı Yönleri Nelerdir?
Her iki aşı da güvenlidir, enfeksiyona yol açmayan HPV parçacıkları içerir ve 3 doz halinde uygulanır. Temel fark, Gardasil'in erkeklerde de onaylı olması ve genital siğillere (Tip 6 ve 11) karşı koruma sağlamasıdır. Ayrıca aşıların bağışıklık yanıtını güçlendiren adjuvan yapıları birbirinden farklıdır.
HPV Aşısı Kimlere Uygulanmalıdır?
CDC (Amerikan Hastalık Kontrol Merkezi), aşılamanın en yüksek verimle sonuçlanması için 11-12 yaşlarındaki tüm kız çocuklarının aşılanmasını önermektedir.
- Kadınlar: 9-26 yaş arasındaki tüm kadınlar için aşı güvenli ve etkilidir.
- Erkekler: Gardasil, 9-26 yaş arasındaki erkeklerde genital siğil ve anüs kanserine karşı onaylıdır.
- Cinsel Temas Sonrası: Daha önce cinsel temas yaşamış bireyler, eğer aşı içeriğindeki tiplerle enfekte olmamışlarsa aşıdan fayda görebilirler. Ancak en ideal korunma, cinsel aktivite başlamadan önce aşı programının tamamlanmasıdır.
Aşı Mevcut Enfeksiyonu Tedavi Eder mi?
Hayır. HPV aşıları koruyucu niteliktedir; mevcut bir HPV enfeksiyonunu veya gelişmiş bir kanseri tedavi etme özelliği bulunmamaktadır.
Aşı Güvenli midir ve Yan Etkileri Nelerdir?
Binlerce kişi üzerinde test edilen aşılarda ciddi bir yan etkiye rastlanmamıştır. En sık görülen yan etkiler; uygulama bölgesinde ağrı, ateş, baş ağrısı ve kusma gibi hafif semptomlardır.
Gebelik Döneminde Aşı Yapılabilir mi?
Gebelerde HPV aşısı uygulanmaz. Bebekler üzerinde olumsuz bir etkisi henüz saptanmamış olsa da, aşılama süreci gebelik sonrasına ertelenmelidir. Eğer aşı yapıldıktan sonra gebelik fark edilirse, gebeliğin sonlandırılmasına gerek yoktur; kalan dozlar doğum sonrasında tamamlanır.


