Bartholin Bezi Kistleri ve Abseleri
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Bartholin Bezleri ve Fonksiyonları
Bartholin bezleri, vajina girişinin sağ ve sol tarafında simetrik olarak konumlanmış iki adet salgı bezidir. Bu bezlerin temel fonksiyonu, ürettikleri salgıları kanallar aracılığıyla vajina içine ileterek vajinal kayganlığı sağlamaktır. Sağlıklı bir cinsel işlev ve genital konfor için bu bezlerin işleyişi kritik öneme sahiptir.
Bartholin Kisti ve Absesi Nasıl Oluşur?
Bezlerin salgılarını vajinaya taşıyan kanallarda herhangi bir tıkanıklık meydana geldiğinde, salgı bez içinde birikmeye başlar. Bu durum, vajinaya akamayan sıvının oluşturduğu Bartholin kistlerine yol açar. Eğer bu kistler enfekte olursa, tablo ağırlaşarak Bartholin absesi halini alır.
İstatistiksel verilere göre, doğurganlık çağındaki kadınların yaklaşık %2’sinde Bartholin bezi kisti veya absesi görülmektedir. Klinik vakalarda abselerin, kistlere oranla yaklaşık 3 kat daha fazla görüldüğü saptanmıştır.
Bartholin Kanalı Tıkanıklığının Nedenleri
Bartholin kanallarında tıkanıklığa ve ardından enfeksiyona yol açabilecek temel faktörler şunlardır:
- Vajinal doğum süreci ve doğum sırasında yapılan kesiler (epizyotomi),
- Genital bölgeye alınan fiziksel travmalar,
- Çeşitli enfeksiyon ajanları.
Enfeksiyon kaynaklı abselerde yapılan kültürlerde sıklıkla E. Coli ve stafilokoklar tespit edilmektedir. Bunun yanı sıra, özellikle oral seks yoluyla bulaşan solunum sistemi ajanları da Bartholin bezi absesine neden olabilmektedir.
Belirtiler ve Klinik Tablo
Bartholin kistleri genellikle küçük boyutludur ve çoğu zaman herhangi bir şikayete yol açmadıkları için tedavisiz takip edilebilirler. Ancak Bartholin absesi geliştiğinde aşağıdaki semptomlar belirginleşir:
- Genital bölgede belirgin ve büyük bir şişlik,
- Zonklama karakterinde şiddetli ağrı,
- İlgili bölgede lokal ısı artışı,
- Cinsel ilişki sırasında ağrı (disparoni),
- Yürüme ve oturma gibi günlük aktivitelerde zorlanma.
Bartholin Absesi Tedavi Yöntemleri
Tedavide temel prensip, biriken absenin veya kistin etkin bir şekilde boşaltılmasıdır. Sadece enjektörle sıvı çekilmesi veya küçük bir kesi ile boşaltma yapılması, tekrarlama ihtimali çok yüksek olduğu için uzmanlar tarafından önerilmemektedir.
| Tedavi Yöntemi | Uygulama Detayı |
|---|---|
| Marsüpializasyon | Bez içeriği boşaltıldıktan sonra bez duvarının vulva cildine dikişlerle ağızlaştırılmasıdır. |
| Word Katateri | Boşaltılan bezin içine içeriğin sürekli tahliyesi için küçük bir katater yerleştirilmesidir. |
| Alkol/Gümüş Nitrat | Bezin iç duvarının tahrip edilmesine dayanan kimyasal uygulamalardır. |
| Antibiyotik Tedavisi | Cerrahi müdahalelere ek olarak enfeksiyonu kontrol altına almak için uygulanır. |
Marsüpializasyon ve Başarı Oranları
Hem ilk kez oluşan hem de tekrarlayan abselerde marsüpializasyon en uygun tedavi seçeneği olarak kabul edilir. Bu ve benzeri yöntemlerle uygulanan tedavilerde başarısızlık veya tekrarlama oranı %3 ile %13 arasında değişmektedir.
Bezin Tamamen Çıkarılması (Gland Eksizyonu)
Sıkça tekrarlayan, standart tedavilere yanıt vermeyen veya malignite (Bartholin bezi kanseri) şüphesi bulunan durumlarda bezin tamamen çıkarılması gerekebilir. Ancak bu cerrahi prosedürün bazı dezavantajları bulunmaktadır:
- Bezin üst kısmındaki yoğun damar ağı nedeniyle kanama riski,
- Büyük kitlelerde operasyon sonrası genital asimetri oluşumu,
- İyileşme sürelerinin diğer yöntemlere göre daha uzun olması.
Bu nedenle bezin tamamen çıkarılması kararı, uzman bir hekim tarafından hastanın durumuna göre titizlikle verilmelidir.
