Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite bozukluğuğu

Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) Nedir?

Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB), bireylerin günlük yaşam kalitesini, iş performansını ve sosyal ilişkilerini doğrudan etkileyen bir durumdur. Bu durum, sadece geçici bir odaklanma sorunu değil, bir kişilik özelliği gibi süreklilik gösteren bir yapıya sahiptir. DEHB temel olarak iki ana kategori altında incelenmektedir: Dikkat eksikliği ve hiperaktif-dürtüsel belirtiler.

Dikkat Eksikliği Belirtileri ve Günlük Yaşama Etkileri

Dikkat eksikliği yaşayan bireyler, zihinsel efor gerektiren süreçlerde çeşitli zorluklarla karşılaşırlar. Bu belirtiler genellikle iş ve akademik hayatta kendini şu şekilde gösterir:

• İş yaparken sık hata yapma eğilimi gösterirler.
• Odaklansalar dahi dikkatini sürdürme konusunda istikrar sağlayamazlar.
• Karşısındakini dinlemekte güçlük çekerler; yüz ifadeleri genellikle konudan uzak oldukları izlenimini verir.
• Adım adım yapılması gereken işlerde zorlanırlar ve verilen komutları çabuk unuturlar.
• İşlerini ve çevrelerindeki insanları yönetme konusunda organizasyon bozukluğu yaşarlar.
• Yoğun düşünme gerektiren işlerden kaçınır veya bu tür faaliyetlerden hoşlanmazlar.
• Telefon, saat, anahtar ve gözlük gibi kişisel eşyalarını sık sık kaybederler.

Hiperaktif ve Dürtüsel Belirtiler

Hiperaktivite ve dürtüsellik, bireyin fiziksel ve sosyal hareketliliğini kontrol etmesini zorlaştıran bir durumdur. Bu kategorideki belirtiler yaş gruplarına göre farklılık gösterebilir:

Fiziksel Hareketlilik ve Yerinde Duramama

• Durduğu yerde duramaz; elleri ve ayakları sürekli kıpır kıpırdır.
• Uzun süre oturmayı gerektiren durumlarda ciddi sıkıntı yaşarlar.
• Çocukluk döneminde sürekli koşma ve tırmanma görülürken, yetişkinlikte bu durum içsel bir huzursuzluk ve yerinde duramama haline dönüşür.
• Sessizce bir şeyle meşgul olma konusunda problem yaşarlar.
• Adeta bir motor takılmış gibi veya düz duvara tırmanırcasına aşırı hareketlidirler.

Sosyal ve Davranışsal Dürtüsellik

• Çok konuşma eğilimindedirler.
• Karşıdaki kişi sorusunu tamamlamadan cevabı verme (cevap yapıştırma) eğilimi gösterirler.
• Sıra bekleme gerektiren işlerde veya sabır gerektiren süreçlerde zorlanırlar.
• Başkalarının sözünü keserek iletişimi bölerler.

Erişkin Dönemde DEHB ve Uzman Desteği

Unutulmamalıdır ki bu özellikler zaman zaman her sağlıklı bireyde gözlenebilir. Ancak DEHB tanısı için bu belirtilerin süreklilik arz etmesi kritik bir kriterdir. DEHB, çocuklukta başlayıp erişkin yaşamda da devam eden bir süreçtir.

Erişkinlik döneminde, çocukluktaki performans sorunlarından ziyade ilişki problemleri daha ön plana çıkmaktadır. Bu durumun kendiliğinden düzelmesini beklemek yerine, yaşam kalitesini artırmak adına bir uzman yardımına başvurulması önerilmektedir.

Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır, tanı ve tedavi için mutlaka doktorunuza başvurunuz.

Kaynak: www.erhanyuksek.com