Bilişsel rehabilitasyon terapisi etkinliğinin olaya ilişkin potansiyel ve istirahat durum eeg analiziyle belirlenmesi / The determination of potential and condition situation eeg analysis of the effectiveness of cognitive rehabilitation therapy

DEHB Tedavisinde BOT Terapisinin Etkinliği ve Klinik Değerlendirme

BOT terapisinin etkinliğini klinik ölçekler aracılığıyla ölçmek amacıyla gerçekleştirilen bu çalışmada, ön test ve son test yöntemleri kullanılmıştır. Araştırma kapsamında, katılımcıların durumunu değerlendirmek için Conners Ana-Baba Değerlendirme Ölçeği (CADÖ-48) ve Turgay DSM-IV Kökenli Yıkıcı Davranış Bozuklukları Belirti Tarama Ölçeği uygulanmıştır. Çalışma, Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) olan çocuklarda terapinin klinik yansımalarını bilimsel verilerle ortaya koymaktadır.

Araştırma Metodolojisi ve Katılımcı Profili

Çalışmanın örneklemi, Göztepe Eğitim Araştırma Hastanesi Çocuk ve Ergen Psikiyatri Servisi'nde DEHB tanısı almış 7-14 yaş aralığındaki 13 kız ve erkek katılımcıdan oluşturulmuştur. Araştırmanın güvenilirliğini sağlamak adına belirli kriterler uygulanmıştır:

• Dışlama Ölçütü: Katılımcılarda DEHB dışında herhangi bir psikiyatrik veya nörolojik hastalığın bulunmaması şartı aranmıştır.
• Uygunluk Testi: Katılımcıların çalışmaya uygunluğunu belirlemek amacıyla Porteus Labirentleri Testi (PLT) uygulanmıştır.

BOT Terapisi Uygulama Süreci ve Teknik Analizler

Üsküdar Üniversitesi EEG laboratuvarında gerçekleştirilen süreçte, katılımcılara beşer dakikalık istirahat ve EEG çekimi esnasında Go-Nogo Testi uygulanmıştır. Bu ön değerlendirmenin ardından katılımcılara 14 seanslık BOT terapisi verilmiştir. Terapi süreci tamamlandığında, etkinliği ölçmek adına tekrar EEG çekimi gerçekleştirilmiştir.

Elde edilen tüm veriler SPSS programı kullanılarak analiz edilmiştir. Katılımcıların rehabilitasyon öncesi ve sonrası P300 potansiyelleri hesaplanmış; veriler arasındaki farkın anlamlılığı nonparametrik ölçümlerden biri olan Wilcoxon Testi ile incelenmiştir.

Araştırma Bulguları ve Klinik Sonuçlar

Araştırma sonuçları, BOT terapisinin DEHB belirtileri üzerinde istatistiksel olarak anlamlı iyileşmeler sağladığını kanıtlamıştır. Elde edilen temel bulgular aşağıda maddelenmiştir:

• Ölçek Skorları: Turgay dürtüsellik alt ölçeğinde ve toplam DEHB puanında anlamlı bir düşüş saptanmıştır.
• EEG ve Latans Verileri: OİP’de (Olay İlgili Potansiyeller) Nogo görevi Pz elektrot Latansında kısalma gözlemlenmiştir.
• Davranışsal Skorlar: Go-Nogo testi sonuçlarına göre; komisyon hatası, nogo-doğru basmama ve yanlış basma oranlarında anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir.

Sonuç: BOT Terapisinin Dürtüsellik Üzerindeki Rolü

Bu bilimsel çalışma, BOT terapisinin DEHB tanılı çocuklarda özellikle dürtüsellik belirtilerini azaltmada etkili bir yöntem olduğunu göstermiştir. Elde edilen veriler ışığında, BOT uygulamasının hem DEHB vakalarında hem de dürtüsellik semptomlarıyla kliniğe başvuran diğer hasta gruplarında faydalı bir destekleyici tedavi olacağı öngörülmektedir.