Namusa ve Namus Adına Kadına Uygulanan Şiddete İlişkin Tutumlar Ölçeklerinin Öğrenci Örneklemiyle Geliştirilmesi
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Türkiye'de Namus ve Şiddet Tutumlarını Ölçmeye Yönelik Yeni Ölçekler
Bu bilimsel çalışma, Türkiye’de kadın namusu ve namus uğruna kadına uygulanan şiddet konularındaki toplumsal tutumları ölçebilecek iki ayrı akademik ölçme aracı geliştirmeyi hedeflemektedir. Araştırma kapsamında, literatüre kazandırılan bu araçlar Namusa İlişkin Tutumlar Ölçeği (NTÖ) ve Namus Adına Kadına Uygulanan Şiddete Yönelik Tutumlar Ölçeği (NKUŞTÖ) olarak adlandırılmıştır.
Araştırmanın Örneklemi ve Katılımcı Profili
Çalışmanın verileri, Türkiye'nin önde gelen üniversitelerinde eğitim gören lisans öğrencileri üzerinden toplanmıştır. Araştırmaya katılan grubun demografik özellikleri şu şekildedir:
- Toplam Katılımcı Sayısı: 351 kişi
- Cinsiyet Dağılımı: 180 kadın ve 166 erkek
- Yaş Ortalaması: 21.30 (Standart Sapma = 2.36)
- Kurumsal Dağılım: Ankara Üniversitesi, Gazi Üniversitesi ve Orta Doğu Teknik Üniversitesi öğrencileri
Ölçek Geliştirme Süreci ve Metodoloji
Ölçeklerin oluşturulma aşamasında, namus kavramı üzerine yapılan mevcut literatür çalışmaları ve özellikle Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı tarafından yayımlanan "Türkiye’de Namus Cinayetlerinin Dinamikleri" raporu temel alınmıştır. Bu kaynaklardan yararlanılarak her iki ölçek için kapsamlı bir madde havuzu oluşturulmuştur.
Geçerlik ve Güvenirlik Analiz Sonuçları
Geliştirilen ölçme araçlarının bilimsel standartlara uygunluğunu test etmek amacıyla bir dizi istatistiksel analiz uygulanmıştır. Yapılan analizler sonucunda elde edilen veriler aşağıda özetlenmiştir:
| Analiz Türü | Uygulanan Yöntemler |
|---|---|
| Geçerlik Testleri | Faktör analizi, madde-toplam korelasyonları ve doğrulayıcı faktör analizi |
| Ayırt Edicilik | Cinsiyet değişkeni açısından gruplar arası ayrışma analizi |
| Güvenirlik Ölçümü | İç tutarlık katsayısı (Cronbach's Alpha) hesaplaması |
Araştırma bulguları, her iki ölçeğin de yüksek düzeyde güvenirlik değerlerine sahip olduğunu kanıtlamıştır. NTÖ’nün iç tutarlık katsayısı .94 olarak belirlenirken, NKUŞTÖ’nün iç tutarlık katsayısı .91 değerinde bulunmuştur.
Sonuç ve Değerlendirme
Elde edilen tüm istatistiksel veriler, yeni geliştirilen her iki ölçeğin de öğrenci örnekleminde namusun algılanışını ve namus adına kadına uygulanan şiddete ilişkin tutumları ölçebilecek yeterli geçerlik ve güvenirliğe sahip olduğunu göstermektedir. Bu ölçekler, ileride yapılacak akademik çalışmalar için güçlü birer veri toplama aracı niteliğindedir.
