Corona Virüs ve Aşı Korkusu
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Koronavirüs Salgını ve Ruh Sağlığı Üzerindeki Etkileri
Koronavirüs salgını ve aşı süreciyle ilgili duyulan endişeler, bireylerin ruh sağlığı için ciddi bir risk teşkil etmektedir. Tüm dünya, daha önce deneyimlemediği bir durumla karşı karşıya kalmış ve bilgi kirliliği nedeniyle psikolojik süreçler olumsuz etkilenmiştir. Hastalık psikolojisi incelendiğinde, insanları asıl yıpratan unsurun hastalığın kendisinden ziyade, hastalığın doğuracağı sonuçlar olduğu görülmektedir.
Hastalık Psikolojisinin 6 Temel Evresi
Bireylerin bir hastalıkla karşılaştıklarında yaşadıkları psikolojik süreçler belirli aşamalardan oluşur. Bu evreleri şu şekilde kategorize etmek mümkündür:
- Şok Evresi: Kişinin hastalıkla kendisinin veya bir yakınının karşılaştığı ilk andır.
- İnkar Evresi: Hastalığın kabullenilmediği; tahlillerin karıştığı veya yanlış teşhis konulduğu düşüncesinin hakim olduğu evredir.
- Öfke Evresi: "Neden ben?" sorusunun sorulduğu ve adaletsizlik hissinin yaşandığı dönemdir.
- Pazarlık Evresi: Kişinin iyileşmek adına adeta hastalıkla pazarlık yaptığı ve kurallara uyma sözü verdiği evredir.
- Depresyon ve Anksiyete: Kaygı bozukluklarının ve yoğun üzüntünün yaşandığı süreçtir.
- Kabullenme Evresi: Durumun gerçekliğinin kabul edildiği son aşamadır.
Aşı Süreci ve İğne Korkusu (Fobi)
Aşı süreci dünya genelinde umut verici bir gelişme ve en etkili korunma yöntemi olarak kabul edilse de, birçok kişi için bu süreç gergin bir bekleyişe dönüşmektedir. Toplumda azımsanmayacak bir kesimde görülen iğne korkusu, klinik düzeyde Kan-Enjeksiyon-Yaralanma tipi fobi olarak sınıflandırılmaktadır.
Aşı Sırasında Oluşan Psikosomatik Belirtiler
Aşı olma anında bireylerde iki fazlı bir anksiyete ortaya çıkar. Korkulan uyarana maruz kalındığında, ilk saniyelerde yüksek fizyolojik aktivite gözlemlenir. Bu durumda aşağıdaki psikosomatik belirtiler yaygın olarak görülür:
- Şiddetli ağrı hissi
- Mide bulantısı
- Baş dönmesi
- Kolda aşırı hassasiyet
Psikolojik Destek ve Müdahale Yöntemleri
Korkuların üzerine gitmek ve onlarla yüzleşmek, sanıldığı kadar basit bir süreç değildir; aksine derinlemesine ele alınması gereken bir konudur. İğne korkusunu yenebilmek için öncelikle işlev bozucu fikirlerin aşamalı olarak farkına varılması gerekir.
Eğer bireysel çabalarla ve yüzleşme yöntemleriyle bu kaygının üstesinden gelinemiyorsa, mutlaka bir Psikolog veya Psikiyatrist aracılığıyla profesyonel psikolojik destek alınmalıdır.
