Şişmanlara Özgü Bir Yemek Tarzı Var mıdır?
- Şişman bireylerin normal kilolu insanlardan daha fazla yemek yediği düşüncesi bilimsel olarak kesin değildir ve vücudun kilosunu korumaya çalışan bir ayar mekanizması bulunmaktadır.
- Yemek yeme hızı kilo alımında tek başına belirleyici olmasa da yavaş yemek yemek doyma hissine ulaşmayı kolaylaştırarak kilo verme sürecini desteklemektedir.
- Şekerli ve yüksek kalorili gıdalara olan eğilim, genetik yatkınlıklar ve erken yaşlarda şekillenen beslenme tercihleri nedeniyle şişmanlık riskini artırmaktadır.
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Şişmanlık ve Beslenme Alışkanlıkları Hakkındaki Yanılgılar
Medya organlarında fazla kilolu bireyler, genellikle durmaksızın yemek tüketen ve bu nedenle kilo veremeyen kişiler olarak lanse edilmektedir. Bu tür yayınlar, toplumda kilolu bireylere yönelik bitmek bilmeyen bir eleştiri odağı oluşturmaktadır. Ancak her şişman bireyin kendine has bir yemek tarzı olduğu düşüncesi yanlıştır; zira şişman bireyler de ortalama kilodaki bir insan kadar besin tüketebilmektedir.
Şişman Bireyler Daha mı Çok Yemek Yer?
Kilo problemi olan bireylerin, ideal kilodaki kişilere göre daha fazla yemek yiyip yemedikleri pek çok bilimsel araştırmaya konu olmuştur. Bu araştırmaların bir kısmı şişmanların daha fazla yediğini savunurken, diğer bir kısmı ise yenen yemek miktarı açısından anlamlı bir fark olmadığını ortaya koymuştur. Öte yandan, açık büfe hizmeti veren restoranlarda şişman müşteri yoğunluğunun daha fazla olduğu kesin bir bulgu olarak saptanmıştır.
Cezaevi Araştırması ve Ayar Mekanizması
Beslenme düzeninin tamamen kontrol altında tutulduğu bir cezaevinde yapılan araştırma, konuyla ilgili çarpıcı sonuçlar vermiştir. Üç ay boyunca uygulanan özel diyetlerle zayıf mahkûmlar şişmanlatılmış, şişman mahkûmlar ise zayıflatılmıştır. Araştırmanın sonunda normal beslenme düzenine geçildiğinde, herkesin aynı kaloriyi almasına rağmen eski kilosuna geri döndüğü görülmüştür. Bu durum, vücudun bir ayar mekanizması olduğu görüşünü desteklemektedir.
| Araştırma Bulgusu | Sonuç |
|---|---|
| Yemek Miktarı | Kilo değişimindeki değişkenlerden sadece biridir. |
| Ayar Mekanizması | Vücudun genetik veya biyolojik olarak eski kilosuna dönme eğilimidir. |
| Restoran Tercihleri | Şişman bireylerde açık büfe tercihi daha yüksektir. |
Şişmanlar Daha mı Hızlı Yemek Yer?
Toplumdaki yaygın rivayetlerden biri de şişman bireylerin normal kilolulara göre çok daha hızlı yemek yedikleridir. Ancak bu genelleme bilimsel olarak her zaman doğru değildir; nitekim hızlı yediği halde kilo almayan pek çok birey mevcuttur. Bununla birlikte araştırmalar, yeme hızını azaltmanın kilo vermeyi kolaylaştırdığını kanıtlamıştır. Yavaş yemek yiyen bireyler, hızlı yiyenlerin aksine doyma hissine çok daha sağlıklı bir şekilde ulaşabilmektedir.
Şişmanlar Daha Yüksek Kalorili Yiyecekleri mi Tercih Ederler?
Şişman bireylerin yiyecek lezzetli olduğu takdirde daha fazla tükettikleri yönünde bir varsayım bulunmaktadır. Lezzetli yiyeceklerin genellikle yüksek kalorili olduğu bir gerçektir; ancak şişman olmayan bireyler de lezzetli yiyecekleri severek tüketmektedir. Araştırmalar, şişmanların lezzetli ve yüksek kalorili gıdalara olan düşkünlüğünün özellikle diyet yapılan dönemlerde daha belirgin hale geldiğini göstermektedir.
Genetik Yatkınlık ve Tatlı Tercihi
Bebekler üzerinde yapılan araştırmalar, beslenme tercihlerinin çok erken yaşlarda şekillendiğini göstermektedir. Şişman anne ve babaların bebeklerinin, normal kilolu ebeveynlerin bebeklerine kıyasla tatlı ve şekerli yiyecekleri daha çok tercih ettikleri saptanmıştır. Bu durum şu sonuçları doğurmaktadır:
- Tatlıdan hoşlanma çok erken yaşlarda öğrenilmektedir.
- Şekerli gıdalara olan eğilim muhtemelen genetik bir yatkınlık sonucudur.
- Tatlıya olan bu düşkünlük, şişmanlık için ciddi bir risk faktörü oluşturmaktadır.
Sonuç olarak, şişman bireylerin yağ oranı yüksek tatlıları tercih etmesi, şişmanlığın tek bilimsel kanıtı olmasa da fazla kilolardan kurtulamamanın temel nedenlerinden biri olarak kabul edilmektedir.
Uzm. Klinik Psikolog - Bariatrik Psikolog
Merve PEHLİVAN
