PANDEMİ SÜRECİNDE ÇOCUKLARI ANLAMAK - 1

Pandemi Döneminde Duygusal Dengeyi Korumak

İçinden geçtiğimiz bu olağanüstü süreçte kaygı, korku, sıkışmışlık ve yalnızlık hissetmek tamamen doğal bir tepkidir. Bu noktada temel kavram, bireyin düşünsel, duygusal, sosyal ve manevi alanlarda uyum yakalayabilmesi olarak tanımlanan denge unsurudur. Güncel koşullarda bu alanlar arasındaki dengeyi korumak hepimiz için zorlayıcı olsa da, bir şeyleri yoluna koymak aslında bu dengeyi yeniden inşa etmekle ilgilidir.

Kaygı ve Korkuda İdeal Seviye

Süreç içerisinde tamamen kaygısız olmak veya aşırı kaygıya kapılmak, sağlıklı bir yaklaşım değildir. Hiç kaygı duymamak, gerekli önlemleri almamızı ve sevdiklerimizi korumamızı engellerken; abartılı panik hali bizi ciddi ruhsal problemlerin eşiğine sürükleyebilir. Her iki uç noktanın da yetişkinlere veya çocuklara bir faydası yoktur. Ancak bir miktar kaygı ve korku, bireyi tetikte tutarak sağlıklı önlemler alınmasını sağlar.

Problemi Kabul Etmenin Önemi

Var olan bir problemi kabul etmek, o problemi çözmenin en hızlı ve etkili yoludur. Bu nedenle, önce yaşadığımız süreci ve bu sürecin beraberinde getirdiği zorlukları kabul etmemiz gerekir. Problemin varlığını reddetmek yerine onu tanımak, çözüm mekanizmalarını harekete geçiren temel adımdır.

Ebeveyn Kaygısının Çocuklara Yansıması

Ev içerisinde panik halinde olan, iş, ev ve çocuk sorumlulukları arasında sıkışan gergin ebeveynlerin bu ruh hali, doğrudan çocuklara sirayet eder. Yetişkinlerin ne yapacağını bilemez bir şekilde hareket etmesi, çocukların da kaygı düzeyinin artmasına neden olur. Ebeveynlerin duygusal durumu, çocukların dünyayı algılama biçimini şekillendiren en önemli aynadır.

Yeni Yaşam Biçimi ve Çocukların Tepkileri

Çocuklar, bu yeni yaşam biçimine uyum sağlamaya çalışırken aslında anormal bir sürece normal tepkiler vermektedirler. Geçmişte davranış problemi olarak nitelendirilen bazı durumlar, pandemi koşullarında doğal birer sonuç haline gelmiştir. Okuldan, arkadaşlardan ve oyun alanlarından uzak kalan çocuklar, adeta bir ceza gibi evlere kapanmak zorunda kalmışlardır. Gün boyu ekran başında ders çalışmak ve sosyal etkileşimden mahrum kalmak, ev içindeki tüm dengeleri değiştirmiştir.

Çocuklarda Görülen Ruhsal ve Davranışsal Değişimler

Ebeveynlerin kaygısını hisseden ve kısıtlamalarla karşılaşan çocuklarda, duygular farklı davranışlarla dışa vurulur. Enerjisini atamayan çocuk hareketlenir, sürekli durdurulduğunda ise öfkelenir. Bu durum uyku düzeninin bozulmasına ve teknoloji kullanımının kontrol edilemez hale gelmesine yol açabilir.

Çocuklarda genel olarak görülen ruhsal problemler şunlardır:

• Sinirlilik ve ani öfke patlamaları
• Alt ıslatma (Çiş/kaka kaçırma)
• Sık ağlama nöbetleri
• Uyku sorunları ve kabus görme
• İştah değişiklikleri
• Kaygı seviyesinde belirgin artış
• Bakım verene (ebeveyne) aşırı bağımlı hale gelmek
• İçe kapanma ve huy değişiklikleri
• Yalnız kalamama ve çeşitli takıntılar

Bu belirtiler, çocuğun içinde bulunduğu zorlu sürece uyum sağlama çabasının birer yansıması olarak değerlendirilmelidir.