LAPAROSKOPİ - ENDOSKOPİ

Laparoskopi (Kapalı Ameliyat) Nedir ve Nasıl Uygulanır?

Laparoskopi, halk arasında kapalı ameliyat olarak bilinen, göbek deliğinden yaklaşık 1 cm çapında bir teleskop ve kamera yardımıyla gerçekleştirilen modern bir cerrahi yöntemdir. Bu işlem sırasında cerrahi aletlerin geçişini sağlamak amacıyla genellikle 0.5 cm çapında yardımcı trokarlar (borular) kullanılır. Geleneksel açık ameliyatlara göre pek çok avantajı bulunan bu yöntem, hastanın iyileşme sürecini önemli ölçüde hızlandırmaktadır.

Laparoskopi Ameliyatı Süreci

Laparoskopik cerrahi işlemleri genel anestezi altında gerçekleştirilir. Hasta uyutulduktan sonra, karın boşluğu göbek içerisinden yerleştirilen ince bir iğne aracılığıyla karbondioksit gazı ile şişirilir. Belirli bir basınç seviyesine ulaşıldığında, teleskop ve kamera sistemi karın içerisine yerleştirilerek organlar detaylıca incelenir.

İşlem sırasında izlenen adımlar şunlardır:

1. Görüntüleme: İlk etapta karaciğer, safra kesesi ve mide gibi üst karın organları; ardından rahim, yumurtalıklar, tüpler ve bağırsaklar gibi alt karın organları gözlemlenir.
2. Pozisyonlandırma: Ameliyatın türüne göre hastaya başın aşağıda olduğu Trendelenburg pozisyonu verilir.
3. Cerrahi Müdahale: Ameliyatın gerekliliğine göre yanlardan yerleştirilen yardımcı trokarlar aracılığıyla cerrahi işlem tamamlanır.
4. Taburcu Süreci: İşlem bittikten sonra gaz boşaltılır ve trokarlar çıkarılır. Hasta genellikle 3-4 saatlik bir izlem sonrası evine gönderilir.

Laparoskopi ile Yapılan Jinekolojik Ameliyatlar

Cerrahın deneyimine bağlı olarak hemen hemen tüm jinekolojik operasyonlar laparoskopik yöntemle gerçekleştirilebilir. Laparoskopinin en sık kullanıldığı alanlar şunlardır:

• Tanısal laparoskopi (Rahim ve yumurtalıkların incelenmesi)
• Tıkalı tüplerin açılması ve yapışıklıkların giderilmesi
• Miyomların çıkarılması ve dış gebelik tedavisi
• Yumurtalık kistlerinin (Çikolata kisti, dermoid kist vb.) tedavisi
• Rahmin ve yumurtalıkların alınması (Histerektomi)
• Endometriozis odaklarının yakılması
• İdrar kaçırma ve rahim sarkması ameliyatları
• Polikistik yumurtalık hastalığında cerrahi müdahale

---

Endoskopi Nedir ve Ne Zaman Gereklidir?

Endoskopi, kendine ait özel bir ışık kaynağı ve kamera sistemi bulunan, bükülebilen tüp şeklindeki bir aletle sindirim sistemi organlarının doğrudan incelenmesi işlemidir. Bu yöntem, hastalıkların teşhis edilmesinde ve bazen tedavi edilmesinde hayati bir rol oynar.

Endoskopi Hangi Durumlarda Yapılmalıdır?

Sindirim sistemiyle ilgili aşağıdaki belirtilerin varlığında endoskopik inceleme yapılması önerilmektedir:

• Yutma ve çiğneme problemleri,
• Kronik mide ekşimesi, yanması ve mide sancıları,
• Uykuda gelen öksürük, horlama ve ses kısıklığı,
• Üst sindirim sistemi kanamaları ve kusma,
• Bağırsak düzenindeki değişiklikler, kabızlık veya uzun süreli ishal,
• Dışkıda kan görülmesi,
• Yanlışlıkla yabancı cisim yutulması,
• Daha önce çekilen filmlerde saptanan anormal bulgular.

Endoskopi Nasıl Yapılır?

İşlem, incelenecek bölgeye göre farklı isimler alır. Gastroskopide 8-10 mm kalınlığındaki yumuşak bir boru ile yemek borusu, mide ve onikiparmak bağırsağına ulaşılır. Kolonoskopide ise tüm kalın bağırsak incelenir. Yaklaşık 110-120 cm uzunluğundaki cihazın ucundaki kamera, görüntüleri anlık olarak ekrana yansıtarak doktorun kesin teşhis koymasını sağlar.

Endoskopinin Riskleri ve Önemi

Endoskopik işlemler son derece güvenlidir ve risk oranları oldukça düşüktür. İşleme bağlı bağırsak delinmesi veya kanama gibi riskler %0,2 seviyesini geçmez. Uygulanan anesteziye bağlı riskler ise hastanın mevcut ek hastalıklarına göre değişkenlik gösterir.

Erken teşhis açısından endoskopi modern tıbbın en güçlü araçlarından biridir. Özellikle mide ve bağırsak kanserlerinin erken evrede yakalanmasını sağlar. Örneğin; Japonya, mide kanseri vakalarının sık görülmesi nedeniyle vatandaşlarına ücretsiz tarama yaparak ölüm oranlarını ciddi şekilde düşürmüştür. Günümüzde endoskopik yöntemler sayesinde, erken evre kanserler ameliyata gerek kalmadan tedavi edilebilmektedir.