PANİK ATAK TEDAVİ EDİLEBİLİR Mİ?

Panik Atak Nedir? Yoğun Korku ve Kaygı Nöbetleri

Panik atak, son yılların en yaygın ruhsal rahatsızlıkları arasında yer alan; yoğun korku, kaygı ve endişe karışımıyla ortaya çıkan bir nöbettir. En basit tanımıyla bu durum, kişinin korku veya heyecan duyduğu anlarda vücudunun aşırı tepki vermesi olarak ifade edilir. Aniden başlayan, 5 ila 45 dakika süren, aralıklarla tekrarlayan ve kişide ölüm korkusu uyandıran bu krizlerin şiddeti hastadan hastaya farklılık gösterebilir.

Ataklar genellikle göğüs ağrısı veya baş dönmesi gibi fiziksel bir belirtiyle başlar. Bu süreci; çarpıntı, titreme, terleme, üşüme, sıcak basması, mide bulantısı ve uyuşma gibi şikayetler takip eder. Yaşanan yoğun sıkıntı nedeniyle süreç genellikle acil servislerde son bulur. Yapılan incelemelerde fiziksel bir sorun saptanmasa dahi, hastalar genellikle bu duruma inanmayarak farklı doktorlara başvurma eğilimi gösterirler.

Panik Atağın Psikolojik Boyutu ve Kısır Döngü

Uzmanlar tarafından "psikolojik" olarak tanımlanmasına rağmen, hastalar yaşadıklarının fiziksel kaynaklı olduğuna ve gerçek sebebin bulunamadığına inanırlar. Yakın çevrenin bu durumu küçümsemesi veya kişiye "hastalık hastası" yakıştırması yapması, süreci daha da zorlaştırır. Kendisini yalnız ve çaresiz hisseden hasta, ciddi bir kısır döngü içerisine girer.

Bu döngüdeki en büyük sorun, atağın ne zaman geleceğinin bilinmemesidir. Hasta, hiçbir sıkıntısı yokken aniden ortaya çıkabilecek krizler nedeniyle her an tetikte bekler. Bu durum zamanla kişinin hayatını kısıtlamasına neden olur:

• Evde tek başına kalamama,
• Tek başına dışarı çıkamama,
• Sosyal hayattan ve mesleki sorumluluklardan uzaklaşma,
• Sürekli başına kötü bir şey geleceği korkusu.

Panik Atağı Tetikleyen Faktörler ve Risk Grupları

Araştırmalar, atakların belirli duygu ve düşüncelerin yoğunlaştığı dönemlerde tetiklendiğini göstermektedir. Özellikle kişinin; terk edildiğini düşündüğü, çaresizlik hissettiği, aşağılandığı veya öfkesini dışa vuramadığı anlar riskli dönemlerdir. Hastalığın genetik olduğuna dair kesin bir bulgu yoktur; ancak başlangıç yaşı genellikle 18-25 yaş arasıdır ve 30-40'lı yaşlarda belirginleşir.

Panik atak tanısı konulabilmesi için kişinin herhangi bir kalp-damar rahatsızlığının bulunmaması ve en az iki kez bu nöbeti geçirmiş olması şarttır. İstatistiksel olarak bu rahatsızlık; büyük şehirlerde yaşayan, iyi eğitimli ve entelektüel kişilerde daha sık görülür. Hastalığın zemininde genellikle iki temel faktör yatar:

1. Geçmişte yaşanan bir kayıp
2. Mükemmeliyetçi kişilik özellikleri

Panik Atak Tedavi Edilebilir mi?

Panik atak tedavisindeki en büyük engel, hastanın fiziksel bir hastalığı olduğuna dair ısrarı ve psikolojik desteği ertelemesidir. Birçok hasta bu durumun ömür boyu süreceğini düşünerek umutsuzluğa kapılır. Oysa uzman kontrolünde yürütülen bir süreçle iyileşme oranı oldukça yüksektir.

Tedavi sürecinde, ataklar sırasında ölmenin veya delirmenin mümkün olmadığı üzerinde çalışılarak kişinin rahatlaması sağlanır. Terapist ve hasta arasındaki güçlü iletişim, tedavi başarısını doğrudan etkileyen en önemli unsurdur.