Kadınlarda idrar kaçırma (üriner inkontinans)
- Kadınlarda idrar kaçırma sorunu; pelvis tabanı kaslarının gevşemesi, ani sıkışma hissi veya mesanenin tam boşalamaması gibi farklı tiplerde ortaya çıkmaktadır.
- Tedavi süreci idrar kaçırmanın tipine göre belirlenmekte olup; Kegel egzersizleri, ilaçlar ve lazer gibi ameliyatsız yöntemler veya cerrahi müdahaleler uygulanmaktadır.
- Özellikle organ sarkmasına bağlı gelişen vakalarda, mesane boynunu destekleyen TVT ve TOT gibi askı ameliyatları en etkili ve kalıcı çözüm yöntemleridir.
İçerik yapay zeka ile optimize edilmiştir
Kadınlarda İdrar Boşaltım Sistemi ve Mekanizması
Böbreklerden süzülerek oluşan idrar, üreter adı verilen kanallar aracılığıyla idrar torbasında (mesane) birikir. Mesanedeki idrar hacmi 150-200 ml seviyesine ulaştığında, sinirler yoluyla beyne sinyaller gönderilerek idrar hissi oluşur. Bu aşamada dahi sfinkter adı verilen kaslar sıkılarak idrar tutulabilir veya ilk histen sonra mevcut hacmin iki katı kadar idrar depolanabilir.
İdrarın mesaneden dışarı atılmasını sağlayan kanala uretra denir. Kadınlarda uretra, erkeklere oranla oldukça kısa olup yaklaşık 5-6 cm uzunluğundadır ve dış cinsel organdaki dudaklar arasına açılır. İdrar boşaltımı, detrusör adı verilen mesane kaslarının kasılması ve idrarı tutan sfinkter kasının gevşemesiyle gerçekleşir.
Kadınlarda İdrar Kaçırma (Üriner İnkontinans) Tipleri
Kadınlarda idrar tutamama sorunu farklı nedenlere bağlı olarak gelişebilir. Tedavi planının doğru yapılabilmesi için öncelikle idrar kaçırma tipinin teşhis edilmesi kritik önem taşır.
1. Stres İnkontinans
En sık karşılaşılan türdür ve genellikle doğum sonrası vajinal kanal ile pelvis tabanı kaslarının gevşemesiyle oluşur. Hapşırma, öksürme veya ağır kaldırma gibi karın içi basıncın arttığı durumlarda idrar kaçırma görülür. Başlıca nedenleri şunlardır:
- İri bebek doğurmak veya zor doğum süreci
- Çok sayıda doğum yapmak
- Rahim ve mesane sarkması
- Obezite ve ilerleyen yaş
- Kronik kabızlık ve kronik öksürük
2. Urge İnkontinans (Aşırı Aktif Mesane)
Ani gelen idrara çıkma isteği ile karakterizedir. Kişi çoğu zaman tuvalete yetişemez ve mesanede az miktarda idrar olsa dahi sıkışıklık hissi devam eder. Bu tipin cerrahi yöntemlerle tedavisi mümkün değildir; bu nedenle stres inkontinanstan ayırt edilmelidir.
3. Taşma Tipi İdrar Kaçırma
Mesane çıkışındaki bir darlık, tıkanıklık veya sinir iletim bozukluğu nedeniyle mesanenin sürekli dolu olması durumudur. Mesane kapasitesini aştığında, idrar tutulamaz ve sızıntı şeklinde kaçırma yaşanır.
İdrar Kaçırma Tedavi Yöntemleri
İdrar kaçırma probleminin türüne ve şiddetine göre farklı tedavi yaklaşımları uygulanmaktadır. Tedavi seçenekleri cerrahi olmayan yöntemler ve cerrahi müdahaleler olarak ikiye ayrılır.
Ameliyatsız Tedavi Seçenekleri
| Yöntem | Açıklama | Etkinlik Durumu |
|---|---|---|
| Kegel Egzersizleri | Pelvik taban kaslarını güçlendirme egzersizleridir. | Düzenli uygulama gerektirir. |
| ExMI (Manyetik Akım) | Manyetik akımla kasları güçlendirmeyi hedefler. | Başarı oranı kısıtlıdır, tekrarlama riski yüksektir. |
| Elektrik Stimulasyonu | Zayıf elektrik akımı ile pelvik kaslar uyarılır. | ExMI ile benzer sonuçlar verir. |
| Peser Uygulaması | Vajina içine yerleştirilen lastik halkadır. | Ameliyat riski olan yaşlı hastalarda tercih edilir. |
| Lazer Tedavisi | Kolajen artışı sağlayarak dokuyu sıkılaştırır. | Vajinal sıkılıkta etkilidir, sarkmalarda yetersiz kalır. |
| İlaç Tedavisi | Mesane kasını gevşetici ilaçlar kullanılır. | Aşırı aktif mesane için uygundur. |
| Botoks ve Enjeksiyon | Mesane kasına veya uretra çevresine uygulanır. | Etkisi geçicidir, belirli tiplerde kullanılır. |
Cerrahi Tedavi Yöntemleri
Zor doğum, çok sayıda doğum ve organ sarkmalarına bağlı gelişen idrar kaçırma problemlerinde en etkili çözüm cerrahi müdahaledir. Cerrahinin temel amacı, mesane ile uretra arasındaki bozulmuş açıyı düzelterek mesane boynunu desteklemektir.
Günümüzde en başarılı ve kalıcı sonuçlar veren teknikler "sling" ameliyatları olarak bilinen TVT ve TOT yöntemleridir. Eğer hastada vajinal veya mesane sarkması (sistosel) mevcutsa, askı yöntemlerine ek olarak bu dokuları düzelten anterior colporrhapy operasyonu da tedaviye ilave edilmelidir.
