DIŞ GEBELİK BELİRTİLERİ NELERDİR? TANISI NASIL KONULUR?

Dış Gebelik (Ektopik Gebelik) Nedir?

Ektopik gebelik veya halk arasında bilinen adıyla dış gebelik, döllenen yumurtanın rahim boşluğu dışında bir bölgeye yerleşmesi durumudur. Sağlıklı bir gebelikte embriyo rahim duvarına tutunurken, dış gebelikte bu yerleşim en sık fallop tüplerinde gerçekleşir. Ancak nadir durumlarda karın içi, yumurtalıklar, rahim ağzı veya rahim ile tüp arasındaki kornual bölgede de görülebilmektedir.

İstatistiksel verilere göre tüm gebeliklerin yaklaşık %2’si dış gebelikle sonuçlanmaktadır. Bu durum, özellikle gebeliğin ilk üç ayında anne ölümlerine yol açan en yaygın tıbbi nedenlerden biri olduğu için hayati önem taşır.

Dış Gebelik İçin Risk Faktörleri Nelerdir?

Bazı tıbbi durumlar ve yaşam tarzı faktörleri, dış gebelik görülme olasılığını artırmaktadır. Bu risk faktörleri şu şekilde sıralanabilir:

• Daha önce dış gebelik öyküsüne sahip olmak,
• Pelvik inflamatuvar hastalık (cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar),
• Rahim içi araç (spiral) kullanımı,
• İki veya daha fazla kürtaj operasyonu geçirmiş olmak,
• Üçten fazla kendiliğinden düşük öyküsü,
• 40 yaş üzeri gebelikler,
• Sigara kullanımı ve kısırlık (infertilite) tedavisi görmüş olmak.

Dış Gebelik Belirtileri ve Tanı Yöntemleri

Adet gecikmesiyle birlikte görülen kasıklarda veya alt karın bölgesinde ağrı, hassasiyet ve lekelenme tarzındaki kanamalar dış gebeliğin en önemli işaretleridir. Bu semptomların varlığında vakit kaybetmeden uzman bir hekime başvurulmalıdır.

Tanı sürecinde modern tıbbi yöntemler ve laboratuvar testleri birlikte kullanılır:

1. Ultrasonografi: Rahim içinde gebelik kesesinin izlenmemesi ve rahim duvarının ince olması tanıyı destekler. Ayrıca tüplerde kitle saptanması veya karın içi kanama bulguları tanıyı güçlendirir.
2. β-hCG Testi: Sağlıklı gebelikte bu hormon iki günde bir iki katına çıkarken, dış gebelikte değerler artış göstermez ve bir plato çizer.
3. Hemogram (Tam Kan Sayımı): Olası bir iç kanamanın varlığını ve şiddetini değerlendirmek amacıyla uygulanır.

Dış Gebelik Tedavi Yöntemleri

Dış gebelik tedavisi, hastanın genel sağlık durumuna ve gebeliğin evresine göre medikal (ilaç) veya cerrahi (ameliyat) olarak ikiye ayrılır. Erken teşhis edilen vakalarda ameliyatsız çözüm imkanı oldukça yüksektir.

Medikal Tedavi (İlaç Tedavisi)

Genel durumu stabil olan ve aktif kanaması bulunmayan hastalarda metotreksat tedavisi uygulanır. Bu ilaç, hücre çoğalmasını engelleyerek dış gebelik dokusunu sonlandırır. Tek doz uygulamada başarı oranı yaklaşık %90 seviyesindedir.

Cerrahi Tedavi

İlaç tedavisinin yetersiz kaldığı, fallop tüpünün yırtıldığı veya iç kanamanın başladığı durumlarda cerrahi müdahale zorunludur. Hastanın durumuna göre şu yöntemler tercih edilir:

Tedavi Sonrası Gebelik Şansı

Dış gebelik geçiren kadınların yaklaşık %60’ı daha sonra doğal yollarla sağlıklı bir şekilde gebe kalabilmektedir. Ancak, daha önce bu durumu yaşamış kişilerde bir sonraki gebelikte tekrar dış gebelik görülme riski, genel topluma oranla 5 ila 10 kat daha fazladır.