Focusing Odaklı Psikoterapi Nedir? Focusing Terapisi Uygulama Alanları Nelerdir?

Focusing Terapi: Bedensel Farkındalık ve İçsel Deneyim Süreci

Focusing Terapi (Odaklanma Terapisi), yetişkinlerin yanı sıra çocuk ve ergenlerle de yürütülebilen, bireysel seansların ötesinde çift, aile ve grup terapilerinde de etkinlikle kullanılan bir yöntemdir. Temelde bir kendi kendine yardım yöntemi olan Focusing, bireyin hem kişisel hem de profesyonel alanlarda bir partner eşliğinde (partnerli focusing) veya tek başına uygulayabileceği, öğrenilebilir bir disiplindir.

Focusing Terapiye Genel Bakış ve Temel İlkeler

Focusing Terapi sürecinde, mevcut deneyimlerin akışıyla nazik ve yargısız bir temas kurulur. İçsel deneyim alanında ortaya çıkan her duygu ve duyum, analiz edilmeye veya yorumlanmaya gerek duyulmadan memnuniyetle karşılanır. Bu yaklaşımda deneyimin kendi içinde bir anlamı olduğu ve bu anlamın gözlemlendiğinde, eşlik edildiğinde ve olduğu gibi bırakıldığında kendiliğinden gelişip ifade bulacağı kabul edilir.

Felt Sense (Hissedilen Duyu) Kavramı

Focusing sürecinde, içsel alanda henüz belirsiz olan, isimlendirilemeyen ancak varlığı hissedilen o özel noktaya odaklanılır. Bu fiziksel durum, Felt Sense (Hissedilen Duyu) olarak adlandırılan anlık içsel ruh halidir. Bir Felt Sense, her zaman belirli bir konu, sorun veya durumla ilişkilidir ve şu özellikleri barındırır:

• Konuya dair tüm ayrıntılar örtük olarak bu duygunun içinde katlanmıştır.
• Hikâyenin geçmişi, şimdiki anlamı ve geleceğe dair çözüm adımları burada saklıdır.
• Sadece orada bulunarak bu hisse eşlik edildiğinde; içsel görüntüler, kelimeler ve fiziksel duyumlar aracılığıyla anlam netleşir.

Focusing Sürecinin Doğası ve Yapısı

Focusing süreci doğrusal değil, döngüsel bir karaktere sahiptir. Bu yöntem sadece içe dönüş değil, aynı zamanda dış dünyaya, eyleme ve ilişkilere açılan bir kapıdır. Belirsiz bir histen açık bir anlam deneyimine geçiş, nefes almak kadar doğal bir süreçtir. Ancak bu akış, bireyin geçmişten gelen donmuş kalıpları ve alışkanlıkları tarafından kısıtlanabilir. Focusing Terapi, bu engellerin izini sürerek onları değişim için tekrar erişilebilir kılmayı amaçlar.

Terapistin Rolü ve İlişki Alanı

Focusing sürecinde beden, deneyimin merkezi ve taşıyıcısıdır. Terapist, danışanın deneyim sürecine tüm benliğiyle; dinleyerek, hissederek ve orada bulunarak eşlik eder. Terapistin sunduğu merkezlilik, mevcudiyet ve dikkat gibi temel tutumlar, danışanın içsel sürecinin açılabileceği güvenli bir ilişki alanı oluşturur.

Tarihsel Gelişim: Carl Rogers ve Eugene Gendlin

Focusing Terapi, Carl Rogers tarafından kurulan danışan odaklı psikoterapi geleneğinden doğmuş ve Eugene Gendlin’in Deneyimsel Psikoterapisi (Experiential Psychotherapy) ile geliştirilmiştir. Rogers, kabul, empati ve özgünlük üzerine kurulu bir ilişkide insanın kendiliğinden değiştiğini kanıtlamıştır. Gendlin ise bu değişimin kalbindeki süreci araştırarak bedenin önemine dikkat çekmiş ve Focusing yöntemini öğretilebilir bir ekol haline getirmiştir.

Bilimsel Araştırmalar: Başarılı ve Başarısız Danışan Farkı

Eugene Gendlin ve ekibinin Şikago Üniversitesi'nde yaptığı araştırmalar, terapinin başarısının terapistten ziyade danışanın içsel davranışına bağlı olduğunu ortaya koymuştur. Yüzlerce seans kaydının analizi sonucunda şu bulgulara ulaşılmıştır:

• Başarılı Danışanlar: Seans sırasında konuşma hızlarını yavaşlatır, anlık deneyimlerini anlatmak için kelime ararlar. Bedenlerindeki fiziksel duyumları (örneğin; "boğazımda bir düğüm var") vokalize ederler.
• Başarısız Danışanlar: Bedensel hislerini paylaşmazlar. Sadece olaylar "üzerine" konuşurlar ve mevcut bedensel durumlarıyla temas kurmazlar.

Focusing Terapisinin Bütünleştirici Gücü

Focusing Terapi, temel bir ilkeye dayanan bütünsel bir yöntemdir ve diğer terapi ekollerini derinleştirmek için kullanılabilir. Aşağıdaki yaklaşımlarla entegre edilebilir:

• Travma ve Beden Psikoterapisi
• Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT)
• Sistemik ve Aile Terapisi
• Psikanalitik ve Dinamik Psikoterapiler
• Ego State Terapisi

Eugene Gendlin Focusing Terapi Enstitüsü Türkiye

Eugene Gendlin Focusing Terapi Enstitüsü Türkiye®, 2021 yılında İzmir’de Abdullah Özer tarafından kurulmuştur. Enstitü, Rogers ve Gendlin ekollerini temsil ederek profesyonel eğitimler vermektedir. Kurucu başkan Abdullah Özer; Focusing (DFI), Pozitif Psikoterapi, Psikodinamik Psikoterapi ve Ego State Terapi gibi birçok ekolde uzmanlığa sahip bir Bilim Uzmanıdır.

Focusing'in Temel Bileşenleri:

• İç farkındalıkla çalışmak (Mindfulness)
• İlişkideki alanlar (Kişisel ve içsel ilişki)
• Felt Sense (Farkındalığın ötesindeki bütünlük)
• Bedensel farkındalık süreci
• Özgür ve açık alan (Open Space)