Doktorsitesi.com

AVM Hastalığı

Prof. Dr. Ahmet Kemal Fırat
Prof. Dr. Ahmet Kemal Fırat
13 Ağustos 2025211 görüntülenme
Randevu Al
AVM hastalığı, Arteriovenöz Malformasyon hastalığı ya da Arteriovenöz Malformasyon beyinde veya baş-boyun bölgesinde yerleşebilen anormal damar yumaklarıdır. Konumuna bağlı olarak hastada beyin kanaması, sara nöbeti, baş ağrısı, görme kaybı, yüzde şişlik, renk değişikliği, fasiyal paralizi ve estetik bozukluklara yol açabilir. Nedeni tam olarak bilinmemekle birlikte doğuştan kaynaklanan bir sorun olduğu düşünülmektedir. Cerrahi, radyocerrahi veya endovasküler yöntemle tedavi edilebilir.
AVM Hastalığı
Yapay Zeka ile geliştirilmiş versiyon

İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir

Arteriovenöz Malformasyon (AVM) Nedir?

Sağlıklı bir damar sisteminde, atardamarlar ile toplardamarlar arasında kanın doku ve hücrelere taşınmasını sağlayan ince kılcal damarlar bulunur. Arteriovenöz Malformasyon (AVM) ise bu kılcal damarların devre dışı kalarak, atardamarlar ile toplardamarların doğrudan birleştiği anormal bir damar yumağı durumudur. Genellikle doğumsal bir hastalık olduğu kabul edilse de, belirtilerini çoğunlukla 20’li yaşlardan itibaren göstermeye başlar.

AVM Belirtileri Nelerdir?

AVM belirtileri, damar yumağının vücuttaki konumuna göre değişiklik gösterir. Yüz bölgesinde yerleşen AVM’ler cilt dokusunda bozulmalara yol açtığı için kolayca fark edilebilirken, beyin içindeki vakalar genellikle tesadüfen tespit edilir.

Beyin AVM Belirtileri

Beyindeki bir AVM'nin yırtılması beyin kanamasına yol açarak hayati risk oluşturabilir. Bu durumda görülen başlıca semptomlar şunlardır:

  • Şiddetli baş ağrısı ve kulak çınlaması
  • Sara nöbeti (epilepsi)
  • Bulantı, kusma ve denge bozukluğu
  • Vücudun bir tarafında kuvvetsizlik veya uyuşma
  • Konuşma bozukluğu

Yüz AVM Belirtileri

Yüz bölgesindeki malformasyonlarda ise şu klinik tablolar izlenir:

  • Yüzde şişlik, kanama ve renk değişikliği
  • Fasiyal paralizi (yüz felci) ve estetik bozukluklar
  • Konuma bağlı olarak gelişen görme bozuklukları

Arteriovenöz Malformasyon Nedenleri

Arteriovenöz malformasyonların kesin nedeni tam olarak bilinmemektedir. Tıp dünyasında genel kabul gören görüş, bu damar yumaklarının bebek henüz anne karnındayken gelişim evresinde oluştuğudur. Önemli bir detay olarak; AVM'nin genetik geçişli bir hastalık olmadığı bilinmektedir.

Tanı ve Teşhis Yöntemleri

AVM teşhisinde modern görüntüleme tekniklerinden yararlanılır. Süreç genellikle şu adımları izler:

  1. MR ve BT Taramaları: Hastalığın varlığını ve konumunu belirlemek için ilk başvurulan yöntemlerdir.
  2. Anjiyo (Anjiyografi): Girişimsel radyoloji uzmanları tarafından kasık damarından girilerek yapılır. Kontrast madde verilerek damar yumağı net bir şekilde haritalandırılır.
  3. Tedavi Planlaması: Eğer uygunsa, anjiyo ile aynı seansta tedaviye başlanabilir.

AVM'nin Riskleri ve Komplikasyonları

AVM, damar duvarlarının zayıf olması nedeniyle yaşam boyu risk taşıyan bir hastalıktır. Tansiyon basıncı ve nabız yükseldiğinde, damar içindeki kan akımı hızlanarak yırtılma riskini artırır.

Risk FaktörüAçıklama
Kanama OranıAraştırmalar AVM'lerin her yıl %2-4 oranında kanama riski taşıdığını göstermektedir.
Büyüme EğilimiDamar yumakları zamanla genişleme ve büyüme eğilimindedir.
Gebelikte RiskHormonal değişiklikler AVM'nin yırtılma riskini ciddi oranda artırır.
Ciddi SonuçlarKanama durumunda felç, koma veya yaşam kaybı görülebilir.

Güncel AVM Tedavi Yöntemleri

Günümüzde Arteriovenöz Malformasyon tedavisinde üç temel ve güçlü seçenek bulunmaktadır:

1. Endovasküler Tedavi (Embolizasyon)

Girişimsel radyoloji tarafından uygulanan bu yöntemde, vücutta herhangi bir kesi yapılmaz. Kasık damarından girilerek AVM'ye ulaşılır ve damar yumağı tamamen tıkanır. Son yıllarda güvenilirliği nedeniyle en çok tercih edilen yöntemlerden biridir.

2. Cerrahi Müdahale

Beyindeki AVM'ler için beyin cerrahları, yüzdeki vakalar için ise plastik cerrahlar tarafından uygulanır. Kafatasında veya ilgili bölgede kesi açılarak damar yumağı dışarı çıkarılır. Ancak sinirlere yakın konumlarda cerrahi riskli olabileceği için öncelikle girişimsel yöntemler değerlendirilmelidir.

3. Gamma Knife (Radyocerrahi)

Özellikle beyinde yerleşmiş ve 3 cm’den küçük olan AVM'lerin tedavisinde kullanılan ileri bir teknolojidir. Genellikle beyin tümörlerinde kullanılsa da AVM tedavisinde de etkili sonuçlar vermektedir.

Vaka Analizi: Yüz Bölgesindeki Damar Yumağı Tedavisi

Sağ yanak bölgesinden göz kemiğine kadar uzanan 5-6 cm çapındaki bir AVM vakasında, anjiyo sonucunda besleyici damarlar (internal maksiler, süperfisiyal temporal ve fasiyal arter dalları) saptanmıştır. Hastaya uygulanan ardışık iki endovasküler embolizasyon işlemi ile damar yumağı tamamen tıkanmıştır. Tam tedavisi oldukça güç olan bu hastalıkta, hiçbir komplikasyon gelişmeden tam başarı sağlanmış ve hasta sağlığına kavuşmuştur.

Yazar Hakkında

Prof. Dr. Ahmet Kemal Fırat

Prof. Dr. Ahmet Kemal Fırat

Prof. Dr. Ahmet Kemal Fırat lise öğreniminin ardından Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi'ni başarı ile tamamlayarak tıp doktoru unvanını almıştır. Uzmanlığını Hacettepe Üniversitesi Radyoloji Anabilim Dalı'nda tamamlamıştır.

Önemli Bilgilendirme

Site içerisinde bulunan bilgiler bilgilendirme amaçlıdır. Bu bilgilendirme kesinlikle hekimin hastasını tıbbi amaçla muayene etmesi veya tanı koyması yerine geçmez.