PELVİK TABAN KASLARI REHABİLİTASYONU NEDEN ÖNEMLİDİR?

Pelvik Taban Nedir ve Neden Önemlidir?

Pelvik taban, gövdenin alt bölümünde, leğen kemikleri (pelvis) arasındaki boşlukta yer alan; idrar kesesi, rahim ve bağırsak gibi organları tıpkı bir hamak gibi destekleyen kas, bağ dokusu ve ligamanlardan oluşan bir yapıdır. Bu destek dokusu, organların doğru pozisyonda kalmasını ve fonksiyonlarını sağlıklı bir şekilde yerine getirmesini sağlar. Ancak yaşın ilerlemesi ve çeşitli faktörlerle birlikte bu dokuda gevşemeler ve bozulmalar meydana gelebilir; bu durum pelvik taban fonksiyon bozuklukları olarak adlandırılır.

Pelvik Taban Disfonksiyonunun Görülme Sıklığı

Kadınlarda özellikle hamilelik, doğum ve menopoz süreçleri, pelvik taban desteğinin azalmasına ve organların aşağı doğru sarkmasına neden olabilmektedir. Yapılan araştırmalar bu durumun toplumdaki yaygınlığını çarpıcı bir şekilde ortaya koymaktadır:

• 20 yaş ve üzeri, hamile olmayan 7.924 kadının katıldığı bir çalışmada, pelvik taban disfonksiyonu oranı %25 olarak saptanmıştır.
• Doğum yapmış kadınların %50’sinde bu durum gözlemlenebilmektedir.
• Her 9 kadından biri, bu problemler nedeniyle cerrahi müdahaleye ihtiyaç duymaktadır.
• Pelvik taban bozuklukları, 1990 yılından bu yana toplumu etkileyen en önemli beş hastalıktan biri olarak kabul edilmektedir.

Pelvik Taban Bozukluklarına Yol Açan Temel Nedenler

Pelvik taban yapısının zayıflamasında ve fonksiyonlarını kaybetmesinde pek çok faktör rol oynamaktadır. Bu risk faktörleri şu şekilde sıralanabilir:

• Sık gebelik ve doğum süreçleri
• Ağır kaldırma gerektiren fiziksel aktiviteler
• Uzun süren kabızlığa bağlı kronik ıkınma
• Sigara kullanımına bağlı kronik öksürük ve artan karın içi basıncı
• Menopoz döneminde östrojen hormonunun azalması
• Yaş faktörü ve cinsiyet
• Geçirilmiş histerektomi (rahim alınması) operasyonları
• Tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları
• Diyabet (şeker hastalığı) ve obezite

En Sık Karşılaşılan Belirtiler ve Şikayetler

Pelvik taban desteğinin azalması, ilgili organlarda çeşitli fonksiyonel bozukluklara yol açar. Hastalar genellikle şu şikayetlerle hekime başvurmaktadır:

1. Rahim Sarkması: Uzun süre ayakta kalma sonrası vajinadan aşağı sarkan ve ele gelen kitle hissi (İleri vakalarda istirahat halinde de görülebilir).
2. Boşaltım Sorunları: İşeme veya dışkılama sonrası tam rahatlayamama ve boşaltamama hissi.
3. Ağrı: Kasıklara vuran kronik ağrılar.
4. İdrar Kaçırma: Özellikle hapşırma veya fiziksel zorlanma ile ortaya çıkan stres tipi idrar kaçırma.
5. Bağırsak Problemleri: Kalın bağırsağın son kısmındaki sarkma nedeniyle kabızlık, zorlu dışkılama, makatta çatlak ve kanamalar.
6. Cinsel Disfonksiyon: Cinsel fonksiyonlarda bozulma ve ağrılı cinsel ilişki.

Toplumsal Farkındalık ve Erken Teşhisin Önemi

Pelvik taban fonksiyon bozuklukları kadınlar arasında oldukça yaygın olmasına rağmen; bu durum sıklıkla yaşlılığın veya menopozun doğal bir sonucu olarak görülmektedir. Mahremiyet korkusu ve utanma duygusu, hastaların tıbbi yardım almasını engelleyebilmektedir. Ancak bu semptomlar "doğal" kabul edilmemeli; kadınlar bedenlerini tanıyarak bir fonksiyon bozukluğu fark ettiklerinde erken önlem almak adına mutlaka bir hekime başvurmalıdır.

Pelvik Taban Bozukluklarında Tedavi Yaklaşımları

Tedavi sürecinde öncelik, yaşam tarzı değişiklikleri ve koruyucu önlemlere verilmelidir. Bu kapsamda uygulanabilecek yöntemler şunlardır:

Yaşam Tarzı Değişiklikleri ve Korunma

Cerrahi Tedavi Yöntemleri

Egzersiz ve yaşam tarzı değişikliklerinden sonuç alınamayan ilerlemiş vakalarda cerrahi yöntemler gündeme gelmektedir. Bu noktada minimal invaziv (kapalı) cerrahi işlemlerin tercih edilmesi, hastaların günlük hayata çok daha hızlı dönmelerine olanak tanır.