Meme ağrısı !

Meme Ağrısı (Mastalji) Nedir?

Kadınların %70'inde hayatının belli bir döneminde hissedilen meme ağrısı, tıbbi literatürde mastalji veya mastodini olarak adlandırılır. Bu durum daha çok doğurganlık çağındaki (menopoz öncesi) kadınlarda görülmekle birlikte, menopoza girmiş kadınlarda da ortaya çıkabilmektedir. Yaklaşık her 10 kadından biri, ayda 5 günden uzun süren orta veya şiddetli düzeyde meme ağrısı yaşamaktadır. Bazı vakalarda ağrı o kadar şiddetlidir ki; kişinin günlük yaşamını, iş performansını ve sosyal aktivitelerini olumsuz yönde etkileyebilir.

Meme ağrılarının nedenleri çoğunlukla iyi huylu (benign) oluşumlara dayanır. Ancak, nadir de olsa altta yatan kötü huylu bir hastalığın (meme kanseri) bulunmadığından emin olmak için uzman bir doktor tarafından detaylı muayene yapılması hayati önem taşır.

Erkeklerde Meme Ağrısı ve Hassasiyeti

Erkeklerde de az miktarda meme dokusu bulunur. Erkeklerde gözle görülür hale gelen meme büyümelerine jinekomasti adı verilir ve bu durum bazen ağrılı olabilir. Özellikle ergenlik çağındaki erkek çocuklarında hormonal değişikliklere bağlı olarak meme büyümesi ve hassasiyeti görülebilir. Bu durumun kalıcı olması halinde mutlaka bir doktora başvurulmalıdır.

Meme Ağrısı Belirtileri ve Türleri

Meme ağrıları; adet dönemleriyle ilişkili olan döngüsel (siklik), adet döneminden bağımsız gelişen döngüsel olmayan (nonsiklik) veya meme dışı nedenlerden kaynaklanan ağrılar olarak üç ana grupta incelenir.

1. Döngüsel (Siklik) Ağrılar

Siklik ağrılar, en sık karşılaşılan meme ağrısı türüdür ve üreme çağındaki kadınların üçte ikisinde görülür. Temel özellikleri şunlardır:

• Genellikle her iki memede birden hissedilir.
• Memenin bütününde, özellikle üst dış kısımlarda ve koltuk altına yayılan bir yapıdadır.
• Ağrıya hassasiyet, şişlik ve dolgunluk hissi eşlik edebilir.
• Adet kanamasından 1-2 hafta önce başlar ve kanama sonrası rahatlama görülür.
• Menopozla birlikte genellikle kaybolur; ancak hormon replasman tedavisi alanlarda tekrar görülebilir.

2. Döngüsel Olmayan (Nonsiklik) Ağrılar

Menstrüasyon periyodu ile ilgisi olmayan, devamlı veya aralıklı seyreden ağrılardır. Genellikle 40 yaş üzerindeki kadınlarda görülür.

• Genellikle tek bir memede ve belirli bir bölgede lokalizedir.
• Yanma ve batma tarzında hissedilir.
• Klinik nedenleri arasında; fibrokistik hastalık, duktal ektazi (kanal genişlemesi), fibroadenom (iyi huylu tümör), yağ nekrozu veya meme kanseri bulunabilir.
• Daha önce meme biyopsisi veya cerrahi müdahale geçirmiş kadınlarda da oluşabilir.
• Sadece nonsiklik ağrısı olan kadınların %2 ile %7'sinde meme kanseri riski saptanmıştır.

3. Meme Dışı Ağrılar

Meme bölgesinde hissedilen ancak kaynağı farklı olan ağrılardır. Bu ağrıların nedenleri şunlar olabilir:

• Göğüs duvarındaki kas ve kemik yapıları,
• Tietze Sendromu (kaburga ve göğüs kemiği eklem yeri ağrısı),
• Servikal radikülopati (sinirleri tutan hastalıklar),
• Kalp ve akciğer kökenli rahatsızlıklar,
• Psikolojik faktörler.

Meme Ağrılarında Tanı Süreci

Doğru tanı için ilk adım, hastanın detaylı öyküsünün alınmasıdır. Ağrının zamanlaması, şiddeti, tek veya çift taraflı oluşu ve beraberinde meme başı akıntısı veya kitle olup olmadığı değerlendirilir. Tanı aşamaları şu şekildedir:

Tedavi Yöntemleri ve Öneriler

Sadece meme ağrısıyla ortaya çıkan kanser oranı düşük olsa da, özellikle döngüsel olmayan ağrılarda titiz bir tedavi planlanmalıdır. Tedavi süreci ağrının şiddetine göre değişiklik gösterir.

Hafif ve Orta Dereceli Ağrılar İçin Önlemler:

• Uygun destek sağlayan sütyen kullanımı,
• Sıcak kompres ve sıcak su masajları,
• Yağsız beslenme düzenine geçiş,
• Kafein (kahve, kola vb.) tüketiminin azaltılması,
• Adet öncesi dönemde tuz kısıtlaması.

İleri Seviye Vakalar: Şiddetli ağrılarda nonsteroid antienflamatuar ilaçlar, evening primrose oil (çuha çiçeği yağı) veya agnucaston gibi bitkisel destekler ve hormonal ilaçlar kullanılabilir. Bu tür ilaçlar mutlaka uzman bir doktor kontrolünde, uygun doz ve sürede kullanılmalıdır.