HORLAMA VE UYKU APNESİ TEDAVİSİ HAKKINDA

Horlama ve Uyku Apnesi Nedir?

Horlama, üst solunum yolundaki hava pasajında oluşan türbülans nedeniyle meydana gelen sestir. Erişkin bireylerin yaklaşık %40’ında zaman zaman, %25’inde ise sürekli olarak görülmektedir. Uyku apnesi (uykuda solunum durması) ise uykuda nefesin 10 saniyeden daha uzun süre durması veya azalmasıdır. Bu durum, kandaki oksijen seviyesinin kritik düzeyde düşmesine neden olan ciddi bir sağlık sorunudur.

Uyku Apnesinin Hayati Riskleri ve Günlük Yaşama Etkileri

Uyku apnesi, basit horlamadan farklı olarak tedavi edilmesi gereken oldukça riskli bir hastalıktır. Bu rahatsızlık; kalp yetmezliği, yüksek tansiyon, felç, beyin kanaması ve ani gece ölümleri gibi pek çok hayati tehlikeye yol açabilmektedir.

Uyku kalitesindeki ciddi düşüşe bağlı olarak bireylerde şu sorunlar gözlemlenebilir:

• Gündüz aşırı uykululuk hali ve konsantrasyon bozukluğu.
• Trafik, iş ve ev kazalarında artış riski.
• İş hayatında ve okulda başarı oranının düşmesi.

Horlamanın Nedenleri: Geçici ve Sürekli Faktörler

Horlama, nedenlerine bağlı olarak iki ana grupta incelenmektedir. Geçici horlama genellikle aşırı yorgunluk, üst solunum yolu enfeksiyonları veya alkol alımı sonrasında ortaya çıkar. Sürekli horlama nedenleri ise genellikle yapısal faktörlere dayanmaktadır:

• Burun kemiği eğriliği (Deviasyon)
• Burun etlerinin (konka) büyümesi ve polipler
• Yumuşak damağın sarkık olması ve uzun küçük dil
• Aşırı kilo ve obezite

Tanı Süreci: Polisomnografi (Uyku Testi)

Uyku apnesi ve basit horlamanın birbirinden ayırt edilmesi için polisomnografi (uyku testi) yapılması şarttır. Bu test, uyku apnesi teşhisinde altın standart olarak kabul edilir. Hastanede yatarak gerçekleştirilen bu işlemde; beyin dalgaları, kan oksijen seviyesi ve vücut pozisyonu bir bütün olarak kaydedilir. Elde edilen verilerle hastanın uykuda ne kadar solunum durması yaşadığı sayısal olarak belirlenir ve apne seviyesi teşhis edilir.

Test öncesinde hasta bir KBB hekimi tarafından muayene edilerek; burun, geniz bölgesi, yumuşak damak, küçük dil ve dil kökü gibi üst hava yolu bölgeleri detaylıca değerlendirilmelidir.

Tedavi Yöntemleri ve Uygulamalar

Basit horlama vakalarında yaşam tarzı değişiklikleri genellikle yeterli olmaktadır. Bu kapsamda; kilo verilmesi, düzenli spor yapılması, alkol ve sakinleştirici ilaçlardan uzak durulması, yatmadan 2 saat önce ağır yemek yenmemesi ve sırt üstü yerine yan yatılması önerilen başlıca önlemlerdir.

Cerrahi Müdahaleler ve Cihaz Tedavisi

Uyku testi sonucuna göre uzman bir ekip (uyku konseyi) tarafından hastanın apne seviyesi belirlenir. Hastalığın ciddiyetine göre cerrahi müdahale veya pozitif basınçlı maske (CPAP) uygulaması önerilir.

Özellikle cerrahi müdahaleden fayda görmeyecek kadar ağır uyku apne sendromu olan hastalarda, uykuda hava yolunu açık tutan CPAP cihazı kullanımı en etkili çözüm yoludur.